Wyniki wyszukiwania

Czasopismo: Studia Pastoralne

Kościół jako podmiot angażujący w wolnym czasie? Kryteria pastoralne czasu wolnego

Richard Hartmann

Język: DE | Data publikacji: 28-12-2010 | Abstrakt | s. 217-233

Wielu współczesnych chrześcijan angażuje się w życie i duszpasterskie działanie Kościoła, przeznaczając na ten cel sporo swojego „wolnego czasu”. Fakt taki sprawia, że do świadomości Kościoła przenika sygnał o potrzebie podejmowania refleksji nt. wolnego czasu i obejmowania tego obszaru życia chrześcijan specjalną troską duszpasterską. Zaprezentowany wyżej artykuł stara się w sposób krytyczny podejść do takiego zagadnienia, prowokując tym samym do odpowiedzi na pytanie, jak Kościół odczytywał samego siebie i jak rozumiał swoje posłannictwo wtedy, gdy ludzie nie dysponowali w sposób tak oczywisty i jasny jak dziś swym wolnym czasem, jak też nie mieli tak jasnej jak dziś świadomości wolnego czasu. Na kanwie takiego pytania rodzi się również kwestia, czy Kościół – przez utrzymywanie w wigorze owego trendu angażowania się w duszpasterstwo w wolnym czasie – nie przyczynia się do segmentacji życia i czy w ostatecznym rozrachunku nie przysparza sobie dodatkowych problemów, polegających na zaszczepianiu w umysłach wierzących przekonania o tym, że prawdziwe przywiązanie do Kościoła i jego misji ewangelizacyjnej możliwe jest tylko w wolnym czasie. W związku z takim problemem istotną kwestią do rozwiązania pozostaje sprawa wypracowania odpowiednich kryteriów, na bazie których możliwe by było angażowania się Kościołów lokalnych w duszpasterstwo wolnego czasu.

2010-12-28



Czasopismo: Studia Pastoralne

FORMACJA I TOWARZYSZENIE O działalności Duszpasterstwa Rodzin Archidiecezji Katowickiej

Kazimierz Musioł

Język: PL | Data publikacji: 22-11-2025 | Abstrakt | s. 292-310

Celem artykułu jest przedstawienie modelu duszpasterskiego towarzyszenia wypracowanego w Duszpasterstwie Rodzin Archidiecezji Katowickiej. Podstawę kapłańskiej posługi stanowi dążenie do naśladowania Jezusa Chrystusa (jako pasterza) w opiece nad rodziną narażoną współcześnie na liczne niebezpieczeństwa. Metodą przynoszącą w działalności duszpasterza rodzin najlepsze rezultaty jest połączenie pracy duchowieństwa i laikatu. Ważny element wszelkich programów formacyjnych i działań duszpasterskich stanowi współpraca z małżeństwami, które, dzięki swemu doświadczeniu, świadectwu i wiarygodności wynikającej z pomyślnego przejścia przez próbę codzienności, stają się wzorem i źródłem inspiracji dla narzeczonych i małżeństw na wszystkich etapach rozwoju rodziny. Celem działań Duszpasterstwa Rodzin archidiecezji katowickiej jest to, aby rodziny powstawały, kształtowały się, rozwijały i pokonywały trudności oraz kryzysy w duchu Bożej miłości. Troska o rodzinę zaczyna się w Duszpasterstwie Rodzin archidiecezji katowickiej, zanim jeszcze narzeczeni połączą się w sakramencie małżeństwa. Kluczowym dążeniem w towarzyszeniu duszpasterskim
jest stała formacja rodzin, które mają być jednocześnie ewangelizowane i przygotowywane do ewangelizowania, czyli stawania się podmiotem duszpasterstwa. W archidiecezji funkcjonują programy formacyjne dla narzeczonych, małżonków, rodzin z dziećmi i dojrzałych małżeństw stojących przed nowymi kryzysami rozwojowymi. Duszpasterskim towarzyszeniem kapłani obejmują również
małżeństwa bezdzietne, rodziny w sytuacjach trudnych i nieregularnych (rozbite, niepełne, osoby żyjące w związkach wolnych lub niesakramentalnych). W celu zapewnienia rodzinom jak najlepszej, profesjonalnej opieki Duszpasterstwo Rodzin archidiecezji katowickiej współpracuje m.in. z Ruchem Światło–Życie, Instytutem Naturalnego Planowania Rodziny, lekarzami, ośrodkami adopcyjnymi, specjalistami w różnych dziedzinach oraz z Poradnią Psychologiczną Przystań. Dzięki właściwemu przygotowaniu
merytorycznemu oraz odpowiedniej formacji duchowej wszystkich osób zaangażowanych w pomoc rodzinie Duszpasterstwo Rodzin archidiecezji katowickiej może zaoferować pomoc nie tylko w rozwoju i codziennym funkcjonowaniu rodziny, ale także w sytuacjach trudnych i kryzysowych.

