https://doi.org/10.31261/CHOWANNA.2025.64.01
Przed kilkoma laty Aleksandra Gruszczyk opublikowała książkę Czarne światło. Analiza zjawiska powojennej traumy społecznej w kulturze Stanów Zjednoczonych Ameryki1. Jest to znakomita praca, pięknie napisana, inspirująca – i zupełnie przeoczona przez czytelników. Dotyczy traumy Amerykanów po wojnie wietnamskiej oraz kolejnych konfliktach, w których brały udział Stany Zjednoczone. Wracam do lektury tej pozycji, ponieważ analizy w niej zawarte nabierają nowego znaczenia w kontekście wojny wywołanej atakiem Rosji na Ukrainę. Powojenna trauma stanowi zawsze ciąg dalszy traumy czasu konfliktu zbrojnego. Ta ostatnia już dotyka zarówno Ukraińców, jak i Rosjan. I nie tylko ich, lecz także narody żyjące wojną na Ukrainie i emocjonalnie w nią zaangażowane z rozmaitych powodów. Pokój, który kiedyś nadejdzie, przyniesie nową odsłonę owego stanu. Czarne światło kieruje naszą uwagę na wiele istotnych traumatycznych aspektów każdej wojny oraz na powojenne urazy przeżywane przez jednostki i zbiorowości. Chciałbym również uczulić czytelników na ewentualne następstwa wojny na Ukrainie, z którymi trzeba będzie sobie jakoś radzić w przyszłości. Tych spraw dotyczy druga część artykułu. Lektura książki zainspirowała mnie ponadto do rozważań o szczególnym rodzaju traumy, akurat w niej nieanalizowanym. Mam tu na myśli zjawisko, które nazywam traumą przedwojenną. Dzieci w traumie przedwojennej – tym tematem zajmuję się w ostatniej części artykułu.
Pobierz pliki
Zasady cytowania
Cited by / Share
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.
Właściciele praw autorskich do nadesłanych tekstów udzielają Czytelnikowi prawa do korzystania z dokumentów pdf zgodnie z postanowieniami licencji Creative Commons 4.0 International License: Attribution-Share-Alike (CC BY-SA 4.0). Użytkownik może kopiować i redystrybuować materiał w dowolnym medium lub formacie oraz remiksować, przekształcać i wykorzystywać materiał w dowolnym celu.
1. Licencja
Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego zapewnia natychmiastowy otwarty dostęp do treści swoich czasopism na licencji Creative Commons BY-SA 4.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Autorzy publikujący w tym czasopiśmie zachowują wszelkie prawa autorskie i zgadzają się na warunki wyżej wymienionej licencji CC BY-SA 4.0.
2. Oświadczenie Autora
Autor deklaruje, że artykuł jest oryginalny, napisany przez niego (i współautorów), nie był wcześniej publikowany, nie zawiera stwierdzeń niezgodnych z prawem, nie narusza praw innych osób, jest przedmiotem praw autorskich, które przysługują wyłącznie autorowi i jest wolny od wszelkich praw osób trzecich, a także, że autor uzyskał wszelkie niezbędne pisemne zgody na cytowanie z innych źródeł.
Jeśli artykuł zawiera materiał ilustracyjny (rysunki, zdjęcia, wykresy, mapy itp.), Autor oświadcza, że wskazane dzieła są jego dziełami autorskimi, nie naruszają niczyich praw (w tym osobistych, m.in. prawa do dysponowania wizerunkiem) i posiada do nich pełnię praw majątkowych. Powyższe dzieła udostępnia jako część artykułu na licencji „Creative Commons Uznanie autorstwa-Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe”.
UWAGA! Bez określenia sytuacji prawnej materiału ilustracyjnego oraz załączenia stosownych zgód właścicieli majątkowych praw autorskich publikacja nie zostanie przyjęta do opracowania redakcyjnego. Autor/autorka oświadcza równocześnie, że bierze na siebie wszelką odpowiedzialność w przypadku podania nieprawidłowych danych (także w zakresie pokrycia kosztów poniesionych przez Wydawnictwo UŚ oraz roszczeń finansowych stron trzecich).
3. Prawa użytkownika
Zgodnie z licencją CC BY-SA 4.0 użytkownicy mogą udostępniać (kopiować, rozpowszechniać i przekazywać) oraz adaptować (remiksować, przekształcać i tworzyć na podstawie materiału) artykuł w dowolnym celu, pod warunkiem, że oznaczą go w sposób określony przez autora lub licencjodawcę.
4. Współautorstwo
Jeśli artykuł został przygotowany wspólnie z innymi autorami, osoba zgłaszająca niniejszy formularz zapewnia, że została upoważniona przez wszystkich współautorów do podpisania niniejszej umowy w ich imieniu i zobowiązuje się poinformować swoich współautorów o warunkach tej umowy.
Oświadczam, że w przypadku nieuzgodnionego z redakcją i/lub wydawcą czasopisma wycofania przeze mnie tekstu z procesu wydawniczego lub skierowania go równolegle do innego wydawcy zgadzam się pokryć wszelkie koszty poniesione przez Uniwersytet Śląski w związku z procedowaniem mojego zgłoszenia (w tym m.in. koszty recenzji wydawniczych).
2024
Opublikowane: 2020-06-30
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.
English
Język Polski