Opublikowane: 2026-03-16

Wkład Kościoła w religijną inkluzywność w nauczaniu i studiowaniu teologii na poziomie policealnym w Afryce Południowej

Krzysztof Grzelak

Abstrakt

Jednym z głównych zadań stojących przed studiowaniem teologii na katolickich wyższych uczelniach w chwili obecnej jest kształcenie przyszłych pokoleń, tak by mogły pozytywnie odpowiedzieć na fenomen globalizacji, wszechobecną wielokulturowość, współczesną różnorodność religii i „wieloprzynależność” religijną. W tym nowym kontekście katolickie uczelnie mają obowiązek pomóc studentom w uzyskaniu kompetentnej wiedzy o religiach niechrześcijańskich i rozwijać w nich autentyczną otwartość na współpracę z wyznawcami innych religii na rzecz pojednania i pokoju w świecie. Instytucje katolickie powinny także pomóc przyszłym kościelnym elitom przezwyciężyć brak niejednokrotnie elementarnej wiedzy o religiach, a tym samym lepiej rozumieć Boże objawienie oraz niepowtarzalną i uniwersalną rolę Chrystusa w historii zbawienia, która obejmuje także niechrześcijańskie tradycje religijne.
Niniejszy artykuł opisuje najpierw współczesny kontekst różnorodności religijnej, który stwarza dla Kościoła nowe możliwości do dialogu z religiami. Następnie definiuje „inkluzywność religijną” nie jako formę synkretyzmu religijnego (łączenie ze sobą różnych doktryn, zasad moralnych, mitów, rytuałów i praktyk religijnych), ale jako teologiczną metodę, która zwraca uwagę na dwie niepowtarzalne prawdy w chrześcijaństwie: że Boża miłość jest uniwersalna i dlatego obejmuje wszystkich ludzi, włączając innowierców; i że ta miłość jest również partykularna – wyrażona w Jezusie i przez Jesusa Chrystusa.
Autor niniejszej publikacji twierdzi, że idea religijnej inkluzywności nie jest nowa, w rzeczywistości sięga początku chrześcijaństwa. Znajduje również potwierdzenie w dokumentach Soboru Watykańskiego II i jest obecna w nauczaniu posoborowym Kościoła, zwłaszcza w konstytucji apostolskiej Ex corde Ecclesiae (1990) Jana Pawła II.
W dalszej swej części publikacja zwraca uwagę na praktyczne sposoby wdrażania inkluzywności religijnej w studiowaniu teologii na katolickich wyższych uczelniach, analizując szereg ważnych zagadnień, jak: pilna potrzeba teologicznego wychowania na rzecz religijnej inkluzywności; znajomość zasad dialogu międzyreligijnego; studiowanie teologii z perspektywy teologii porównawczej i z perspektywy odmiennych duchowości religijnych; „testowanie” teologicznego wykształcenia przez międzyreligijny praxis dialog i dialog życia. Artykuł kończy się próbą praktycznego zastosowania sposobów nauczania i studiowania teologii w kontekście południowoafrykańskiego pluralizmu religijnego.

Pobierz pliki

Zasady cytowania

Grzelak, K. (2026). Wkład Kościoła w religijną inkluzywność w nauczaniu i studiowaniu teologii na poziomie policealnym w Afryce Południowej. Studia Pastoralne, (12), 204–219. Pobrano z https://journals.us.edu.pl/index.php/sp/article/view/23892

Licencja

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.


Właściciele praw autorskich do nadesłanych tekstów udzielają Czytelnikowi prawa do korzystania z dokumentów pdf zgodnie z postanowieniami licencji Creative Commons 4.0 International License: Attribution-Share-Alike (CC BY-SA 4.0). Użytkownik może kopiować i redystrybuować materiał w dowolnym medium lub formacie oraz remiksować, przekształcać i wykorzystywać materiał w dowolnym celu.

1. Licencja

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego zapewnia natychmiastowy otwarty dostęp do treści swoich czasopism na licencji Creative Commons BY-SA 4.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Autorzy publikujący w tym czasopiśmie zachowują wszelkie prawa autorskie i zgadzają się na warunki wyżej wymienionej licencji CC BY-SA 4.0.

2. Polityka opłat za publikację

Autorzy nie ponoszą żadnych kosztów związanych z publikacją swoich artykułów, tj. opłaty za przetwarzanie artykułu (APC), opłaty za redakcję językową, opłaty za kolor, opłaty za przesłanie, opłaty za strony, opłaty członkowskie, koszty prenumeraty druku, inne opłaty dodatkowe. Autorzy nie otrzymują również żadnej gratyfikacji finansowej za publikowane artykuły.

3. Oświadczenie Autora

Autor deklaruje, że artykuł jest oryginalny, napisany przez niego (i współautorów), nie był wcześniej publikowany, nie zawiera stwierdzeń niezgodnych z prawem, nie narusza praw innych osób, jest przedmiotem praw autorskich, które przysługują wyłącznie autorowi i jest wolny od wszelkich praw osób trzecich, a także, że autor uzyskał wszelkie niezbędne pisemne zgody na cytowanie z innych źródeł.

Jeśli artykuł zawiera materiał ilustracyjny (rysunki, zdjęcia, wykresy, mapy itp.), Autor oświadcza, że wskazane dzieła są jego dziełami autorskimi, nie naruszają niczyich praw (w tym osobistych, m.in. prawa do dysponowania wizerunkiem) i posiada do nich pełnię praw majątkowych. Powyższe dzieła udostępnia jako część artykułu na licencji „Creative Commons Uznanie autorstwa-Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe”.

UWAGA! Bez określenia sytuacji prawnej materiału ilustracyjnego oraz załączenia stosownych zgód właścicieli majątkowych praw autorskich publikacja nie zostanie przyjęta do opracowania redakcyjnego. Autor/autorka oświadcza równocześnie, że bierze na siebie wszelką odpowiedzialność w przypadku podania nieprawidłowych danych (także w zakresie pokrycia kosztów poniesionych przez Wydawnictwo UŚ oraz roszczeń finansowych stron trzecich).


4. Prawa użytkownika

Zgodnie z licencją CC BY-SA 4.0 użytkownicy mogą udostępniać (kopiować, rozpowszechniać i przekazywać) oraz adaptować (remiksować, przekształcać i tworzyć na podstawie materiału) artykuł w dowolnym celu, pod warunkiem, że oznaczą go w sposób określony przez autora lub licencjodawcę.

5. Współautorstwo

Jeśli artykuł został przygotowany wspólnie z innymi autorami, osoba zgłaszająca niniejszy formularz zapewnia, że została upoważniona przez wszystkich współautorów do podpisania niniejszej umowy w ich imieniu i zobowiązuje się poinformować swoich współautorów o warunkach tej umowy.

Oświadczam, że w przypadku nieuzgodnionego z redakcją i/lub wydawcą czasopisma wycofania przeze mnie tekstu z procesu wydawniczego lub skierowania go równolegle do innego wydawcy zgadzam się pokryć wszelkie koszty poniesione przez Uniwersytet Śląski w związku z procedowaniem mojego zgłoszenia (w tym m.in. koszty recenzji wydawniczych).

Nr 12 (2016)
Opublikowane: 2021-08-04


ISSN: 1734-4433
eISSN: 2956-624X

Wydawca
Uniwersytet Śląski w Katowicach

Ta strona używa pliki cookie dla prawidłowego działania, aby korzystać w pełni z portalu należy zaakceptować pliki cookie.