Symbolem i gwarancją trwałości wspólnoty parafialnej jest dekret erekcyjny biskupa diecezjalnego, wspólnota związana z określonym terytorium na stałe lub czasowo, własny proboszcz oraz odpowiednie miejsce święte przeznaczone do sprawowania kultu Bożego. Obszar, na którym rozwijały się dzielnice i osiedla w granicach Katowic, zawsze znajdował się w pobliżu parafii, a jego mieszkańcy należeli do jednego z kościołów parafialnych w Bogucicach, Czeladzi, Michałkowicach, Chorzowie Starym, Mikołowie i Tychach. Granice niektórych parafii w Katowicach były dawniej wyznaczane przez rzeki i strumienie, a obecnie także przez węzły komunikacyjne. Obserwując proces tworzenia nowych parafii w Katowicach, nasuwa się pytanie o źródła inicjatyw i sposób ich powstawania. Odpowiedzi należy szukać w analizie źródeł archiwalnych, z których wynika, że inicjatywy te pochodziły od mieszkańców, proboszczów parafii macierzystych lub kurii we Wrocławiu bądź Katowicach. Mieszkańcy Katowic zazwyczaj dążyli do skrócenia drogi do kościoła i pełniejszego uczestnictwa w życiu parafialnym. Motywy proboszczów dotyczyły chęci podniesienia poziomu życia religijnego wiernych. Do motywów okazjonalnych należały miejsca tragedii, jak w kopalniach „Kleofas” i „Wujek”, oraz pragnienie budowy świątyni zastępczej i utworzenia centrum kultu św. Anny w diecezji katowickiej. Obecnie 37 wspólnot parafialnych Kościoła rzymskokatolickiego, zlokalizowanych w 22 dzielnicach Katowic, należących do czterech dekanatów: Katowice Bogucice, Katowice Panewniki, Katowice Śródmieście i Katowice Załęże, posiada stabilizację prawną. Na ich terenie mieszka ponad 300 tysięcy wiernych, wśród których posługę duszpasterską sprawuje 276 duchownych.