Odpowiedzialność osób zarządzających w transnarodowych korporacjach w prawie karnym – aspekty międzynarodowe i transnarodowe

Kamil Boczek

doi:10.31261/PPK.2020.04.03

Published: 2020-10-30

Vol. 30 No. 4 (2020)

Liability of Directors of Transnational Corporations under Criminal Law in the International and Transnational Context

Kamil Boczek

Section: Articles

https://doi.org/10.31261/PPK.2020.04.03

Abstract

Owing to increasing globalisation, transnational corporations play an important role in international trade. Those wealthy and very complex entities have a major impact on reality and often engage in activities which involve illegal practices such as the environmental pollution, forced labour and other serious infringement of employees’ right or even crimes against humanity. Carrying on business which is primarily profit-oriented may result in violations of fundamental human rights, if this is required for a corporation to financially exploit a business opportunity. It is difficult in practice to hold these entities and their corporate directors to account. Regulations regarding criminal responsibility of managers of transnational corporations can be found in national and international laws. However, criminal proceedings do not give satisfactory results. The main problem lies in powers, flexibility and close links of those corporations with local authorities. The paper points to different solutions applied throughout the world, and describes the best-known criminal proceedings against corporate managers.

Keywords:

transnational corporation , International Criminal Court , contribution , international accountability

Download files

PDF (Język Polski)

Citation rules

Boczek, K. (2020). Liability of Directors of Transnational Corporations under Criminal Law in the International and Transnational Context. Problemy Prawa Karnego, 30(4), 75–96. https://doi.org/10.31261/PPK.2020.04.03

Cited by / Share

References

Bush A.: The Prehistory of Corporations and Conspiracy in International Law: What Nuremberg Really Said. “Columbia Law Review” 2009, Vol. 109.
Google Scholar

Czapliński A.: Odpowiedzialność Organizacji Międzynarodowych jako Element Uniwersalnego Systemu Odpowiedzialności Międzynarodowoprawnej. Łódź 2014.
Google Scholar

Gallmetzer R.: Prosecuting Persons Doing Business with Armed Groups in Conflict Areas s. “Journal of International Criminal Justice” 2010, Vol. 8.
Google Scholar

Jóźwiak I.: Wina w organizacji jako przesłanka odpowiedzialności podmiotu zbiorowego w świetle projektowanej ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych. „Młody Jurysta” 2019, nr 3.
Google Scholar

Kaleck W., Saage-Maass M.: Corporate Accountability for Human Rights Violations Amounting to International Crimes. “Journal of International Criminal Justice” 2010, Vol. 8.
Google Scholar

Karski K.: Osoba prawna prawa wewnętrznego jako podmiot prawa międzynarodowego. Warszawa 2009.
Google Scholar

Kremnitzer M.: A Possible Case for Imposing Criminal Liability on Corporations in International Criminal Law. “Journal of International Criminal Justice” 2010, Vol. 8.
Google Scholar

Law Reports of Trials of War Criminals. Vol. I. Eds. B. Tesch et al. London 1947.
Google Scholar

Mettraux G.: The Law of Command Responsibility. New York 2009.
Google Scholar

Oleszczuk K.: Odpowiedzialność korporacji transnarodowych za naruszenia praw człowieka w świetle prawa międzynarodowego. W: Wybrane Problemy Współczesnego Prawa Międzynarodowego. Red. K. Lankosza, G. Sobola. Kraków 2013.
Google Scholar

Paine L., Moldoveanu C.: Royal Dutch/Shell in Nigeria (A). Harvard Business School Case 399-126. Feb. 1999.
Google Scholar

Schabas W.A.: An Introduction to the International Criminal Court. New York 2007.
Google Scholar

Schabas W.A.: Genocide in international law: the crime of crimes. New York 2009.
Google Scholar

Slye R.C.: Corporations, Veils, and International Criminal Liability. “Brooklyn Journal of International Law” 2008, Vol. 33, Issue 3.
Google Scholar

Vest K.: Business Leaders and the Modes of Individual Criminal Responsibility under International Law. “Journal of International Criminal Justice” 2010, Vol. 8.
Google Scholar

Wasiński M.: Odpowiedzialność Przedsiębiorstw Wielonarodowych za naruszenia praw człowieka. „Studia Prawno-Ekonomiczne” 2010, T. LXXXI.
Google Scholar

Werle G.: ‘Individual Criminal Responsibility in Article 25 ICC Statute’. “Journal of International Criminal Justice” 2007, Vol. 5.
Google Scholar

Żenkiewicz M.: Najważniejsze inicjatywy prawne i standardy w dziedzinie odpowiedzialności korporacji wielonarodowych za naruszenia praw człowieka. „Studia Iuridica Toruniensia” 2011, T. IX.
Google Scholar

Akty prawne
Google Scholar

Ustawa z dnia 28 listopada 2002 r. o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary, Dz.U. 2002, nr 197, poz. 1661.
Google Scholar

Orzecznictwo
Google Scholar

Wyr. SN Holandii z dnia 18 listopada 2018 r., 17/02109.
Google Scholar

Wyr. SR w Hadze z dnia 23 grudnia 2005 r. w sprawie Prokurator p. Van Anraatowi, LJN AU8685.
Google Scholar

