Wyczerpanie się potencjału państwa narodowego na rzecz potencjału mniejszości etniczno-regionalnych (przykład Górnego Śląska) - Roter, Adam (Chowanna, 2014)
Autor podejmuje próbę udowodnienia, że manifestacja poczucia tożsamości wspólnotowej nie stanowi zagrożenia dla państwa narodowego. Wręcz przeciwnie, może wzbogacić państwo narodowe, pod warunkiem że świat rzeczywisty stanie się pozbawiony złudzeń, a stereotypy i przesądy zostaną porzucone, co stanowi część zadania tłumaczy kultur, do których należą pedagodzy. Narzucanie tożsamości bez zwracania uwagi na fakt, że można stać się nosicielem wielu tożsamości, które współistnieją ze sobą na różnych poziomach, ogranicza możliwości i głębię potencjału zarówno jednostek, jak i grup. Co więcej, jest to forma kolonizacji, która może prowadzić do konfrontacji opartej na dychotomii „my” – „oni”