Wyniki wyszukiwania

Czasopismo: Chowanna

Refleksje nad rozwojem społecznym dziecka niepełnosprawnego intelektualnie w kontekście przygotowania go do podjęcia roli ucznia

Urszula Wrótniak

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2004 | Abstrakt | s. 51-60

Artykuł zajmuje się problematyką rozwoju umysłowego dziecka, które korespondują z koniecznością rozwoju społecznego. Cechami charakterystycznymi tej sfery rozwoju są: umiejętność zachowania się zgodnego z obowiązującymi normami moralnymi lub obyczajowymi, samodzielność i zaradność, umiejętność samooceny, nawiązywania prawidłowych kontaktów z innymi i współdziałania w grupie, potrzeba pomagania innym, umiejętność podporządkowania się autorytetowi, liczenie się z potrzebami innych. Zakłócenia w rozwoju którejkolwiek ze sfer rzutują na kształtowanie się pozostałych, dlatego ta sfera jest równie ważna jak rozwój umysłowy. Nowe wiadomości i umiejętności zdobywamy przecież w drodze doświadczeń, które niemożliwe byłyby bez umiejętności komunikowania się, a umiejętność tę zdobywamy, nawiązując kontakty interpersonalne. Dziecko tkwiące w społecznej próżni nie jest w stanie korzystać ze swego potencjału i zdobywać nowych doświadczeń oraz doskonalić już nabytych, tak by jego rozwój stawał się coraz pełniejszy. Również komunikowanie się tylko z jedną lub kilkoma zaledwie osobami w znaczny sposób zubaża różnorodność zdobywanych doświadczeń. Przygotowanie do samodzielnego funkcjonowania w życiu poprzez rozwój społeczny jest bardzo ważne dla dziecka niepełnosprawnego. Możliwość takiego samodzielnego funkcjonowania to skarb dla dzieci pełnosprawnych - dla niepełnosprawnych - ratunek. Umiejętność nawiązywania i rozwijania kontaktów z innymi ludźmi, funkcjonowanie jako pełnoprawny członek grupy, poczucie, że jest się łubianym i szanowanym - to warunki prawidłowego rozwoju i pełnego przeżywania swojej pojedynczej egzystencji człowieka w ogóle, a w szczególności człowieka (więc również dziecka) niepełnosprawnego.

2004-06-30



Czasopismo: Chowanna

Dobre wychowanie jako kategoria modelująca codzienne życie – kontekst indywidualny i społeczny

Teresa Wilk

Język: PL | Data publikacji: 30-12-2016 | Abstrakt | s. 193-215

Niniejszy artykuł stanowi próbę zwrócenia uwagi społeczeństwa na wartość i rolę dobrego wychowania w życiu codziennym. Uświadomienie sobie jego roli zarówno jako czynnika modelującego, jak i determinującego jakość zadań oraz zdolność do ich wykonywania, realizacji aspiracji i potrzeb wydaje się mieć kluczowe znaczenie dla procesu wychowania. Warto również zauważyć, że edukacja i wypracowanie dobrego modelu wychowania – w procesie edukacji i socjalizacji – zapewniają jednostce na każdym etapie życia korzyści, z których będzie mogła czerpać przez całe życie. Dobre wychowanie jest wartością autoteliczną i instrumentalną, która służy jednostce i całemu społeczeństwu. Biorąc pod uwagę społeczną użyteczność dobrego wychowania, warto podnosić świadomość we wszystkich środowiskach edukacyjnych odpowiedzialnych za wychowanie i edukację młodego pokolenia, aby stało się ono dojrzałe.

