„Część mnie”. Znaczenie psów dla bezdomnych właścicieli i konsekwencje dla ich dobrostanu


The UK homeless population is increasing. Companion animal ownership amongst homeless people is not uncommon, but the positive and negative consequences of this association for both humans and animals are unknown. We conducted semi-structured interviews with homeless dog owners covering how their dog impacted them, and how they met the dog’s welfare needs. Twenty-one homeless dog owners were recruited via a dog welfare charity that works with homeless people and their dogs. The interviews were
transcribed and analysed thematically. Dogs were reported to provide similar benefits to dogs owned in households, but additionally owner believed they helped facilitate routine, assisted them through mental health issues and provided continuous emotional support. Owners noted difficulties accessing long- and short-term accommodation, and services, such as shops, due to their dog, and generally only entrusted other individuals to look after their dog in urgent cases. All the dogs were reported to receive veterinary
care as needed, were treated against parasites, and fed adequately. The main concern expressed by owners was providing somewhere adequately warm and large for their dog to sleep, but we suggest access to a safe place to avoid frightening stimuli may also be important. During the interviews owners used the dog to facilitate discussion about themselves, allowing many to open-up about the difficulties of their past, and potential future. Our findings can be used to help direct how homeless charities can best help dog owners
in the future.

Słowa kluczowe

homelessness; mental health; dog-owner relationships; welfare


Blanchard, Christophe. “Les jeunes errants et leurs chiens: nouvelles figures urbaines de la précarité.” Enthozootechnie 87 (2009): 169–170 (Translated by Carole Fureix, University of Bristol).

Blanchard, Christophe. “Les propriétaires de chiens à la rue: Retour sur un binôme indésirable dans la ville.” Géographie et cutures 98 (2016): 47–64. https://doi.org/10.4000/gc.4453.

Braun, Virginia, and Victoria Clarke. “Using Thematic Analysis in Psychology.” Qualitative Research in Psychology 3 (2006): 77–101. https://doi.org/10.1191/1478088706qp063oa.

Carter, Anne J., Emily J. Hall, Sophie L. Connolly, Zoe F. Russell, and Kristy Mitchell. “Drugs, Dogs, and Driving: The Potential For Year-Round Thermal Stress in UK Vehicles.” Open Veterinary Journal 10, no. 2 (2020): 216–225. https://doi.org/10.4314/ovj.v10i2.11.

Hart Lynette A., and Mariko Yamamoto. “Dogs as Helping Partners and Companions for Humans.” In The Domestic Dog. Its Evolution, Behaviour and Interactions with People, edited by James Serpell, 247–270. Cambridge: Cambridge University Press, 2016.

Howe, Lara, and Matthew J. Easterbrook. “The Perceived Costs and Benefits of Pet Ownership for Homeless People in the UK: Practical Costs, Psychological Benefits and Vulnerability.” Journal of Poverty 22, no. 6 (2018): 486–499. https://doi.org/10.1080/10875549.2018.1460741.

Irvine, Leslie, Kristina N. Kahl, and Jesse M. Smith. “Confrontations and Donations: Encounters Between Homeless Pet Owners and the Public.” The Sociological Quarterly 53, no. 1 (2012): 25–43. https://doi.org/10.1111/j.1533-8525.2011.01224.x.

Irvine, Leslie. My Dogs Always Eats First: Homeless People and Their Animals. Boulder: Lynne Rienner Publishers, 2013.

Moody, Wendy J., Robert K. Maps, and Suzanne O’Rourke. “Attitudes of Paediatric Medical Ward Staff to a Dog Visitation Programme.” Journal of Clinical Nursing 11, no. 4 (2002): 537–544. https://doi.org/10.1046/j.1365-2702.2002.00618.x.

Overall, Karen L. Clinical Behavioral Medicine For Small Animals. Mosby: Missouri, 1997.

Overall, Karen L., Arthur E. Dunham, and Diane Frank. “Frequency of Nonspecific Clinical Signs in Dogs With Separation Anxiety, Thunderstorm Phobia, and Noise Phobia, Alone or in Combination.” Journal of American Veterinary Medicine Association 219, no. 4 (2001): 467–473. https://doi.org/10.2460/javma.2001.219.467.

