Zestawienie wysokich zdolności i wysokiego ryzyka w zachowaniach dzieci, będące motywem przewodnim tego artykułu, zostało potraktowane jako swoisty paradoks edukacyjny. Autor stara się wykazać, że uzdolnione dzieci i młodzież, pochodzące z grup wysokiego ryzyka i zagrożone marginalizacją społeczną, posiadają duży potencjał i nie są – wbrew stereotypowemu postrzeganiu – pozbawione zdolności. Zdolne dzieci i młodzież, które przejawiają zachowania destrukcyjne, agresywne, przestępcze lub osiągają wyniki poniżej swoich możliwości, stanowią edukacyjny paradoks wart wyjaśnienia w poszukiwaniu nowych i adekwatnych rozwiązań oraz interpretacji.