2016-12-30



Czasopismo: Chowanna

Pedagogika zdrowia

Maciej Demel

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2002 | Abstrakt | s. 13-26

Pole robocze wychowania zdrowotnego jest tak rozległe, jak rozległe jest pojęcie zdrowia w jego wszelkich płaszczyznach i wymiarach: zdrowie fizyczne, psychiczne i społeczne; obiektywne i subiektywne; jednostkowe i publiczne. Pokrywa ono cały obszar medycyny (higienę, profilaktykę, terapię i rehabilitację), nasycając go intencją wychowawczą. Wprowadza ponadto nowy element, a mianowicie pomnażanie, doskonalenie zdrowia. Ten szeroki zakres potwierdza sformułowanie Edwarda Mazurkiewicza: „Wychowanie zdrowotne polega na kształtowaniu nawyków służących konserwacji i doskonaleniu zdrowia, na rozwijaniu pozytywnego zainteresowania zdrowiem w oparciu o niezbędne wiadomości i wzorce, na formowaniu postawy umożliwiającej skuteczną profilaktykę, ratownictwo, leczenie, pielęgnację i stosowanie wymogów higieny w życiu jednostki i zbiorowości ludzkiej.” Pedagogika zdrowia stanowi teoretyczną podstawę wychowania zdrowotnego. Głównym jej zadaniem jest wypracowanie formuły kooperacji pedagogiki z medycyną, a następnie przekładanie kategorii medycznych na kategorie pedagogiczne. Kluczowym dla niej pojęciem jest pojęcie zdrowia. Od tego bowiem, jak to pojęcie będziemy rozumieć, zależy koncepcja wychowania zdrowotnego, jego strategia i program. Nad potocznym pojęciem zdrowia wciąż jeszcze ciąży statyka i negatywizm. W takim ujęciu zdrowie jest tylko wrotami do wszystkich chorób —jak to dowcipnie powiedział Honoriusz Balzac, abstrakcyjną opozycją wobec realnych schorzeń, co znów dosadnie wyraził Jan z Czarnolasu. Takie pojmowanie zdrowia stwarza zaledwie przesłanki do działalności leczniczej i profilaktycznej. Dla celów wychowawczych jest zbyt ubogie. Pedagogika potrzebuje innego podejścia, pozytywnego i dynamicznego, które wskazywałoby możliwości rozwoju i doskonalenia zdrowia.

2002-06-30



Czasopismo: Chowanna

Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Wartość życia a wychowanie w 20. rocznicę ogłoszenia encykliki Jana Pawła II >>Evangelium vitae<<”(Lublin, 25 marca 2015 r.)

Patrycja Anna Leśniak

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2015 | s. 315-319

2015-06-30



Czasopismo: Chowanna

Wychowanie przez sztukę w edukacji literackiej dziecka

Alicja Ungeheuer‑Gołąb

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2011 | Abstrakt | s. 151-161

Artykuł przedstawia podstawy idei wychowania przez sztukę, sformułowanej przez Herberta Reada. W nawiązaniu do jego teorii wskazano na konieczność i możliwości integracji wychowania przez sztukę z edukacją literacką dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Autorka dowodzi, że pewne cechy artystyczne utworów literackich są intuicyjnie odbierane przez dziecko, bez udziału świadomości, a dobrowolna ekspresja dziecka ujawnia ich wartości artystyczne. Podobnie jak Read, autorka podkreśla, że oddziaływanie literatury jako sztuki odbywa się w sferze nieświadomej, a procesy tam zachodzące w pewnym stopniu przyczyniają się do harmonizacji, regulacji i integrowania osobowości dziecka-odbiorcy. Na takich podstawach zaprezentowano autorski przykład pracy z tekstem literackim.

2011-06-30



Czasopismo: Chowanna

Płciowość jako kategoria pedagogiczna

Paulina Nowotarska

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2018 | Abstrakt | s. 303-324

Złożoność zjawiska seksualności powoduje trudności w jednoznacznym zoperacjonalizowaniu tego pojęcia zarówno w naukach społecznych, jak i przyrodniczych. Rozmawiając o seksualności, należy pamiętać, że płeć jest kategorią graniczną – dotyczy zarówno sfery prywatnej, jak i publicznej, a jednocześnie występuje na poziomie biologicznym i społeczno-kulturowym. Artykuł skupia się na naturze i znaczeniu seksualności analizowanej w kontekście współczesnej rzeczywistości edukacyjnej. Próba ta ma na celu uczynienie seksualności „mapą rozmaitych sposobów myślenia o edukacji” (J. Rutkowiak), czyli traktowanie jej jako konstruktu, przez pryzmat którego można formułować, omawiać i rozwiązywać problemy edukacji, wychowania i socjalizacji (Z. Kwieciński). Taki sposób pozwoli na wyodrębnienie nowych obszarów analizy związanych z pedagogiką ciała i pedagogiką seksualną. Rozważania pedagogiczne dotyczące seksualności zostaną osadzone w personalistycznym pojęciu człowieka, w szczególności w kontekście holistycznego rozumienia ludzkiej natury.

