W artykule na przykładzie czterech wybranych utworów polskiej literatury dla dzieci i młodzieży: Rzeki Emilii Kiereś, Jeziora Osobliwości Krystyny Siesickiej, Rogasia z Doliny Roztoki Marii Kownackiej i Tego obcego Ireny Jurgielewiczowej, zaprezentowano niektóre z literackich możliwości interpretacji motywu wody w postaci rzeki i jeziora. Woda jako żywioł potężny, nieokiełznany, a zarazem niejednorodny, z jednej strony niezbędny do życia i sam w sobie życiodajny, z drugiej – destrukcyjny i niebezpieczny, nie poddaje się jednoznacznym klasyfikacjom, ani w rzeczywistości, ani w literaturze. Nawet jeśli pozornie odgrywa w literaturze rolę tła, w rzeczywistości jest fundamentalnym elementem kompozycyjnym utworu, nierozerwalnie związanym z losami bohaterów.