Model czynnościowy analizy i interpretacji utworu poetyckiego - Mlonka, Bożena (Z Teorii i Praktyki Dydaktycznej Języka Polskiego, 2007)
Artykuł przedstawia funkcjonalny model analizy i interpretacji tekstu kultury oraz uzasadnia wprowadzenie podejścia funkcjonalnego do wzorca interpretacji uczniowskiej. Funkcjonalny model analizy i interpretacji tekstu poetyckiego uwzględnia polimetodologię w badaniu dzieła literackiego, stając się jednocześnie bardziej elastycznym narzędziem, pozwalającym interpretatorowi na wybór najbardziej odpowiedniej metodologii literaturoznawczej dla danego tekstu. Zaprezentowane ujęcie odbioru dzieła poetyckiego korzysta ze znanych już sposobów poznawania tekstu, takich jak fenomenologia Ingardena, strukturalizm, hermeneutyczna interpretacja oraz podejście intertekstualne. Konstrukcja modelu ma charakter rozszerzony, ponieważ zgodnie z założeniami musi uwzględniać wielość możliwych rozwiązań. Składa się z ponad pięćdziesięciu operacjonalizowanych działań podejmowanych przez ucznia podczas pracy nad tekstem. Model ma strukturę warstwową i obejmuje cztery poziomy. Pierwsza warstwa dotyczy znaczeń literalnych i metaforycznych (ich odnalezienie stanowi element interpretacji). Druga warstwa obejmuje zasady organizacji tekstu oraz funkcje środków stylistycznych użytych w utworze. Trzecia warstwa dotyczy odniesień kontekstowych i intertekstualnych, natomiast ostatnia warstwa odnosi się do wartości zawartych w tekście. Każda z wymienionych warstw uwzględnia działania ucznia kluczowe dla realizacji zadania, czyli analizy i interpretacji tekstu poetyckiego. Model stanowi wzorzec do naśladowania, tworząc optymalny zestaw czynności analitycznych niezbędnych do badania i interpretacji każdego dzieła literackiego.