Terapia logopedyczna w procesie rewalidacji dzieci upośledzonych umysłowo (oligofrenopedagogika, oligofrenologopedia) - Stanowski, Adam; Brzozowska, Jolanta (Chowanna, 2003)
Przedmiotem rozważań w niniejszym opracowaniu są „oligofrenologopedia” - specjalizacja logopedyczna, której przedmiotem zainteresowania jest problematyka rozwoju mowy dzieci upośledzonych umysłowo w rożnym stopniu, oraz „oligofrenologopeda” - bardziej utrwalone w pedagogice specjalnej określenie odnoszone do logopedy, którego podmiotem oddziaływania rehabilitacyjnego, terapeutycznego bądź rewalidacyjnego jest dziecko upośledzone umysłowo mające problem logopedyczny. Oba przytoczone pojęcia wywodzą się z oligofrenopedagogiki - działu pedagogiki specjalnej, którego przedstawiciele w obszarze zainteresowań tej dyscypliny poszukują przesłanek do wychowania i nauczania dzieci upośledzonych umysłowo oraz formułują wnioski. Pedagogika specjalna wyznacza cele, zasady, metody, a przede wszystkim „filozofię” nauczania i wychowania osób niepełnosprawnych. Nie może być inaczej, ponieważ pedagogika specjalna stanowi dział pedagogiki ogólnej i tak jak ona jest nauką humanistyczną, mającą walory społeczne i znaczenie praktyczne, co odzwierciedla się zarówno w teorii, jak i praktyce wychowania i nauczania. Takie usytuowanie pedagogiki specjalnej zawdzięczamy M. Grzegorzewskiej. Można powiedzieć, że dopoki pedagogika specjalna będzie zajmować się formułowaniem przesłanek dla teorii i praktyki w zakresie procesów nauczania i wychowania dzieci oraz młodzieży - niepełnosprawnych, jednostek specjalnej troski, upośledzonych, opóźnionych w rozwoju - dopóty pozostanie działem pedagogiki ogólnej. „Jej przedmiotem jest działalność wychowawcza, której rozległe cele obejmują wyposażenie całego społeczeństwa, a przede wszystkim młodego pokolenia, w wiedzę, sprawności zawodowe, zainteresowania, systemy wartości oraz wykształcenie postaw i przekonań”. Ponadto od czasów, gdy Jan Amos Komensky (uważany przez badaczy za twórcę pedagogiki nowożytnej) opublikował „Wielką dydaktykę” i zawarł w niej przesłanki do organizowania procesów nauczania, w pedagogice specjalnej respektuje się zadania, jakie przed nią stawia nauka i społeczeństwo. Zakres działania pedagogiki specjalnej jest bardzo szeroki. Najczęściej jednak zaznacza się w procesach adekwatnych do potrzeb wychowania i nauczania jednostek odbiegających od normy. Mam tutaj namyśli procesy: rewalidacji, resocjalizacji, rehabilitacji, terapii, ortodydaktyki. Złożoność i coraz bardziej poszerzający się obszar problematyki badawczej pedagogiki specjalnej, jak również szeroka skala kategorii niepełnosprawności jako przedmiotu jej zainteresowań powodują, że uzasadnione są zdania o interdyscyplinarnym charakterze jej badań podstawowych. Szczególnie wyraźnie zaznacza się ten fakt w działach pedagogiki specjalnej, niezależnie zresztą od typologii jednostek odbiegających od normy czy klucza klasyfikacji.