2025-11-22



Czasopismo: Studia Pastoralne

Duszpasterstwo parafialne a marketing

Dariusz Lipiec

Język: PL | Data publikacji: 28-02-2026 | Abstrakt | s. 251-266

The article raises the issue of the possible use of the marketing tools in the parish pastoral care. The first part of the paper is devoted to the nature of marketing and its application in promoting social ideas and values. The second part presents the Catholic parish and the parish pastoral care against the background of the non-governmental organizations. The emphasis was laid on the similarities and differences between a parish and a non-profit organization. The third part of the article presents the basic marketing tools and the suggestions for their application in the parish pastoral care. The analyses presented in the article lead to the conclusion that although a parish, according to the criteria of the Polish law, is not a non-governmental organization, it resembles one in some aspects. That is why the marketing tools used in the organization of the third sector can be used in the parish pastoral care and in the evangelization in its broad sense.

2026-02-28



Czasopismo: Studia Pastoralne

Bliższe przygotowanie do życia w małżeństwie i rodzinie

Duszpasterskie koncepcje Kościoła w Polsce i w Niemczech. Próba porównania

Mieczysław Polak

Język: PL | Data publikacji: 28-12-2009 | Abstrakt | s. 148-162

Seit dem zweiten Vatikanischen Konzil führen die katholischen Kirchen in Polen und in Deutschland eine vertiefte und den Grundvoraussetzungen des Konzils entsprechende Reflexion über ihre pastorale Sendung bezüglich der Ehe und Familie. Sie findet ihren Platz unter anderem in den offiziellen Dokumenten der Bischofskonferenzen oder ihrer Pastoralkommissionen. In den letzten Jahren wurden sowohl vom polnischen als auch vom deutschen Episkopat wichtige Dokumente über die Ehevorbereitung herausgegeben: Die deutsche Bischofskonferenz, Auf dem Weg zum Sakrament der Ehe. Überlegungen zur Trauungspastoral im Wandel (2000) und der Rat der polnischen Bischofskonferenz für die Familienpastoral, Direktorium für die Familienseelsorge (2003). Sie weisen darauf hin, dass die Kirchen in Polen und in Deutschland ständig nach einer der jeweiligen gesellschaftlich-kulturellen und religiösen Situation entsprechenden Konzeption der Ehevorbereitung suchen. Die polnische und die deutsche Konzeption unterscheiden sich jedoch voneinander. Der vorliegende Artikel ist also ein Versuch, die Konzeptionen der näheren Ehevorbereitung der beiden Kirchen zu vergleichen und daraus Impulse für die pastorale Sorge der Kirche um die zukünftigen Ehen und Familien darzustellen.

2009-12-28



Czasopismo: Studia Pastoralne

Duszpasterstwo parafialne oo. Dominikanów w archidiecezji lwowskiej w okresie międzywojennym. Rekonesans badawczy

Marek Miławicki

Język: PL | Data publikacji: 25-02-2026 | Abstrakt | s. 112-132

This article gives an outline of the Domenican parish ministry in the Roman-Catholic Archdiocese of Lviv in 1918-1939, where 9 Dominican monasteries and the same parishes were located. Three parishes was incorporated into the monastery of Lviv. Polish Province of Dominican Order had got the most of the parish in the archdiocese of Lviv. Two parishes were transferred to the diocesan clergy in the second half of the 30 of the twentieth century. An important element in the pastoral care of the parish was parish catechesis in schools and outside them. Parish work was also accompanied by a variety of special pastoral care. Here I discussed only Marian shrines that worked at the Dominican parishes through which parishes are better developed. Other forms of pastoral special (brotherhoods and religious associations and work among students and intellectuals) has been omitted here, because they require separate studies. The pastoral activity intermingled typical folk devotions, the cult of relics and saints and more complex intellectual formation, aiming to deepen their religious knowledge. In all these activities preaching was essential. The article revealed research capabilities, as well as the state mainly from sources preserved in the collections of the Archives of the Polish Province of the Dominican Order in Cracow.

2026-02-25



Czasopismo: Studia Pastoralne

Duszpasterstwo młodzieży w Niemczech: „Evergreen” z zawsze nowymi aspektami

Sebastian Kießig

Język: DE | Data publikacji: 23-03-2026 | Abstrakt | s. 109-128

In Germany, the youth ministry is a thematic field that is reflected in various different ways since the time of the Second Vatican Council. This paper responds to these different types of reflections and develops a few pastoral-theological accesses. The German dioceses adopted on the Synod of Würzburg (1971 to 1975) a resolution about aims and assignments of the youth ministry of the Church. In 1991 the German Conference of Bishops publishes leading guidelines for the youth ministry. The aim of both papers of the Church is to lay the foundations of a theory of the youth ministry. This theory should be of good service to the practical pastoral service. Its theological foundations include anthropological (adolescents and young adults are the subject of the youth ministry), ecclesiological (the pastoral service is nourished by the act of being sent, i.e. its mission) and christological (God’s work is directly performed in the lives of young people). This paper reflects about this theology in an exemplary way by discussing three cases: First, it contemplates the service of altar servers in German parishes; second, it treats the theory of the school ministry and, third and finally, it deals with the pastoral activities of a spiritual community.

