https://doi.org/10.31261/EaL.2025.13.2.01
Artykuł krytycznie analizuje relacje między duchowieństwem a świeckimi, badając źródła Nowego Testamentu i wczesnego patrystyki, praktyki w kościołach protestanckich oraz podstawy teologiczne we współczesnym Kościele katolickim. Zamieszanie w kościele w Koryncie, opisane przez Klemensa Rzymskiego pod koniec I wieku, porównuje się z podobnymi zjawiskami w mniejszych kościołach protestanckich, gdzie dotychczasowe kierownictwo prawne jest obecnie absorbowane przez przedstawicieli duchowości charyzmatycznej. Podczas gdy w protestantyzmie utrwaliło się rozumienie wyświęconych duchownych jako wybranych członków wspólnoty, w rozumieniu katolickim źródłem legitymizacji jest przede wszystkim słowo Chrystusa „nie wyście mnie wybrali, ale Ja was wybrałem”, a także sukcesja apostolska, trójstopniowa hierarchia i sakramentalny charakter święceń. Prawie wyłączną metodą mianowania duchownych w kościołach protestanckich jest wybór, co niesie ze sobą niebezpieczeństwo wyboru duchownych zgodnie z własnymi życzeniami. Kościół katolicki, z inicjatywy Soboru Watykańskiego II, wprowadził pierwotnie protestancką koncepcję powszechnego kapłaństwa wszystkich wiernych. Nie przyniosło to jednak wyłącznie pozytywnych rezultatów, ponieważ ontologiczna sakramentalność święceń kapłańskich jest często zaciemniona w praktycznym funkcjonowaniu duchowieństwa partycypacyjnego, a wiele nadużyć liturgicznych ma miejsce, gdy świeccy przejmują role, które nie należą do nich. Wszystko to można scharakteryzować jako klerykalizację świeckich, wynikającą z utraty poczucia sakramentalnego charakteru święceń.
Pobierz pliki
Cited by / Share
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.
Właściciele praw autorskich do nadesłanych tekstów udzielają Czytelnikowi prawa do korzystania z dokumentów pdf zgodnie z postanowieniami licencji Creative Commons 4.0 International License: Attribution-Share-Alike (CC BY-SA 4.0). Użytkownik może kopiować i redystrybuować materiał w dowolnym medium lub formacie oraz remiksować, przekształcać i wykorzystywać materiał w dowolnym celu.
1. Licencja
Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego zapewnia natychmiastowy otwarty dostęp do treści swoich czasopism na licencji Creative Commons BY-SA 4.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Autorzy publikujący w tym czasopiśmie zachowują wszelkie prawa autorskie i zgadzają się na warunki wyżej wymienionej licencji CC BY-SA 4.0.
2. Oświadczenie Autora
Autor deklaruje, że artykuł jest oryginalny, napisany przez niego (i współautorów), nie był wcześniej publikowany, nie zawiera stwierdzeń niezgodnych z prawem, nie narusza praw innych osób, jest przedmiotem praw autorskich, które przysługują wyłącznie autorowi i jest wolny od wszelkich praw osób trzecich, a także, że autor uzyskał wszelkie niezbędne pisemne zgody na cytowanie z innych źródeł.
Jeśli artykuł zawiera materiał ilustracyjny (rysunki, zdjęcia, wykresy, mapy itp.), Autor oświadcza, że wskazane dzieła są jego dziełami autorskimi, nie naruszają niczyich praw (w tym osobistych, m.in. prawa do dysponowania wizerunkiem) i posiada do nich pełnię praw majątkowych. Powyższe dzieła udostępnia jako część artykułu na licencji „Creative Commons Uznanie autorstwa-Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe”.
UWAGA! Bez określenia sytuacji prawnej materiału ilustracyjnego oraz załączenia stosownych zgód właścicieli majątkowych praw autorskich publikacja nie zostanie przyjęta do opracowania redakcyjnego. Autor/autorka oświadcza równocześnie, że bierze na siebie wszelką odpowiedzialność w przypadku podania nieprawidłowych danych (także w zakresie pokrycia kosztów poniesionych przez Wydawnictwo UŚ oraz roszczeń finansowych stron trzecich).
3. Prawa użytkownika
Zgodnie z licencją CC BY-SA 4.0 użytkownicy mogą udostępniać (kopiować, rozpowszechniać i przekazywać) oraz adaptować (remiksować, przekształcać i tworzyć na podstawie materiału) artykuł w dowolnym celu, pod warunkiem, że oznaczą go w sposób określony przez autora lub licencjodawcę.
4. Współautorstwo
Jeśli artykuł został przygotowany wspólnie z innymi autorami, osoba zgłaszająca niniejszy formularz zapewnia, że została upoważniona przez wszystkich współautorów do podpisania niniejszej umowy w ich imieniu i zobowiązuje się poinformować swoich współautorów o warunkach tej umowy.
Oświadczam, że w przypadku nieuzgodnionego z redakcją i/lub wydawcą czasopisma wycofania przeze mnie tekstu z procesu wydawniczego lub skierowania go równolegle do innego wydawcy zgadzam się pokryć wszelkie koszty poniesione przez Uniwersytet Śląski w związku z procedowaniem mojego zgłoszenia (w tym m.in. koszty recenzji wydawniczych).
2026
Opublikowane: 2023-03-02
10.31261/EaL
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.
English
Język Polski