Polskie dwudziestowieczne przekłady Osmana Ivana Gundulicia / Polish 20th century translations of Osman by Ivan Gundulić

Anita Gostomska
https://orcid.org/0000-0002-6897-8967

Abstrakt

In this paper, I would like to present the story of two Polish 20th century translations of Osman by baroque poet Ivan Gundulić. In the production process of the translation there were involved three main actors: Croatian initiator of the whole process, Julije Benešić, and the two translators, Czesław Jastrzębiec-Kozłowski and Jerzy Pogonowski.


Słowa kluczowe

Ivan Gundulić (1589—1638); Osman; Julije Benešić (1883—1957); Czesław Jastrzębiec-Kozłowski (1894—1956); Jerzy Pogonowski (1897—1980); translation

Agičić D., 2009: Wiktor Bazielich i njegovi hrvatski korespondenti. Prilog poznavanju hrvatsko-poljskih književnih i kulturnih veza u dvadesetom stoljeću. „Historijski zbornik”, br. 1, s. 137—162.

Basaj M., red. nauk., Gordziejewski A. et al., oprac., 1984: Bibliografia literatur zachodnio- i południowosłowiańskich w Polsce okresu międzywojennego. Wrocław, Zakład Narodowy im. Ossolińskich.

Benešić J., 1985: Biblioteka Jugosłowiańska. W: J. Benešić: Osiem lat w Warszawie (kronika). D. Cirlić-Straszyńska, tłum. H. Kirchner, wybór, posłowie, biogramy. Warszawa, Czytelnik, s. 277—404.

Benešić J., 1985: Kronika (1930—1938). W: J. Benešić: Osiem lat w Warszawie (kronika). D. Cirlić-Straszyńska, tłum. H. Kirchner, wybór, posłowie, biogramy. Warszawa, Czytelnik, s. 7—270.

Benešić J., 1985: Leon Halbmillion. W: J. Benešić: Osiem lat w Warszawie (kronika). D. Cirlić-Straszyńska, tłum. H. Kirchner, wybór, posłowie, biogramy. Warszawa, Czytelnik, s. 360—376.

Benešić J., 1985: Mój przyjaciel Czesław. W: J. Benešić: Osiem lat w Warszawie (kronika). D. Cirlić-Straszyńska, tłum. H. Kirchner, wybór, posłowie, biogramy. Warszawa, Czytelnik, s. 341—359.

Biblioteka Jagiellońska, Rkp. Przyb. 280 / 14 [pojedyncza strona zatytułowana Fragmenty przekładów Jerzego Pogonowskiego z Osmana Điva Frana Gundulicia, 1957?].

Biblioteka Jagiellońska, Rkp. Przyb. 281 / 14 [życiorys Jerzego Pogonowskiego, prawdopodobnie z 1956 roku; podanie Jerzego Pogonowskiego z 1956 lub 1957 roku do Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego; pismo do Zarządu Związku Literatów Polskich w Krakowie z 1957 roku].

Brzozowski J., 2011: Stanąć po stronie tłumacza. Zarys poetyki opisowej przekładu. Kraków, Wydawnictwo UJ.

Darasz Z., 1997: Chorwacki poemat o wojnie chocimskiej: „Osman” Ivana Gundulicia. W: J. Malicki, D. Rott, red.: Wokół Wacława Potockiego. Studia i szkice staropolskie w 300. rocznicę śmierci poety. Katowice, Wydawnictwo UŚ, s. 104—115.

Glück H., 1906: Gundulić w Polsce. „Świat Słowiański”, nr 1, s. 22—39.

Gostomska A., 2016: Polskie przekłady zbioru Priče iz davnine Ivany Brlić-Mažuranić. „Przekłady Literatur Słowiańskich”, t. 7, cz. 1, s. 353—375.

Grabowski T.S., 1955: Słowianie południowi w Wykładach Paryskich Mickiewicza. „Tygodnik Powszechny”, nr 6, rocz. XI, [b.adnot.s.].