2026-03-23



Czasopismo: Studia Pastoralne

Mieczysław Olszewski, Duszpasterstwo parafialne w świetle programów duszpasterskich Episkopatu Polski 1967–2000. Studium teologicznopastoralne

Bogdan Biela

Język: PL | Data publikacji: 28-12-2007 | s. 343-348

2007-12-28



Czasopismo: Studia Pastoralne

Duszpasterstwo wśród młodzieży w prowincjach Zakonu Braci Mniejszych w Polsce

Samuel Artur Kukiełka

Język: PL | Data publikacji: 30-03-2026 | Abstrakt | s. 331-345

In the five provinces of the Order of Friars Minor in Poland the Franciscan youth ministry is realized in different forms and according to various concepts arising from the historical conditions as well as from reading the signs of our times in the Church. Each of the provinces realizes its own project of pastoral activity among young people. This article presents short characteristics of the Franciscan youth groups gathering mainly young people attending high schools. After presentation of the groups, taking into account the selected conclusions and postulates that appear in the Order’s document of 2002 entitled “Directions of Ministry of Vocations. Come and See”, and referring to The Preparatory Document for the 15th Ordinary General Assembly of Synod of Bishops on “Youth, Faith and Vocational Discernment” the most important tasks and challenges these groups are facing have been described.

2026-03-30



Czasopismo: Studia Pastoralne

Duszpasterstwo rodzin odpowiedzią na czasy kryzysu małżeństwa i rodziny. Doświadczenie diecezji legnickiej

Bogusław Wolański

Język: PL | Data publikacji: 06-03-2026 | Abstrakt | s. 67-82

The observation of present human lives shows clearly that the family crises becomes more and more serious. The number of so called partnerships is rising and the popularity of marriage is decreasing very fast. We may notice a large number of marriage breakdowns. Every family which is lost as a result of the modern changes, exposed to the intrusive behavior of the laic and liberal media, needs strong support from the Church, especially from the Ministry of Families. Finding the appropriate forms of marriage and family care, which are adjusted to the needs of marriage and family, poses a major challenge for the Church. Therefore the Church finds the service for the family as one of the most essential tasks, as the first and, for many reasons, the most important mission and service. The tasks of the Ministry of Families along with the description of taken initiatives in the Diocese of Legnica become the content of this article. There was also taken an attempt to show the function of the Ministry of Families as a response for the marriage and family crises.

2026-03-06



Czasopismo: Studia Pastoralne

WYKŁADOWCY TEOLOGII PRAKTYCZNEJ W KATOWICKIM ŚRODOWISKU NAUKOWYM (DO POWSTANIA WYDZIAŁU TEOLOGICZNEGO UNIWERSYTETU ŚLĄSKIEGO)

Henryk Olszar

Język: PL | Data publikacji: 22-11-2025 | Abstrakt | s. 13-47

Formacja intelektualna przyszłych duszpasterzy powinna cechować się wysokim poziomem merytorycznym. Liczą na to również wykładowcy szeroko pojętej dydaktyki pastoralnej z zakresu takowej teologii, a także liturgii i muzyki kościelnej, homiletyki, katechetyki i pedagogiki, duszpasterstwa rodzin, psychologii pastoralnej i medycyny duszpasterskiej, posiadający własny aparat metodologiczny. Teologia pastoralna jako dyscyplina naukowa pojawiła się dopiero w nowożytności. Jest ona nie tylko zbiorem wskazań, doświadczeń i metod, ale i naukową refleksją nad codziennym wzrostem Kościoła: w mocy Ducha Świętego i w kontekście historii. Ma status pełnoprawnej dyscypliny teologicznej. W artykule przedstawiono przodków śląskich pastoralistów oraz działalność naukową i praktyczną teologów pastoralnych związaną bezpośrednio z diecezją i archidiecezją katowicką do momentu powstania Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Śląskiego. Wnieśli oni ogromny wkład w rozwój tej dyscypliny teologii.

2025-11-22



Czasopismo: Studia Pastoralne

Homilie podczas Mszy św. w domu chorego, umierającego

Henryk Krzysteczko

Język: PL | Data publikacji: 16-02-2026 | Abstrakt | s. 205-217

Accompanying a terminally ill patient by celebrating Mass at home for him/her and his/her family gives a perfect opportunity to intensify one’s faith and to reflect on the importance of faith in life. It is also a chance to reconcile with God and the people as well as to accept sufferings and to offer them to God as a sacrifice for one’s own redemption, redemption of the family members, the Holy Church and all the people. The day’s readingcan be a good inspiration for homilies during Mass since they help to get a better understanding of the mystery of the Passion of Christ and Resurrection of Christ. The Eucharist which is the meeting with Christ enables the terminally ill patient to comprehend better the meaning of his/her life, suffering and death; thus he/she is well ‘equipped’ to bear the sufferings and to live the last moments of life in unity with God, being His witness at the same time. The family members of the terminally ill patient benefit from taking part in Mass as well because their faith becomes more intense and mature, the family bonds get stronger and so they are able to help their terminally ill next of kin to pass away to eternity. The work and assistance of doctors, nurses and volunteers who work in hospices is also of great importance because they take very good care of the terminally ill patients and their families. Homilies which were given by the writer of this paper during Masses celebrated at home for the terminally ill patients have been presented in this study. They covered the period of time starting from Ascension Day till the Day of Nativity of John Baptist – on Sundays, on days of special celebrations and church holidays. 

