Psychosociálně narušený jednotlivec a poruchy správania - Tisovičová, Antónia (Chowanna, 2004)
Artykuł omawia zaburzenia zachowania, z uwzględnieniem ich diagnozy, etiologii oraz konieczności interwencji zarówno medycznych, jak i pedagogicznych. Zaburzenia te, w świetle klasyfikacji ICD-10, obejmują różnorodne podtypy, w tym te związane z używaniem substancji psychoaktywnych, takich jak alkohol, opioidy, kokaina czy marihuana, które wymagają interwencji specjalistycznej. W szczególności, przedstawiono zaburzenia psychiczne i zachowania, które mogą pojawić się w wyniku wpływu takich substancji, a także inne zaburzenia osobowości, takie jak specyficzne zaburzenia osobowości, zmiany osobowości, zaburzenia tożsamości płciowej i preferencji seksualnych. Autorka podkreśla znaczenie środowiska w rozwoju zaburzeń zachowania, wskazując na wpływ nie tylko czynników wychowawczych, ale także wrodzonych predyspozycji biologicznych. Zawarto także refleksję nad dylematem między podejściem psychospołecznym, które akcentuje wpływ środowiska, a podejściem medycznym, koncentrującym się na diagnozie zaburzeń na tle fizjologicznym i genetycznym. W artykule zauważono także, że zaburzenia te mogą być wynikiem negatywnego wpływu otoczenia lub niewłaściwego wychowania, co prowadzi do zaburzeń w adaptacji społecznej, emocjonalnej i komunikacyjnej jednostki. Autorzy wskazują na potrzebę zrozumienia tych zaburzeń jako zjawiska wieloaspektowego, które wymagają zarówno interwencji medycznych, jak i odpowiedniej pedagogiki specjalnej.