Grabowski T.S., 1959: Ocena pracy kandydackiej dra Jerzego Pogonowskiego p.t. Ze studiów nad Osmanem Dziva Frana Gundulicia [20 stycznia]. Maszynopis [sześć stron numerowanych]. Biblioteka Jagiellońska, Rkp. Przyb. 281 / 14.

Grau R., 2006: Ästhetisches Engineering. Zur Verbreitung von Belletristik im Literaturbetrieb. Bielefeld, Transcript Verlag.

Jemrić M., 2013: Lirski protest Julija Benešića. U: Intelektualci i rat 1939.—1947. Zbornik radova s međunarodnog skupa Desničini susreti 2012. Dio 1. D. Roksandić I. Cvijović Javorina ur. Zagreb, Filozofski fakultet, FF-press, s. 131—145.

Kirchner H., 1985: Biogramy. W: J. Benešić: Osiem lat w Warszawie (kronika). D. Cirlić-Straszyńska, tłum. H. Kirchner, wybór, posłowie, biogramy. Warszawa, Czytelnik, s. 405—533.

Kirchner H., 1985: Posłowie. W: J. Benešić: Osiem lat w Warszawie (kronika). D. Cirlić-Straszyńska, tłum. H. Kirchner, wybór, posłowie, biogramy. Warszawa, Czytelnik, s. 535—553.

Latour B., 2002: Die Hoffnung der Pandora: Untersuchungen zur Wirklichkeit. Frankfurt am Main, Suhrkamp.

Lovrić Kralj S., Dvoršćak T., 2018: Od vizualnoga identiteta do političkoga čina: povijest Kirinovih ilustracija Priča iz davnine. „Libri & Liberi”, br. 7, s. 67—92.

Niedziela Z., 1981: Jerzy Pogonowski (1897—1980). „Pamiętnik Słowiański”, nr 31, s. 167—170.

Parkott W., 1934: Rękopisy i przekłady Osmana w Polsce. W: I. Gundulić: Osman. C. Jastrzębiec-Kozłowski, tłum. Warszawa, Dom Książki Polskiej, s. 449—473.

Paździerski L., 2004: Julije Benešić i Poljaci. D.-V. Pazdjerski, prir. Zagreb, Hrvatsko filološko društvo.

Pogonowski J., [1958?]: Kratko o poljskim prievodima Gundulićeva Osmana. Maszynopis [sześć stron numerowanych]. Biblioteka Jagiellońska,Rkp. Przyb. 282 / 14.

Pogonowski J., 1958: Nieśmiertelny głos Chorwata o Polsce. O Osmanie I.F. Gundulicia. Maszynopis [pięć stron numerowanych]. Biblioteka Jagiellońska, Rkp. 282 / 14.

Pogonowski J., [b.r.]: O Osmanie. Maszynopis [fragment większej całości]. Biblioteka Jagiellońska, Rkp. Przyb. 278 / 14

Pogonowski J., [b.r.]: O Osmanie Dživa Gundulicia. Maszynopis [pojedyncza strona]. Biblioteka Jagiellońska, Rkp. Przyb. 282 / 14.

Pogonowski J., 1957: Odsyłacze i przypisy. W: J. Pogonowski: O Osmanie Ivana F. Gundulicia. Maszynopis. Biblioteka Jagiellońska, Rkp. Przyb. 276 / 14.

Pogonowski J., 1957: Zakończenie. Uwagi ogólne. Stanowisko w literaturze światowej. Wydania i przekłady Osmana. Konkluzja. W: J. Pogonowski: O Osmanie Ivana F. Gundulicia. Maszynopis. Biblioteka Jagiellońska, Rkp. Przyb. 276 / 14.

Pogonowski J., 1958: Osman I.F. Gundulicia — trwały dokument hołdu Słowiańszczyzny Południowej złożonego Polsce. Maszynopis [pięć stron numerowanych]. Biblioteka Jagiellońska, Rkp. Przyb. 282 / 14.

