Artykuł omawia charakterystyczne aspekty chrystianizacji Chantów i Mansów na przykładzie dwuczęściowej powieści Aleksieja Iwanowa Toboł. Przejście z wierzeń pierwotnych na prawosławie ukazane jest z różnych perspektyw: z punktu widzenia rdzennych mieszkańców Syberii oraz cerkwi. Przyjęcie chrześcijaństwa przez autochtonów odbywało się w kilku etapach; było zarówno dobrowolne, jak i gwałtowne, co znajduje odzwierciedlenie w dylogii. Artykuł analizuje cztery prawosławne misje metropolity Filoteusza (Leszczyńskiego) i charakteryzuje wybrane osoby zaangażowane w konflikt wyznaniowy. Poruszono także problem rekonstrukcji wizerunków postaci historycznych w powieści. Szczególną uwagę poświęcono ponadto motywowi autochtonicznej inności i sposobom jego przedstawienia w tekście.