2018-06-30



Czasopismo: Chowanna

Terapia pedagogiczna — wprowadzenie

Adam Stankowski

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2009 | Abstrakt | s. 9-32

Tekst jest próbą syntetycznego ujęcia problemów związanych z terapią pedagogiczną. Refleksja prowadzi od przedstawienia teoretycznego podłoża terapii pedagogicznej, poprzez analizę jej funkcji i zadań, zilustrowanie metod i form pomocy dziecku z częściowymi zaburzeniami, do rekonstrukcji zależności i uwarunkowań procesu terapeutycznego we współczesnych realiach wychowania instytucjonalnego.

2009-06-30



Czasopismo: Chowanna

Agnieszka Majewska-Kafarowska: „Narracje biograficzne kobiet a poczucie tożsamości.” Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2010, 288 s., ISBN 978-83-226-1954-4

Łukasz Michalski

Język: PL | Data publikacji: 30-12-2015 | s. 325-327

2015-12-30



Czasopismo: Chowanna

Między potrzebą a zbędnością – korzystanie z mediów elektronicznych przez małego użytkownika i jego rodziców

Marcin Musioł

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2018 | Abstrakt | s. 65-76

Rodzice są aktywnymi użytkownikami mediów elektronicznych. Problem pojawia się, gdy robią to kosztem czasu spędzanego z dzieckiem. Oprócz tego, że dają swoim dzieciom smartfony lub tablety do zabawy, są również zadowoleni i chwalą dzieci, gdy prawidłowo wykonują pewne czynności na urządzeniu. Decydując się na udostępnienie dzieciom mediów elektronicznych, rodzice powinni kontrolować czas korzystania z nich, a także wszystkie działania wykonywane na takich urządzeniach i z ich wykorzystaniem. Problemy wynikające z korzystania z tych mediów przez dzieci nie powinny jednak stanowić podstawy do zakazu korzystania z nich, ponieważ mogą one skutecznie wspierać na przykład rozwój poznawczy i społeczny dzieci. W badaniu zawarto wyniki obserwacji dorosłych opiekunów, którzy korzystają z urządzeń mobilnych podczas opieki nad dziećmi na placu zabaw.

2018-06-30



Czasopismo: Chowanna

Aksjologiczny wymiar skutecznego wychowania

Janusz Mastalski

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2008 | Abstrakt | s. 131-141

Główną przestrzenią, w której toczy się walka o deprecjację wartości, jest szkoła. Coraz częściej mówimy o edukacji globalnej, zmierzającej do neutralności aksjologicznej, która prędzej czy później może doprowadzić do chaosu w obszarze wartości i wychowania. Artykuł dotyka problemu: czym jest wartość i jak ją opisać. Następnie przedstawiono miejsce wartości w wychowaniu, a także problemy i obawy, z jakimi borykają się nauczyciele we współczesnej szkole w procesie edukacji opartej na wartościach. Artykuł kończy się praktycznymi wskazówkami dotyczącymi pracy edukacyjnej opartej na wartościach. Wśród nich skupiono się na uczynieniu z wychowawcy mistrza, który spotyka się z uczniami, aby odsłonić im wartości.

2008-06-30



Czasopismo: Chowanna

Poszanowanie godności człowieka - „klucz" pedagogicznego autorytetu

Alicja Żywczok

Język: PL | Data publikacji: 29-12-2006 | Abstrakt | s. 70-84

Autorka w artykule rozważa rolę i funkcję godności ludzkiej w procesach pedagogicznych i wychowawczych. Budowanie autorytetu wychowawcy i pedagoga oparciu o godność wychowanka. Pojęcie godności stanowi fundament dla wszystkich humanistycznych rozważań nad etyczną działalnością człowieka. Doświadczenie godności jest punktem wyjścia etyki normatywnej. Gdy mówimy „prawdziwy człowiek”, myślimy naprawdę o człowieku, który zrealizował swe człowieczeństwo. Problematyka ludzkiej godności bywa akcentowana zwłaszcza wtedy, kiedy występuje wyraźne zagrożenie w tej dziedzinie. Współczesne rozchwianie aksjologiczne, manifestujące się między innymi we wzroście patologii społecznych, eskalacji czynów „poniżej godności”, sygnalizuje nasilający się brak rewerencji (czci) dla osoby ludzkiej oraz sprzeniewierzenie się podstawowej normie moralnej - poszanowaniu godności człowieka.