Wyr. Izby Procesowej z dnia 16 listopada 2001 r. w sprawie Musema, ICTR-96-13-T.
Google Scholar

Wyr. Izby Procesowej z dnia 1–3 grudnia 2003 r. w sprawie Nahimana, Barayagwiza & Ngeze, ICTR-99-52-T.
Google Scholar

Wyr. Izby Apelacyjnej z dnia 13 grudnia 2004 r. w sprawie Ntakirutinuma & Ntakimtimana, ICTR-96-10-A & IT-96-17-A.
Google Scholar

Wyr. Izby Apelacyjnej z dnia 3 kwietnia 2007 w sprawie Brtianin, IT-99-36-A.
Google Scholar

Wyr. w sprawie Lubanga, Pre-Trial Chamber Decision, par. 334–336.
Google Scholar

Wyr. Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 26 lutego 2007 r. w sprawie zastosowania Konwencji o zapobieganiu i karaniu zbrodni ludobójstwa – Bośnia i Hercegowina p. Serbii i Czarnogórze. ICJ Reports 2007.
Google Scholar

Decyzja Izby Procesowej Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 5 kwietnia 2016 r. w sprawie Prokurator p. Williamowi Samoei Ruto i Joshui Arap Sangowi, ICC-01/09-01/11.
Google Scholar

Wyr. Amerykańskiego Sądu Wojskowego z dnia 22 grudnia 1947 r. w sprawie USA p. Friedrichowi Flickowi i innym.
Google Scholar

Wyr. Amerykańskiego Sądu Wojskowego z dnia 28 lipca 1947 r. w sprawie USA p. Carlowi Krauchowi i innym.
Google Scholar

Wyr. Amerykańskiego Sądu Wojskowego z dnia 31 lipca 1948 r. w sprawie USA p. Alfriedowi Kruppowi i innym.
Google Scholar

Wyr. w sprawie USA p. Ernstowi von Weizsaeckerowi i innym. TWC 1949-1953, Vol. XIV.
Google Scholar

Wyr. Sądu Apelacyjnego USA, 9th Cirquit z 2002 r. w sprawie Doe I p. Unocal, 395 F.3d 932, 947.
Google Scholar

Wyr. Sądu Apelacyjnego USA, 11th Cirquit w sprawie Chiquita Brands International, Inc. Alien Tort Statute Litigation, nr 12-14898-B, (Appeal from the United States District Court for the Southern District of Florida, No. 08-md-01916).
Google Scholar

Wyr. w sprawie Juan Ronalda Tasselkraut, 407 Js 41063/98.
Google Scholar

Wyr. w sprawie Eichmanna, 2905.1962. “International Law Review” 1968, nr 36.
Google Scholar

Źródła internetowe
Google Scholar

Final report of the Panel of Experts on the illegal Exploitation of Natural Resources and Other Forms of Weallh of the Democratic Republic of the Congo (UN Experts Panel). Źródło: https://www.securitycouncilreport.org/un-documents/document/drc-s-2002-1146.php [dostęp: czerwiec 2020].
Google Scholar

https://fortune.com/global500/2019/ [dostęp: grudzień 2019].
Google Scholar

http://statisticstimes.com/economy/projected-world-gdp-ranking.php [dostęp: grudzień 2019].
Google Scholar

https://www.nytimes.com/2012/07/03/business/glaxosmithkline-agrees-to-pay-3-billion-in-fraud-settlement.html [dostęp: grudzień 2019].
Google Scholar

https://rightsasusual.com/?p=1283 [dostęp: grudzień 2019].
Google Scholar

https://www.theguardian.com/world/2018/dec/11/pedro-muller-hedro-sibillaford-executives-argentina-torture-case [dostęp: grudzień 2019].
Google Scholar

https://trialinternational.org/latest-post/guus-van-kouwenhoven/ [dostęp: grudzień 2019].
Google Scholar

OECD Declaration and Decisions on International Investment and Multinational Enterprises. Źródło: https://legalinstruments.oecd.org/en/instruments/OECDLEGAL-0144 [dostęp: czerwiec 2020].
Google Scholar

Opinia Naczelnej Rady Adwokackiej o rządowym projekcie ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zbiorowe pod groźbą kary z dnia 31 stycznia 2019 roku. Źródło: http://www.adwokatura.pl/admin/wgrane_pliki/file-odpowiedzialnoscpodmiotow-26545.pdf [dostęp: czerwiec 2020].
Google Scholar

Opinia Ośrodka Badań, Studiów i Legislacji Krajowej Rady Radców Prawnych do projektu ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary z dnia 18 listopada 2018 r. Źródło: http://obsil.pl/wp-content/uploads/2018/12/Opinia-z-18-listopada-2018-r.-odpowiedzialno%C5%9B%C4%87-podmiot%C3%B3w-zbiorowych.pdf [dostęp: czerwiec 2020].
Google Scholar

Rządowy projekt ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary. Źródło: http://www.sejm.gov.pl/sejm8.nsf/agent.xsp?symbol=RPL&Id=RM-10-190-18 [dostęp: luty 2020].
Google Scholar

Vol. 30 No. 4 (2020)
Published: 2020-10-30

ISSN: 0208-5577

eISSN: 2353-9712

10.31261/PPK

Publisher

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego | University of Silesia Press

Submit