0 wychowaniu i nauczaniu literatury. Z dyskusji z lat 1945—1948 - Sienko, Maria (Z Teorii i Praktyki Dydaktycznej Języka Polskiego, 1999)
Artykuł przedstawia ewolucję poglądów na funkcje wychowawcze w nauczaniu literatury. Ukazuje przede wszystkim te nurty dyskusji, które były najściślej związane z wprowadzeniem nowego ustroju społeczno-politycznego w Polsce w latach 1945–1948, a który później, przez ponad czterdzieści lat, wyznaczał sposoby formułowania zadań wychowawczych i funkcjonowania literatury w szkole. Z tej perspektywy kluczowym problemem stało się stopniowe eliminowanie podmiotowości jednostki oraz samego dzieła literackiego. Najlepiej uwidacznia się to w ówczesnych dyskusjach, które koncentrowały się na: 1) formie i istocie tak zwanego „nowego humanizmu”; 2) ocenie „użyteczności” teorii pedagogicznej w tworzeniu „nowego społeczeństwa” tamtego czasu; 3) możliwym wykorzystaniu literatury jako narzędzia wychowawczego.