2026-02-16



Czasopismo: Studia Pastoralne

Ku duszpasterstwu Kościoła domowego

Paweł Pacholak

Język: PL | Data publikacji: 28-12-2009 | Abstrakt | s. 45-58

We are making an attempt to outline the foundations of the ministryministry of marriages and families, which lead to the formulation of our basic thesis, expressed in the title: „Toward the ministry of the domestic Church”. There is no intention of this study to postulate changes concerning names or transformation of existing structures. Its essential aim, is to point out the practical dimension of marriage and family as a domestic Church, functioning in the teaching of the Church and in the theory of the ministry of the family.
The idea of the domestic church, deeply rooted in Church tradition, contains very vaulable intuitions for a pastoral vision of the ministry of marriages and families. The analysis of the concept brings to mind the authentically ecclesiastic character of a Christian marriage and a family growing out of the marriage. This analysis points at principled spheres of activity in aid of marriages and families, what was first done by John Paul II. The Pope, by continuing the thought of the Second Vatican Council and of Pope Paul VI, emphasized the role of bringing up children, evangelical missionary tasks of families and the dimension of families’ engaging in ministry as a sign of the ecclesiastic character of Christian marriage and family.
These observations lead to the specification of postulates of ministry, which aim at the authentic discovery of a family as a domestic Church. What seems to be the most important in preparation for marriage is faith formation of an engaged couple, who start building a marriage and a family community. Next of analysed spheres is sacramental life of members of a Christian family and the interpretation of the reality of a domestic Church as a space of the administration of the sacraments. And finally, this analysis closes with an attempt to verify universal ministry actions, while building a domestic Church and pro-family sensitivity among people who still live in different kinds of family relations.

2009-12-28



Czasopismo: Studia Pastoralne

Duszpasterstwo w Polsce. 50 lat inspiracji Soboru Watykańskiego II, red. M. Fijałkowski

Andrzej Kiciński

Język: PL | Data publikacji: 07-03-2026 | s. 343-346

2026-03-07



Czasopismo: Studia Pastoralne

PARAFIA WSPÓLNOTĄ OTWARTĄ NA MIGRANTÓW

Maciej Ostrowski

Język: PL | Data publikacji: 06-11-2021 | Abstrakt | s. 200-212

Autor analizuje problem, jak współczesne duszpasterstwo w parafii w okresie narastającej fali ruchów migracyjnych powinno ustosunkować się do kwestii przyjmowania migrantów. Przytacza przykładowe dane o liczbie migrantów w Polsce, by dać pogląd na skalę problemu. Na podstawie wybranych tekstów biblijnych oraz nauczania Kościoła przedstawia teologiczne motywy duszpasterskiej troski o migrantów. Są nimi między innymi: naśladowanie miłości Boga do ludzi, godność każdego człowieka stworzonego na podobieństwo Boże i jedność ludzkiej rodziny. Z kolei podkreśla, że Kościół, a stąd też każda parafia, jest wspólnotą katolicką, czyli powszechną. Powinna być zatem otwarta dla każdego wierzącego, niezależnie od rasy i miejsca pochodzenia. Ma być „domem otwartym dla każdego”, tworzyć „kulturę spotkania”, środowiskiem gościnnym także dla osób spoza chrześcijaństwa. Ważnym zadaniem duszpasterskim jest rzetelne przybliżanie prawdy o sytuacji migrantów, przezwyciężanie barier, które utrudniają ich przyjęcie oraz poznanie wielorakiego bogactwa, które mogą oni wnieść w życie Kościoła i społeczeństwa. Autor podaje praktyczne przykłady duszpasterskich inicjatyw, które parafia może i powinna podjąć na rzecz przyjęcia migrantów, między innymi: poruszanie tematu w kaznodziejstwie i katechezie, włączanie przybyszów w życie liturgiczne i modlitewne, zapraszanie ich na spotkania parafialnych grup w celu wzajemnego świadectwa.

2021-11-06



Czasopismo: Studia Pastoralne

Przekaz prawd wiary młodemu pokoleniu w II Rzeczypospolitej – „Miesięcznik Katechetyczny i Wychowawczy” 1918–1939

Jolanta Kurosz , Adam Ryszard Sikora

Język: PL | Data publikacji: 28-12-2013 | Abstrakt | s. 75-100

The articles published in the Catechetical and Educational Monthly Magazine present the pastoral activity in Polish schools in the interwar period of the 20th century. Proclaiming of faith to students took place during religious education classes within school pastoral care, in parishes and in church organizations. In the twenties, differences in the way of teaching as well as in its level were clear what resulted from historical conditions. Discussions on the curricula of religious education placed in the magazine prove priests’ commitment to the pastoral care of youth. The insight on the Bible was one of the elements, but it is the Catechism that formed the basis of faith contents passed. During religious education classes, the attention was paid not only to religious knowledge, but also to the formation of faith attitudes among children and young people.