2006-12-29



Czasopismo: Chowanna

Rola plastyki w pracy rewalidacyjnej z dziećmi upośledzonymi umysłowo w stopniu lekkim

Anna Donder , Natalia Stankowska

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2004 | Abstrakt | s. 72-81

Rzeczywistość otaczająca dziecko na co dzień to świat żywy, czyli ludzie, przyroda, fauna, flora oraz materia nieożywiona - świat przedmiotów. Sztuka pozwala tę różnorodność zorganizować, przybliżyć, poznać. Zwrócenie uwagi na estetyczną sferę życia i edukację poprzez sztukę wydaje się istotne zwłaszcza w konsumpcyjnym modelu życia. Rola sztuk plastycznych ma szczególne znaczenie w zajęciach z jednostkami upośledzonymi, które wymagają stosowania wobec nich przemyślanych działań pedagogicznych zmierzających do wyrównywania zaistniałych braków. Praca twórcza i wychowanie estetyczne nie tylko mają przygotowywać do odbioru sztuki i jej wytworów, ale przede wszystkim uwrażliwiać wychowanka na piękno otaczającego świata, rzeczywistości, w której żyje, oraz pobudzać do aktywności i samorealizacji. Ważne są także: określanie własnego miejsca wśród ludzi, kształtowanie poczucia przynależności oraz zaznaczanie własnej osoby; działania rozwijające umiejętność współżycia w większym kręgu osób odbierających świat, przeżywających emocje, podobnie czujących. Opracowywanie danego tematu plastycznego może przybliżyć uczniom to, w jaki sposób widzą problem pozostałe osoby, jakie skojarzenia są wspólne a jakie odrębne, co wynika z indywidualnych cech jednostki.

2004-06-30



Czasopismo: Chowanna

Wychowanie pokolenia ekranów dotykowych na przykładzie matczynego opisu aktywności dziecka dwuletniego

Tomasz Huk

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2018 | Abstrakt | s. 51-63

Artykuł przedstawia wyniki badania przeprowadzonego przez autora w 2017 roku, dotyczącego rozwoju „pokolenia ekranu dotykowego” na przykładzie opisywanej przez matkę aktywności dwuletniego dziecka. Analiza jakościowa pokazała, że w wychowaniu rodzinnym smartfon jest najczęściej używanym przez dwuletnie dziecko narzędziem. To medium nie jest nadmiernie wykorzystywane w zabawie, chociaż dla dziecka pozostaje bardzo atrakcyjne i kuszące. Dodatkowo wyniki badań pokazują, że smartfon może pełnić funkcję edukacyjną w wychowaniu dwuletniego dziecka, a jego użytkowanie szybko staje się nawykiem.

2018-06-30



Czasopismo: Chowanna

Piękno jako wartość. Konteksty pedagogiczne

Wojciech Zając

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2008 | Abstrakt | s. 57-70

Autor zaangażował się w analizę jednej z najważniejszych rzeczywistości w obszarze pedagogiki, mianowicie „piękna”. Pedagogika od początku swojego istnienia – zarówno w wymiarze sztuki wychowania (pedagogia), jak i teorii wychowania (pedagogika) – zajmowała się pięknem, lokując to zagadnienie w istotnym obszarze autorefleksji. Ze względu na merytoryczne i metodyczne podstawy, Autor przyjmuje, że we współczesnych czasach, w kontekście rozważań o wychowaniu, kategoria „piękna” ujmowana jest zazwyczaj z trzech podstawowych perspektyw: ontologii wychowania, aksjologii wychowania oraz wychowania estetycznego, co w konsekwencji prowadzi do powstania tzw. „trójkąta wychowania estetycznego”.

2008-06-30



Czasopismo: Chowanna

Filozofie - vychova a vzdeiani J.A. Komensky a jeho vztaha zajem o dospeleho ćloveka

Jiři Pavlů

Język: PL | Data publikacji: 30-12-2005 | Abstrakt | s. 171-182

The essay is an attempt to connect the relationships between philosophy, upbringing, and education, which the author aims to compare while presenting the ideas of certain philosophers in the context of the history of philosophy. It also addresses issues related to the formation of a person through upbringing and education. The term "philosophy" comes from the Greek philo-sophia, meaning "love of wisdom." In a significant translation of the Greek original, philia refers to a feeling toward something, a focus on something. Philia represents love in the sense of affection, while sophia means wisdom. Philosophy as a discipline originates from ancient Greece in the 7th century BCE when thinkers began to explore the world freely, independently of mythology and religion, relying solely on human reason. According to Masaryk’s essential dictionary, philosophy is defined as a "kindness toward wisdom" and is primarily the result of systematic thinking about facts and expanding knowledge, for example, concerning the essence of matter, life, development, space, and truth. In the Concise Philosophical Dictionary, philosophy is described as "a science that seeks answers to the most fundamental problems concerning the world, knowledge, and individuals."

