Przedstawione w Torze (Pięcioksiągu Mojżesza) otrzymanie ziemi obiecanej rozpatrywane jest tu z pozycji następujących po sobie, a także wzajemnie poprzedzających się, koniecznych etapów związanych z przestrzeganiem równie koniecznych warunków. Na tej podstawie wyprowadzana jest struktura dziesięciu motywów poprzedzających wejście do ziemi Izraela wraz z objaśnieniem ich znaczenia i miejsca w ogólnej całości. Autor zwraca uwagę na to, co według Tory powinno warunkować możliwość uzyskania (otrzymania w spadku) ziemi – tj. stopień odpowiedniego jej uświadomienia. Druga część artykułu poświęcona jest typologicznej relacji pomiędzy dziesięcioma wyłonionymi motywami wraz z wyobrażeniami o niezwykłych, cudownych i odległych ziemiach w rosyjskiej tradycji ludowej, odzwierciedlonych w bajkach, legendach, opowieściach itp. Ponadto określane są typy narracji, które w różny sposób ukazują wyłonione motywy i niektóre związane z nimi tematyczne wyznaczniki ze szczególnym uwzględnieniem bożego daru i obfitości, trudności poszukiwań i przejścia oraz obdarzonego wyjątkowymi zdolnościami, wprowadzającego do ziemi obiecanej bohatera.

W artykule poruszany jest motyw śmierci na materiale opowiadań Szolema-Alejchema Kasrylewka i szkicu etnograficznego Podlipniacy Fiodora Reszetnikowa. Choć wspomniany motyw nie jest w obu utworach głównym i pierwszoplanowym, lecz ma charakter bardziej towarzyszący i pojawia się w tle głównej osi fabularnej, to jednak nabiera on różnego symbolicznego, kulturowo- i społeczno-bytowego nacechowania. Autor omawia poszczególne przykłady z uwzględnieniem pojawiających się w wybranych tekstach typów śmierci: śmierć patologiczna w wyniku chorób, głodu i niekorzystnych czynników klimatycznych, śmierć gwałtowna w wyniku nieszczęśliwego wypadku lub samobójstwa, śmierć metaforyczna, rozumiana jako porzucenie dotychczasowego sposobu życia i śmierć jako obiekt działalności zarobkowej.

Квинтэссенция творчества Мандельштама

Artykuł analizuje jeden z motywów w książce filologa i pisarza Michaiła Bezrodnego Koniec cytatu (1996). Michaił Bezrodny wyemigrował do Niemiec jako żydowski uchodźca w 1991 roku, a jego książka stała się zapisem spojrzenia rosyjsko-żydowskiego emigranta na samo zjawisko emigracji. Jednym z powracających motywów Końca cytatu jest swoista nostalgia za „ojczyzną”, której rolę odgrywa Państwowa Biblioteka Publiczna (GPB) w Leningradzie — miejsce pracy autora w latach 1979–1991. Jednocześnie motyw ten wpisuje się w tak zwany „tekst petersburski” literatury rosyjskiej, który był istotny dla Bezrodnego zarówno jako badacza, jak i pisarza.

Рецензия на книгу Mikhail Goldis, Memoirs of a Jewish District Attorney from Soviet Ukraine. Boston: Academic Studies Press, 2024.