2013-12-28



Czasopismo: Studia Pastoralne

W drodze ku synodowi biskupów o młodzieży

Bogdan Giemza

Język: PL | Data publikacji: 23-03-2026 | Abstrakt | s. 13-26

Pope Francis has announced that a synod of bishops dedicated to young people will take place in October 2018. The topic of the synod is” “Young people, faith and discerning of calling”. The article “On the way to the synod of bishops dedicated to young people” indicates the meaning of the proposed subject for the life of the Church. The analysis focuses primarily on the presentation of the Preparatory document announced 13th January 2017 by the Secretariat of synod. This document is to be a kind of a compass setting the further work and preparation for the synod. Some critical remarks have also been made concerning the proposed methodology of the synod proceedings, as well as concerning the Preparatory document.

2026-03-23



Czasopismo: Studia Pastoralne

Duszpasterstwo Rodzin w diecezji opolskiej

Paweł Landwójtowicz

Język: PL | Data publikacji: 07-03-2026 | s. 264-277

2026-03-07



Czasopismo: Studia Pastoralne

KONCEPCJA CURA PASTORALIS W UJĘCIU KS. FRANCISZKA BLACHNICKIEGO

Bogdan Biela

Język: PL | Data publikacji: 06-11-2021 | Abstrakt | s. 57-86

Jedną z najważniejszych praktycznych sugestii wynikających z przeprowadzonej przez Blachnickiego eklezjologicznej dedukcji teologii pastoralnej była propozycja przejścia od duszpasterstwa do ewangelizacji. Określił ją mianem „zwrotu kopernikańskiego”. Proces urzeczywistniania się Kościoła rozpoczyna się od ewangelizacji, która inicjuje procesy wyzwoleńcze w ludziach i danym środowisku. Kolejnym etapem jest wdrażanie – poprzez formację katechumenalną – do życia w eklezjalnej wspólnocie. Dlatego też głównym wnioskiem wypływającym z faktu, że Kościół urzeczywistnia się w konkretnych lokalnych wspólnotach jest dla Blachnickiego postulat, by całe duszpasterstwo było tak przebudowane, aby służyło formowaniu podstawowych wspólnot życia chrześcijańskiego w ramach parafii. Koniecznie więc trzeba wprowadzać do realizacji model parafii wspólnotowej. Aby rozwiązać powstający w tym kontekście dylemat: jak wprowadzić model posoborowej parafii w życie, skoro nie można budować żywej wspólnoty Kościoła bez istnienia dojrzałych wspólnot eklezjalnych, Założyciel Ruchu Światło-Życie wskazał na rolę oraz szansę, jaką we współczesnym życiu Kościoła stwarzają ruchy bazujące na całościowej, katechumenalnej formacji.

2021-11-06



Czasopismo: Studia Pastoralne

Duszpasterstwo wobec kryzysu wiary

Leszek Szewczyk

Język: PL | Data publikacji: 24-02-2026 | s. 336-338

2026-02-24



Czasopismo: Studia Pastoralne

Sprawozdanie z Zjazdu Polskiego Stowarzyszenia Pastoralistów Duszpasterstwo młodzieży w Polsce, Licheń, 23–24 kwietnia 2018 r.

Bogdan Biela

Język: PL | Data publikacji: 30-03-2026 | s. 602-604

2026-03-30



Czasopismo: Studia Pastoralne

Ks. Prof. Stanisław Grzybek – twórca biblijnej szkoły przepowiadania

Stanisław Gasiński

Język: PL | Data publikacji: 05-02-2026 | Abstrakt | s. 104-112

Der Artikel präsentiert Pfr. Prof. Stanisław Grzybek als Biblisten und Homileten. Er schuf seine eigene biblisch- homiletische Schule. Indem er Wissenschaftler blieb, konnte er in die Seelsorge sein Wissen und wissenschaftliche Erfahrung bringen. Professor Grzybek war auch pädagogisch talentiert, deshalb übermittelten viele seiner Absolventen später den anderen ihr erworbenes Bibelwissen. Die besten Werke des Professors erfreuten sich bis heute der Popularität sowohl unter den Biblisten, als auch unter den Seelsorgern.