2005-12-30



Czasopismo: Chowanna

Temperamentalne i rodzinne dyskryminanty unikowego sposobu radzenia sobie młodzieży w trudnych sytuacjach społecznych

Danuta Borecka-Biernat

Język: PL | Data publikacji: 30-12-2011 | Abstrakt | s. 301-319

Celem badań była ocena temperamentalnych i rodzinnych uwarunkowań kształtowania strategii radzenia sobie z trudnymi sytuacjami kontaktów społecznych u młodzieży emocjonalnej (skoncentrowanej na unikaniu i przejawiającej zachowania unikowe).
Do pomiaru zmiennych zastosowano autorski kwestionariusz do badania radzenia sobie młodzieży z trudnymi sytuacjami społecznymi (RTSS), Inwentarz Temperamentu Strelaua, autorski kwestionariusz do badania strategii radzenia sobie rodziców z trudnymi sytuacjami społecznymi w percepcji ich dorastających dzieci (RRTSS) oraz kwestionariusz PCR Form III opracowany przez A. Roe i M. Siegelmana. Badaniami empirycznymi objęto 460 nastolatków (246 dziewcząt i 214 chłopców) w wieku 13–15 lat. Przeprowadzone analizy wykazały, że typ układu nerwowego ma znaczenie w kształtowaniu postawy unikowej wobec trudnych sytuacji społecznych. Ponadto wzorzec postaw emocjonalnych między rodzicami a dzieckiem wywiera istotny wpływ na jego rozwój społeczny, stanowi model funkcjonowania w społeczeństwie oraz sposób radzenia sobie w sytuacjach trudnych. Potwierdzono również, że spośród rodzinnych determinant strategii skoncentrowanej na unikaniu istotne znaczenie ma przekazywanie przez rodziców określonych wzorców strategii radzenia sobie z trudnymi sytuacjami społecznymi.

2011-12-30



Czasopismo: Chowanna

Aktywność fizyczna jako wyzwanie dla edukacji i promocji zdrowia kobiet

Alina Dworak

Język: PL | Data publikacji: 30-12-2017 | Abstrakt | s. 255-267

Istotnym elementem kultury zdrowia jest wychowanie fizyczne. Trening fizyczny jest jednym z warunków zdrowego stylu życia i osiągnięcia lepszej jakości życia. Bez presji ekonomicznej lub innych istotnych potrzeb, człowiek ma skłonność do oszczędzania energii. W rezultacie rozprzestrzenia się siedzący tryb życia wraz ze wszystkimi jego konsekwencjami, w tym tymi związanymi ze zdrowiem. Brak aktywności fizycznej i dominujące siedzące tryby życia stały się częścią stylu życia społeczeństwa. Artykuł charakteryzuje rodzaje aktywności fizycznej podejmowanej przez kobiety mieszkające w województwie śląskim, wskazując jednocześnie na konieczność działań edukacyjnych i promocyjnych w tej dziedzinie życia.

2017-12-30



Czasopismo: Chowanna

Aspekt artystyczny wychowania przez muzykę we współczesnej pedagogice

Anna Łobos

Język: PL | Data publikacji: 30-12-2007 | s. 277-280

2007-12-30



Czasopismo: Chowanna

Między kłączem i dekonstrukcją wobec kompleksów polskiej humanistyki. Znaniecki w kontekstach lektury (po)lacanowskiej

