Powstanie i funkcjonowanie wydziałów do spraw doraźnych działających przy Sądzie Okręgowym w Białymstoku (II—VI 1946 r.) - Łopatecki, Karol (Z Dziejów Prawa [czasopismo zamknięte], 2020)
Artykuł prezentuje działalność wydziałów rozpatrujących sprawy w postępowaniu doraźnym od lutego do czerwca 1946 r. Przedmiotem analizy stanowi Sąd Okręgowy w Białymstoku. Badania wskazały, że w tym samym czasie istniały dwa różne wydziały o niemal identycznej nazwie. Pierwszy stworzony był zgodnie z dekretem o postępowaniu doraźnym z 16 listopada 1946 r. Drugi był sądem powszechnym jedynie z nazwy. Aby uzyskać odpowiednie narzędzie do walki z ruchem niepodległościowym do sądownictwa powszechnego przekazano oficerów i podoficerów, którzy jako sędziowie, prokuratorzy i ławnicy byli czasowo oddelegowanych do sądów powszechnych. W rzeczywistości ludzie ci nie wchodzili do struktur wydziałów do spraw doraźnych działające przy sądach okręgowych, lecz podlegali bezpośrednio Ministerstwu Sprawiedliwości, a faktycznie wojskowemu wymiarowi sprawiedliwości. Wydziałowi temu nadaję nazwę doraźnych sądów cywilno-wojskowych, gdyż łączyły one cechy zwykłych sądów doraźnych z sądami wojskowymi, a także sądami KBW – które były stale w ruchu, często zmieniały miejsce postoju.