2026-02-05



Czasopismo: Studia Pastoralne

Aktywność fizyczna jako sposób spędzenia czasu wolnego w rodzinie chrześcijańskiej

Anna Zellma

Język: PL | Data publikacji: 06-03-2026 | Abstrakt | s. 165-176

The changes, taking place in the life of the Christian family today, include a variety of areas. These include free time. At this time, the Christian family can make different kinds of activities. Among them physical activity is noteworthy. It can be walking, morning gymnastics, playing together and team games perfomed outdoor as well as in sports and recreation facilities. Besides, summer sports are worth mentioning (eg. cycling, playing football, sailing, swimming, participation in canoeing) and also winter ones (eg. skiing, sledding, ice skating). The selection of a particular form of activity depends on personal tastes and interests of family members, available financial resources, organizational capacity, the fashion for a healthy lifestyle. Each of these forms is conducive to family integration, prevents diseases of civilization, gives pleasure, shapes the character and helps in acquiring virtues. Direct contact with nature can help discover Beauty, Wisdom and Love of the Creator. Therefore, physical activity in a Christian family, as shown in the article complies with educational and religious functions, but may not lead to the disappearance of religious practice.
In conclusions, the Catholic Church must take pedagogical and pastoral initiatives in this area. One can mention here, for example, sports, games and activities for families organized in the parishes and retreat centers. Also, family rallies, bicycle pilgrimages, kayaking and sports festivals addressed to the families of the parish and the diocese are worth considering.

2026-03-06



Czasopismo: Studia Pastoralne

D. Bourgeois, Duszpasterstwo Kościoła

Bogdan Biela

Język: PL | Data publikacji: 28-12-2005 | s. 259-261

2005-12-28



Czasopismo: Studia Pastoralne

Ks. Ireneusz Celary, Duszpasterstwo rodzin w Polskiej Misji Katolickiej w Wiedniu w latach 1981–2010

Bogdan Biela

Język: PL | Data publikacji: 04-03-2026 | s. 565-568

2026-03-04



Czasopismo: Studia Pastoralne

Teologia i duszpasterska funkcja sanktuarium. Zagadnienia wybrane

Andrzej Żądło

Język: PL | Data publikacji: 30-03-2026 | Abstrakt | s. 365-392

At the beginning of this article, we stated that the sanctuary is not only a hieron, or temple as such, a temple like many others, but it is naos, or place of God’s special presence, a place specially chosen by him and for this reason exceptional for us. If today we are remembering these elementary matters that should characterize every temple, we do it because we need to draw patterns from the sanctuaries. „While the reform of the Liturgy desired by the Second Vatican Council, can be considered already in progress, the pastoral promotion of the Liturgy constitutes a permanent commitment to draw ever more abundantly from the riches of the Liturgy that vital force which spreads from Christ to the members of his Body which is the Church” (John Paul II, Apostolic Letter Vicesimus quintus annus, No. 10).
We wanted to not only recall the theology of the sanctuary, but also to draw the attention of the readers to the fact that there is still a great work to do in the field of well-understood and organized liturgical pastoral care – especially with regard to sanctuaries. Much in this area – as we have tried to show in the course of this study – is to be done. In this work, however, we count on a model and appealing example of our sanctuaries. If sanctuaries are to play an important role in the life of the Church, they should be properly organized in terms of the personal, local, and liturgical.
Let us wish that they are really organized and that they can radiate to the whole Church through the pilgrims who come to them. Veneration in our shrines must be revived and aroused. In the case of some sanctuaries, the pilgrimages organized for them have already disappeared. And sanctuaries fulfill their function only when they attract pilgrims. Therefore, the conviction that veneration in sanctuaries should be enlivened by organizing pilgrimages to them on various occasions is of particular importance.

2026-03-30



Czasopismo: Studia Pastoralne

Prezbiterat w służbie komunii w świetle posoborowego nauczania Kościoła

Bogdan Biela

Język: PL | Data publikacji: 05-02-2026 | Abstrakt | s. 33-45

Contemporary ecclesiology postulates: „the Church as communion might be more clearly understood and concretely incorporated into life” (The Final Report of the Extraordinary Synod). This idea should pervade all actions of presbyters and influence a new style of priesthood. This is confirmed both by post-council teaching of the Church and the teaching of the Church in Poland. It was particularly developed in a post-synodal exhortation Pastores Dabo Vobis (1992) in which John Paul II emphasised that „the ecclesiology of communion becomes decisive for understanding the identity of the priest, his essential dignity, and his vocation and mission”. Other documents of Magisterium Ecclesiae followed this direction. Three documents of the Congregation for the Clergy deserve special attention: Directory on the Ministry and Life of Priests (1994), a letter The Priest and the Third Christian Millennium, Teacher of the Word, Minister of the Sacraments and Leader of the Community (1999) and an instruction The Priest, Pastor and Leader of the Parish Community (2002). Among Polish documents there are two written by the Second Polish Plenary Synod that deserve special attention: Needs and Tasks of a New Evangelisation at the Break of the Second and the Third Christian Millennium and Priesthood and Consecrated Life as Community of Life and Ministry with Christ. The documents emphasise that a priest should always remember that he „sanctifies himself by his care for a community which had been entrusted to him. This care should be manifested in being with a community and in a community”. Therefore the synod suggests that „in nominating parish priests one should take into account not so much and not only seniority and achievements but practical pastoral skills, especially the ability of team-work and a social sensitivity”.

