Debata senatu z 1 grudnia 50 roku przed narodzeniem Chrystusa w świetle konfliktu Pompejusza z Cezarem - Rogosz, Norbert (Wieki Stare i Nowe, 2001)
Artykuł analizuje przebieg debaty senatu rzymskiego z 1 grudnia 50 r. p.n.e., rozgrywającej się między zwolennikami Pompejusza a obrońcami Cezara w kontekście sporu o prowincje galijskie. Autor omawia polityczne manewry optymatów, działania trybuna ludowego Gajusza Skryboniusza Kuriona oraz interwencje konsula Gnejusza Klaudiusza Marcellusa, który posłużył się rozdzieleniem pytań, by wypaczyć głosowanie. W pierwszym etapie senatorowie oddzielnie odrzucili odebranie władzy Pompejuszowi, ale uznali potrzebę wysłania następców dla Cezara. Następnie połączone pytanie o pozbawienie dowództwa obu przywódców uzyskało przytłaczające poparcie (370:22). Wynik odsłonił rosnącą dominację cezarian i odwlekał ostateczne rozstrzygnięcie konfliktu, przybliżając Rzym do wojny domowej.