Klaudia Węc

Język: PL | Data publikacji: 25-11-2023 | Abstrakt | s. 1-26

Prezentowany tekst jest próbą ukazania zarysu dwóch strategii metodologicznych: Parallaxic praxis oraz badań rizomatycznych na tle analizy książki Lecha Witkowskiego Uroszczenia i transaktualność w humanistyce. Florian Znaniecki: dziedzictwo idei i jego pęknięcia. Prowadzone rozważania osadzone są w paradygmacie badań spekulatywnych wywodzących się z badań krytycznych, które po etapie badań demaskacyjnych (zrealizowanych przez L. Witkowskiego) osadzają dyskurs w polu badań post-krytycznych. Przyjmuję założenie, że badania post-krytyczne pozwalają na afirmację wizji podmiotu prowadzącej do inicjacji jego działań osadzonych w przestrzeni wolności i uznania. W perspektywie poznawczej chodzi również o ukazanie możliwej aplikacji prac Znanieckiego z uwypukleniem psychoanalitycznych korzeni odnoszących się do takich znaczących jak: kompleks, pragnienie/życzenie, afekt, sublimacja, twórczość, wychowanie czy kultura. W warstwie interpretacyjnej zostają przedstawione aspekty mające swe źródło w transmetodologii np. twórczość, której działanie ujawnia się w podmiocie albo dla podmiotu. Aspekt krytyczny odnosić się będzie do współczesnych ograniczeń metodologicznych wynikających z uproszczonej wizji podmiotu i jego pozycji wobec natury, kultury oraz uwarunkowań społecznych. Dla dyskursu pedagogicznego w polu założeń badawczych sformułowane zostanie pytanie: jak rozwijać „arystokrację umysłową”, by zaistniała możliwość wydobycia się z marazmu intelektualnego? Przedstawione analizy mają na celu podążanie za koniecznością uruchomienia zmiany myślenia o historii oraz rozwoju współczesnej myśli humanistycznej również, jako wizji zmiany metodologicznej możliwej dzięki transmetodologicznych postulatów uwalniających badaczy z rygoru badań empirycznych. Przyjęty paradygmat badań spekulacyjnych można potraktować jako pretekst pozwalający uruchomić interpretację osadzoną w ramach (post)lacanowskiego dyskursu psychoanalitycznego. Ostatecznie chodzi o pewną intelektualną grę językową prowadzącą do przekroczenia horyzontu rozumu instrumentalnego oraz wyjście poza tendencję instrumentalizowania człowieka, jako takiego w sprzeciwie wobec podporządkowania podmiotu władzy determinantów poznawczych osadzonych w porządku tego, co w perspektywie transmetodologii możemy nazwać metodologicznym kolonializmem. Ontologiczny i epistemologiczny wymiar tekstu zbudowany jest w oparciu o narzędzia interpretacji psychoanalizy Jacquesa Lacana.

2023-11-25



Czasopismo: Chowanna

Czynniki determinujące postawy rodzicielskie wobec dzieci upośledzonych umysłowo

Henryk Gąsior

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2004 | Abstrakt | s. 36-50

Treść artykułu dotyczy problematyki czynników determinujących postawy rodzicielskie wobec dzieci upośledzonych umysłowo, które kształtują się w zależności od stopnia niepełnosprawności ich podopiecznych. Na rozwój pozytywnych postaw rodzicielskich wobec dzieci upośledzonych umysłowo znaczny wpływ mają następujące determinanty: stopień wykształcenia rodziców, poziom kultury pedagogicznej, warunki materialne, integralność rodziny, poczucie odpowiedzialności za los własnych dzieci niepełnosprawnych, wiedza dotycząca stopnia upośledzenia dziecka, procesu rehabilitacji i psychoterapii, atmosfera pedagogiczna w rodzinie i opinia w środowisku lokalnym o rodzinie mającej upośledzone dziecko. Niezbędne jest rozwijanie różnorodnych form pomocy dzieciom niepełnosprawnym i ich rodzicom w organizowaniu i podejmowaniu procesu rehabilitacji i psychoterapii oraz szerokiej edukacji integracyjnej w środowisku lokalnym. Wszystkie organizacje rządowe i pozarządowe, fundacje na rzecz dziecka niepełnosprawnego, służba zdrowia, a także Kościół, szkoły i ośrodki rehabilitacyjne mają tworzyć warunki optymalnego życia jednostkom pokrzywdzonym przez los.

2004-06-30



Czasopismo: Chowanna

Miejsce wychowywania – rozważania w perspektywie badań biograficznych

Beata Ecler-Nocoń

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2019 | Abstrakt | s. 55-70

Artykuł jest studium organizacji materialnej miejsca – rozumianego jako dom i jego otoczenie. Rozważania prowadzone są z perspektywy badań biograficznych. Autorka próbuje pokazać miejsce (w jego ściśle materialnym rozwoju) jako element warunków edukacyjnych, w których może przebiegać proces wychowania.