2026-02-05



Czasopismo: Studia Pastoralne

Pastoralne determinanty profilaktyki kryzysu małżeństwa

Krystian Wojaczek

Język: PL | Data publikacji: 06-03-2026 | Abstrakt | s. 142-152

Title of the article means that the pastoral activity of the Church carries the potential of preventive measures against the crisis of marriage. Actualisation of this potential requires, first of all, adequate definition of marriage crisis as a situation in which the following factors coexist: factors that disrupt marriage, the need for an immediate change in the existing situation and the uncertain outlook for the future of the relationship. A derivative term related to a marriage crisis is the concept of crisis tendencies, which means the occurrence of one or at most two factors creating a marriage crisis. The concept of crisis tendencies is important from the point of view of prevention and pastoral commitment of the Church. This commitment can reverse the said tendency and help the marriage to avoid a crisis. One should point at the three elements of the pastoral commitment of the Church in the marriage crisis prevention. The first is to present spouses a model of marriage as their reciprocal gift of themselves. This model is important because it stems from the fact of their personal being. Secondly, it is necessary to show spouses the so called know how knowledge that are mechanisms of various fields of their married life. Here the Church should take advantage of the achievements of humanities. It is important that the choice of these solutions be integrated into the model. Otherwise instead of marriage prevention one shall face disintegration of marriage. Thirdly, a married couple should be informed each time of from which field a particular content comes from: whether it is the official teaching of the Church or a detailed solution offered by secular science. Synergistic approach is often impossible because of the socio-phenomenological model of the sacred-profane relationship by Durkheim and Eliade. That it why a good knowledge of the Second Vatican Council on the autonomy of the temporal is required.

2026-03-06



Czasopismo: Studia Pastoralne

Formy pomocy pastoralnej studentom pochodzących z rodzin z problemem alkoholowym

Grzegorz Polok

Język: PL | Data publikacji: 28-02-2026 | Abstrakt | s. 280-295

A group of adults classified as Adult Children of Alcoholics is growing in our country. Also students belong to this group which causes significant pastoral challenge for academic chaplaincy. Students – Adult Children of Alcoholics – that undergo therapy should obtain special support by community of academic chaplaincy. First of all, in the community, they should experience God’s love and anchor their life changes in God’s unconditional love towards them. This experience of meeting God should be achieved by Eucharist, sacrament of penance and reconciliation and sacrament of the sick. Joint and individual reflection upon the Bible, as well as prayers within the community of academic chaplaincy, should also become a way of discovering unconditional love of God and His care about every man. Academic chaplaincy, offering community support to Adult Children of Alcoholics students, should also organize professional psychological and therapeutical support for them.

2026-02-28



Czasopismo: Studia Pastoralne

Kapłan w służbie jedności wspólnoty kościelnej

Edmund Robek

Język: PL | Data publikacji: 05-02-2026 | Abstrakt | s. 23-32

Die entscheidenden Worte, aus denen die Kirche als Gemeinschaft der Glaubenden und aus denen der einzelne Christ lebt, kann sich die Kirche nicht selbst zusagen. Ein anderer muss diese Worte sagen: Jesus Christus, der im Wort des Evangeliums und in den Sakramenten zu uns Menschen spricht.
Genau das ist der Sinn des priesterlichen Dienstes. Den Menschen – gleichsam von außen – zuzusagen, was sie sich nicht selbst zusagen können. Etwa die Liebe, die Gott uns in der Hingabe seines Sohnes schenkt. Und die Versöhnung, die er uns anbietet. So leuchten an dieser Stelle vor allem die Sakramente der Eucharistie und der Versöhnung auf. „Nehmt und esst, das ist mein Leib, der für euch hingegeben wird”. „Nehmt und trinkt, das ist mein Blut, das für euch vergossen wird”. „So spreche ich dich los von deinen Sünden”. – Im Namen Jesu Christi gesprochen, sind dies Worte, die sich die Gemeinschaft der Glaubenden nicht selbst zusagen kann. Für diese Zusagen braucht es jemanden, der durch das Sakrament der Weihe eigens und objektiv dazu bevollmächtigt wird: Eben den Priester.
Über diese wichtige Aufgabe hinaus kommt dem Priester noch ein weiterer wichtiger Dienst in unserer Kirche zu: Der Dienst an der Einheit. Als geweihter Amtsträger hat der Priester die Aufgabe, dafür Sorge zu tragen, dass die einzelne Gemeinde in die Gemeinschaft der Kirche eingebunden bleibt. Immer wieder gilt es deshalb, über den eigenen Kirchturm hinaus zu blicken und im Glauben, in der Hoffnung und in der Liebe mit der Weltkirche verbunden zu sein und aus ihrem Glauben den eigenen Glauben zu stärken.

