Epizod z dziejów Orłowej: nieznany opat orłowski z początku XVI wieku - Mikołaj Morawicki herbu Topór - Gronowski, Tomasz Michał (Średniowiecze Polskie i Powszechne, 2007)
Opactwo w Orłowej, obecnie na przedmieściach Ostrawy, założone 12 czerwca 1268 r., od samego początku było organizacyjnie powiązane z opactwem macierzystym w Tyńcu. Opactwo w Orłowej było od niego zależne zarówno w kwestiach personalnych, jak i podejmowaniu najważniejszych decyzji, takich jak mianowanie opata. Orłowa wraz z opactwem w Starych Trokach na Litwie oraz prepozyturami w Kościelnej Wsi, Uniejowicach i Staniątce tworzyły grupę – federację opactw podległych opactwu w Tyńcu. Istniał bardzo dynamiczny system wymiany opatów między dwoma opactwami – tylko połowa z nich pozostawała w opactwie macierzystym, reszta przebywała w opactwach podległych. Występujący w tytule Mikołaj Morawicki pochodził z Morawicy (koło Krakowa), będącej rodzinnym gniazdem Toporów. Był synem Spytka Grzegowicza zwanego Starym z Morawicy, herbu Topór, spadkobiercy Lgoty, części Regulic i Chrosny. Pierwsza wzmianka o Mikołaju pochodzi z 21.03.1468 r., kiedy to pojawił się on bez żadnego urzędu, prawdopodobnie jako młody opat. Wystąpił on w grupie świadków podczas błogosławieństwa nowego opata Orłowa Piotra Żarnowieckiego (07.02.1479) w Nysie. W latach dziewięćdziesiątych XV wieku Mikołaj Morawski pełnił prawdopodobnie funkcję proboszcza w Tuchowie, a następnie (w 1503 r.) przeora w Tyńcu. Pełniąc funkcję proboszcza w Tuchowie, sprzeniewierzył sporą fortunę i został zwolniony ze stanowiska. Jego następca, Stanisław Baranowski, wytoczył mu przed konsystorium biskupów proces o przywłaszczone dobra i majątki. Wyrok zobowiązał go do zwrotu wspomnianych dóbr. Po osiągnięciu kompromisu opat Tynku mianował go opatem w Orłowej. Morawicki prawdopodobnie zmarł przed 1511 r., kiedy to Andrzej Gniady został mianowany opatem Orłowej. Pokazanie kulisów mianowania Morawickiego do tego opactwa rzuca światło na mechanizmy wewnętrznego funkcjonowania grupy – federacji opactw i rotacji personalnych. Prepozyturę traktowano jako swego rodzaju „zawór bezpieczeństwa” dla osób, które z różnych powodów nie potrafiły dopasować się do ram opactwa macierzystego i które wysyłano tam w celu uspokojenia atmosfery. Dla niektórych mogło to oznaczać awans i krok naprzód w „karierze” lub zasłużoną nagrodę za oddaną służbę, a przez innych (zwłaszcza niezadowolonych) było postrzegane jako kara wygnania.