2019-06-30



Czasopismo: Chowanna

Modalność wyjaśnień w kontekście procesu kształtowania postaw dzieci w wieku przedszkolnym

Agnieszka Holewa

Język: PL | Data publikacji: 30-12-2009 | Abstrakt | s. 277-284

Głównym celem tego artykułu jest omówienie procesu kształtowania zachowań dzieci i modalności, a także komunikacji i procesu wyjaśniania. Najważniejszą kwestią w procesie rozwoju dziecka jest zrozumienie wartości pytania: Dlaczego? Jest to ważne pytanie, ponieważ są one wynikiem zainteresowań dziecka, powodem obserwacji wydarzeń i rozwijania się głęboko w jego umyśle. Umiejętność mówienia jest elementem procesu dorastania i wychowywania. Dlatego istotne jest poszukiwanie odpowiedzi na pytania o roli wyjaśnień w procesie dorastania dziecka i poszukiwanie wskazówek wspierających proces, które poprawią ten efekt. Wykorzystanie ekspresji modalności pozwoliło nam w doskonały sposób przeanalizować informacje, które istniały w całym procesie i skierować na wychowanie poprzez wyjaśnianie. Modalność przynosi idee, dzięki badaniom mogę określić rozwój dyspozycji dzieci w przedszkolach.

2009-12-30



Czasopismo: Chowanna

Pedagogika społeczna w początkach XXI wieku – perspektywa koncepcji społeczeństwa ryzyka

Stanisław Kawula

Język: PL | Data publikacji: 30-12-2003 | Abstrakt | s. 25-43

Artykuł zajmuje się problemem współczesnego społeczeństwa początku XXI wieku w ujęciu nauk pedagogicznych. Pod koniec XX wieku ukazało się wiele syntetycznych i analitycznych prac na temat stanu i perspektyw życiowych człowieka w XXI wieku. Niektóre z nich miały zabarwienie onomastyczno-estetyczne, jak koncepcja ponowoczesności; inne zaś - charakter katastroficzny, np. koncepcja „końca historii” Francisa Fukuyamy czy zawołanie Federico Mayora, iż „widmo krąży nad światem; widmo rozłączonego społeczeństwa”. Najdłuższy okres trwania zaznacza się w koncepcji Ulricha Becka, pod nazwą „społeczeństwa ryzyka”. Warto zatem także dzisiaj zastanowić się nad jej aktualnością i odniesieniem do nauk pedagogicznych, a zwłaszcza pedagogiki społecznej. Od samego zarania przedstawiciele pedagogiki społecznej w Polsce przyjęli bowiem w swych rozważaniach teoretycznych i praktyce organizatorskiej wiodący paradygmat metodologiczny, który nazwać można integryzmem środowiskowym. W znaczeniu uniwersalnym oznacza on liczenie się z oddziaływaniem wszelkich elementów i czynników środowiska przyrodniczego, kulturalnego i społecznego na człowieka, grupy ludzkie, zbiorowości – niezależnie od ich wartości. Biorąc jednak pod uwagę określony kontekst kulturowy zachowań ludzkich w konkretnym układzie środowiskowym, interesujące także dla analiz pedagogicznych jest wyróżnienie i poznanie jego elementów szczególnie znaczących dla korzystnego (pożądanego, pomyślnego) rozwoju jednostek lub grup. Elementy te mogą mieć charakter realny lub potencjalny, a mówiąc językiem Heleny Radlińskiej - być środowiskiem niewidzialnym, z którego człowiek może dopiero skorzystać. Są to składniki życia codziennego w postaci urządzeń cywilizacji technicznej, informatycznej lub gospodarczej oraz kulturalno-społecznej czy edukacyjnej itp. (np. wzorce i wzory bezpośredniego uczestnictwa w kulturze, rodzaj instytucji specjalistycznych w otoczeniu bliskim i szerszym przestrzennie, obyczaje, idee, wierzenia, programy aktywizacji).