2026-02-05



Czasopismo: Studia Pastoralne

Otoczmy troską życie małżeńskie w przepowiadaniu

Sławomir Pawiński

Język: PL | Data publikacji: 28-12-2009 | Abstrakt | s. 163-174

Die Kirche ist verpflichtet die „Zeichen der Zeit”, die sich auf die Ehe und Familie beziehen, zu erkennen. Ein Beispiel für dieses Streben ist die Erkenntnis der auf die Familie bezogenen „Zeichen der Zeit”, welches auf dem 2. Vatkanischen Konzil (KDK 47) geschah. Obwohl seit der Konzilanalyse der positiven und negativen Lage der gegenwärtigen Familie über vierzig Jahre vergingen, bleibt diese weiterhin aktuell.
Eine Mentalität der Untreue, Antikonzeption, die Neigung zu Trennungen, sowie auch eine Einstellung auf Genuss und Bequemlichkeit tragen dazu bei, dass die Kondition der Ehe sinkt (im Jahr 2008 wurden in Polen 66 Tausend Ehen geschieden). Daher wird die Fürsorge der Kirche um die richtige Bildung des ehelichen und familiären Lebens durch das Vorhersagen zu einem grundlegenden Erfordernis.
Eine homiletische Strategie ist in der Voraussagung der Ehe und Familie daher notwendig. Die Prediger sollten nicht nur die wichtigsten Themen im Bereich der Eheund Familientheologie anschneiden, sondern auch pastorale Richtlinien und praktische Schlussfolgerungen, die im Ehe- und Familienleben berücksichtigt sein sollten, setzen. Die Voraussagung sollte sich vor allem auf die Verkündung der ehelichen Sakramentalität fokussieren. Diese schafft eine Basis für die christliche Familie, jedoch wird heute leider verleugnet und überdefiniert. In der Ehevorbereitung, aber gleichzeitig auch in der Spendung des Sakraments, muss die Kraft der Verkündung des Wortes Gottes aufs Neue entdeckt werden. Die Voraussagung sollte auch der Erneuerung des sakramentalen Segens der Eheleute dienen, insbesondere während der Exerzitien für Ehepaare, Tage der Besinnung, verschiedener Workshops. Auch bei sonntäglicher Verkündung solle der Aspekt der christlichen Ehe und Familie berücksichtigt werden.

2009-12-28



Czasopismo: Studia Pastoralne

OCHRONA OSOBY I RODZINY JAKO KONSEKWENCJA WYCHOWANIA W WARTOŚCIACH EWANGELICZNYCH W KONTEKŚCIE WSPÓŁCZESNYCH WYZWAŃ

S. Maria Loyola Opiela

Język: PL | Data publikacji: 22-11-2025 | Abstrakt | s. 208-229

W artykule podjęto problematykę ochrony osoby i rodziny poprzez wychowanie w wartościach ewangelicznych, a także pochylono się nad rodziną w jej roli podstawowego i niezastąpionego środowiska życia, rozwoju i wychowania. Analizy zagadnienia dokonano w kontekście współczesnych wyzwań dla osoby i rodziny w Polsce, aby odpowiedzieć na nie przez chrześcijańskie wychowanie. Nauczanie i działalność pastoralna Kościoła na rzecz rodziny ma duży potencjał jej wspierania w realizacji funkcji wychowawczych
według ponadczasowych, uniwersalnych wartości ewangelicznych oraz wychowania do wartości w celu ochrony rodziny i osoby, a także wyzwolenia z destruktywnych postaw i zachowań. Wnioski z przeprowadzonych analiz zwracają uwagę na konieczność konkretnego wsparcia rodziny, przedszkola, szkoły, doskonalenia wczesnego wychowania dzieci, wykorzystania dorobku naukowego
i praktycznego pedagogiki chrześcijańskiej, nauczania Kościoła, form duszpasterstwa rodzin i konsolidacji działań wychowawczych tych środowisk.

2025-11-22



Czasopismo: Studia Pastoralne

Kard. Tomáš Špidlík, Marko I. Rupnik, Teologia pastoralna. Duszpasterstwo na nowe czasy

Bogdan Biela

Język: PL | Data publikacji: 18-02-2026 | s. 602-605

2026-02-18



Czasopismo: Studia Pastoralne

Urzeczywistnianie się Kościoła w środowisku akademickim na przykładzie ośrodka DA Graniczna w Katowicach

Bogdan Biela

Język: PL | Data publikacji: 23-03-2026 | Abstrakt | s. 151-177

Academic pastoral ministry in Poland in its history executed various models and concepts and the resulting forms of activity. Currently the ministry faces new challenges due to skyrocketing civilisation transformation. Each academic pastoral ministry centre with its own characteristic features resulting from various conditions executes its own objectives. They must, however, result from basic objectives of academic pastoral ministry and at the same time be open for challenges of the contemporary world. Graniczna Academic Pastoral Ministry Centre at the Assumption of the Blessed Virgin Mary in Katowice executed its objectives on the basis of the ecclesiology of communion and the resulting pastoral strategy plan. The article presents the concept and the forms as well as the methods  operation implemented in the centre in 1991–2001. Many of the actions bore specific fruits, therefore in the era of the new evangelisation and calling for “the pastoral ministry of reformation” it is worthwhile to get acquainted with the concept and operations of this academic centre.

2026-03-23