Rapacka J., 1975: Osman Ivana Gundulicia. Bunt świata przedstawionego. Wrocław, Zakład Narodowy im. Ossolińskich.

Rapacka J., 2002: Kilka uwag o dziejach Gunduliciowego Osmana. W: Eadem: Śródziemnomorze. Europa Środkowa. Bałkany. Studia z literatur południowosłowiańskich. [M. Dąbrowska-Partyka, red.]. Kraków, Universitas, s. 233—244.

Rapacka J., 2002: Kontekst kulturowy i literacki polskiej recepcji Osmana Ivana Gundulicia. W: Eadem: Śródziemnomorze. Europa Środkowa. Bałkany. Studia z literatur południowosłowiańskich. [M. Dąbrowska-Partyka, red.]. Kraków, Universitas, s. 259—270.

Rapacka J., 2002: Rękopisy Osmana w Polsce. W: Eadem: Śródziemnomorze. Europa Środkowa. Bałkany. Studia z literatur południowosłowiańskich. [M. Dąbrowska-Partyka, red.]. Kraków, Universitas, s. 245—258.

Ulewicz T., 1958: Ocena pracy kandydackiej dra Jerzego Pogonowskiego [8 października]. Maszynopis [cztery strony numerowane]. Biblioteka Jagiellońska, Rkp. Przyb. 281 / 14.

Zajas P., 2014: Etnografia produkcji przekładu. (Semi)peryferyjne literatury na niemieckim rynku książki. „Teksty Drugie”, nr 4 (148), s. 295—318.

Strony internetowe

Chodakiewicz M.J., 2016: Wspomnienie: Iwo Cyprian Pogonowski. Portal Arcana 31 października. Dostępne w Internecie: http://www.portal.arcana.pl/ Wspomnienie-iwo-cyprian-pogonowski,4491.html [dostęp: 24.01.2019].

http://www.pogonowski.com/?p=2841 [dostęp: 24.01.2019].

http://bibula.com/icp/?page_id=2009 [dostęp: 16.01.2017].

http://www.mianowski.waw.pl/foundation/history/?lang=pl [dostęp: 23.01.2019].

http://www.pogonowski.com/books/Osman/Osman_all.pdf [dostęp: 16.01.2017].

Pogonowski J., 1928: Pogonowscy z Pogonowa. Szkic genealogiczno-heraldyczny. Lwów, [b. wyd.]. Dostępne w Internecie: http://www.pogonowski.com/books/Pogonowscy_z_Pogonowa/Pogonowscy_z_Pogonowa_all.pdf [dostęp: 22.01.2019].

Pobierz

Opublikowane : 2019-05-30


GostomskaA. (2019). Polskie dwudziestowieczne przekłady Osmana Ivana Gundulicia / Polish 20th century translations of Osman by Ivan Gundulić. Przekłady Literatur Słowiańskich, 9(2), 29-53. https://doi.org/10.31261/PLS.2019.09.02.03

Anita Gostomska 
University of Gdansk  Polska
https://orcid.org/0000-0002-6897-8967

doktor, adiunkt w Katedrze Slawistyki na Uniwersytecie Gdańskim; literaturoznawczyni, kroatystka. Zajmuje się przede wszystkim historią literatury chorwackiej. Najnowsze artykuły: Polskie przekłady zbioru Priče iz davnine Ivany Brlić-Mažuranić (2016), Autofikcyjność Lisicy Dubravki Ugrešić (2018).






Złożenie tekstu do Redakcji „Przekładów Literatur Słowiańskich” jest równoznaczne z wyrażeniem zgody na udostępnianie tegoż tekstu wraz z metadanymi na warunkach licencji  Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License. 

Submitting his or her contributions to “Translations of Slavic Literatures” („Przekłady Literatur Słowiańskich”), the Author consents to licensing his or her work under  Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.