2003-12-30



Czasopismo: Chowanna

Projekcje natury i kultury w mitycznym pojmowaniu świata. W kierunku edukacji inspirowanej wybranymi aspektami filozofii kultury i naturalizmu

Alicja Żywczok

Język: PL | Data publikacji: 30-12-2016 | Abstrakt | s. 29-45

W niniejszym artykule autor dowodzi, że mit należy do najpopularniejszych pojęć końca XX i początku XXI wieku. Jest on obecny nie tylko w etnologii, filozofii, kulturoznawstwie i religioznawstwie, ale także w socjologii, psychologii, pedagogice, literaturoznawstwie czy naukach politycznych. Opierając się na różnych teoriach kulturowych (np. teorii działania komunikacyjnego) oraz cechach społeczeństw tradycyjnych i współczesnych, artykuł analizuje związek między świadomością mityczną a racjonalną, rozróżniając mit od nauki. Aby osiągnąć ten cel, autor w początkowej części artykułu przedstawia funkcje idei mitycznych i aktów tworzenia mitów oraz omawia związek między mitem a prawdą i jej przeciwieństwami. W głównej części artykułu autor przedstawia skutki braku kategorycznego rozróżnienia w mitach między dwiema przykładowymi dyscyplinami: naturą i kulturą. Ostatnia część artykułu skupia się na współczesnych możliwościach zastosowania opowieści mitologicznych w procesie edukacji rozumianym jako działanie dydaktyczne (nauczanie), samokształcenie (uczenie się) oraz wychowanie i samowychowanie dzieci i młodzieży.

2016-12-30



Czasopismo: Chowanna

Stałość znaczenia wybranych oddziaływań wychowawczych w kontekście dziecięcego poznawania świata

Izabela Gątarek

Język: PL | Data publikacji: 30-12-2018 | Abstrakt | s. 315-335

Celem artykułu było ukazanie złożoności procesu, w którym dziecko poznaje świat. Wychowanie szkolne jest elementem jednym z jego elementów, ale to, co dzieje się w przestrzeni pozaszkolnej, zwłaszcza w środowisku rodzinnym, stanowi niezwykle ważny kontekst dla systemu szkolnego – procesu nauczania. Ten proces badawczy przynosi przegląd wybranych aspektów funkcjonowania dziecka w rodzinie, które znacząco wpływają na ogólne doświadczenie budowania wiedzy o świecie. Próbowano ustalić, jakie zachowania i postawy, które składają się na wielowymiarowy proces wychowawczy, dominują w rodzinach badanych. Innym zagadnieniem poruszonym w badaniu jest stosowanie wzmocnień. W tej części badania zbadano poglądy zarówno rodziców, jak i ich dzieci. Badanie przeprowadzono na 279 rodzicach i 279 dzieciach (łącznie 558 osób). Wśród rodziców przeprowadzono badanie diagnostyczne, a wśród dzieci przeprowadzono wywiady.

2018-12-30



Czasopismo: Chowanna

Wstęp

Wojciech Kojs

Język: PL | Data publikacji: 30-12-2009 | Abstrakt | s. 5-7

Niniejszy, jubileuszowy, tom dotyczy 80 rocznicy powołania do życia „Chowanny”, co miało miejsce w 1928 roku, ale pierwszy zeszyt ukazał się rok później. Inicjatorzy tego naukowego i edukacyjnego zdarzenia oraz pomysłodawcy nazwy periodyku nawiązali do idei i tytułu dzieła Bronisława Ferdynanda Trentowskiego „Chowanna, czyli system pedagogiki narodowej jako umiejętności wychowania, nauki i oświaty, słowem wykształcenia naszej młodzieży” (Poznań 1842). W ubiegłym roku minęła 200 rocznica urodzin autora tego dzieła, jednego – jak to stwierdził m.in. Stefan Wołoszyn – z najwybitniejszych polskich pedagogów. W bieżącym roku minie 140 rocznica jego śmierci. Warto też zauważyć, że od powołania „Chowanny” upłynęło już 80 lat. W przedstawionym Czytelnikowi tomie tegoż czasopisma związane z tymi faktami idee zostały wyeksponowane w artykułach Profesora Wiesława Andrukowicza. Z niektórymi poglądami Bronisława Trentowskiego pośrednio związane są – poprzez podjęte kwestie modalności – inne zamieszczone w nim teksty.

2009-12-30



Czasopismo: Chowanna

„Dziecko w kręgu wychowania”. Red. B. Jodłowska. Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, 2002, ss. 271

Katarzyna Borzucka-Sitkiewicz

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2002 | Abstrakt | s. 112-114

Recenzja

2002-06-30



Czasopismo: Chowanna

Wstęp

Alicja Żywczok

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2016 | Abstrakt | s. 57-67

Wstęp

2016-06-30