Paul, Elizabeth S., Anna Moore, Pippa McAinsh, Emma Symonds, Sandra McCune, and John Bradshaw. “Sociality Motivation and Anthropomorphic Thinking about Pets.” Anthrozoös 27, no. 4 (2014): 499–512. https://doi.org/10.2752/175303714X14023922798192.

Payne, Elyssa, Jodi DeAraugo, Pauleen Bennett, and Paul McGreevy. “Exploring the Existence and Potential Underpinnings of Dog-Human and Horse-Human Attachment Bonds.” Behavioural Processes 125 (2006): 114–121. https://doi.org/10.1016/j.beproc.2015.10.004.

Rooney, Nicola, and John Bradshaw. “Canine Welfare Science: An Antidote to Sentiment and Myth.” In Domestic Dog Cognition and Behaviour. The Scientific Study of Canis familiaris, edited by Alexandra Horowitz, 241–274. Berlin: Springer Verlag Publishing, 2014. https://doi.org/10.1007/978-3-642-53994-7_11.

Scanlon, Louise, Pru Hobson-West, Kate Cobb, Anne McBride, and Jenny Stavisky. “Homeless People and Their Dogs: Exploring the Nature and Impact of the Human–Companion Animal Bond.” Anthrozoös 34, no. 1 (2021): 77–92. https://doi.org/10.1080/08927936.2021.1878683.

Seidman, Irving. Interviewing as Qualitative Research: A Guide for Researchers in Education and the Social Sciences. London: Teachers College Press, 1998.

Taylor, Heidi, Pauline Williams, and David Gray. “Homelessness and Dog Ownership: An Investigation Into Animal Empathy, Attachment, Crime, Drug Use, Health and Public Perception.” Anthrozoös 17, no. 4 (2004): 353–368. https://doi.org/10.2752/089279304785643230.

Thomas, Rita, and Jonathan Matusitz. “Pet Therapy in Correctional Institutions: A Perspective From Relational-Cultural Theory.” Journal of Evidence-Informed Social Work 13, no. 2 (2015): 1–8. https://doi.org/10.1080/23761407.2015.1029840.

Thodberg, Karen, Lisbeth U. Sørensen, Poul Videbech, Pia H. Pulsen, Birthe Houbak, Vibeke Damgaard, Ingrid Keseler, David Edwards, and Janne W. Christensen. “Behavioural Responses of Nursing Home Residents to Visits From a Person with a Dog, a Robot Seal or a Toy Cat.” Anthrozoös 29, no. 1 (2016): 107–121. https://doi.org/10.1080/08927936.2015.1089011.

Westgarth, Carri, Robert M. Christley, Garry Marvin, and Elizabeth Perkins. “I Walk My Dog Because It Makes Me Happy: A Qualitative Study to Understand Why Dogs Motivate Walking and Improved Health.” International Journal of Environmental Research and Public Health 14, no. 8 (2017): 936. https://doi.org/10.3390/ijerph14080936.

Wilkie, Rhoda. “Multispecies Scholarship and Encounters: Changing Assumptions at the Human-Animal Nexus.” Sociology 49 (2013): 323–339. https://doi.org/10.1177/0038038513490356.

Internet sources

BBC News. “Does your pet have ‘separation anxiety’?” (March 23, 2015). Accessed October 9, 2016. http://www.bbc.co.uk/news/science-environment-32014047.

Crisis. “About homelessness.” Accessed February 25, 2022. https://www.crisis.org.uk/ending-homelessness/about-homelessness/.

DEFRA (Department for Environment Food & Rural Affairs). “Animal Welfare Act 2006, Chapter 45.” https://www.legislation.gov.uk/ukpga/2006/45/pdfs/ukpga_20060045_en.pdf.

Dogs Trust. “Hope Project: Supporting Dog Owners Experiencing Homelessness or in Housing Crisis.” Accessed February 25, 2022. https://www.dogstrust.org.uk/help-advice/hope-project-freedom-project/hope-project.

PDSA. “PAW: PDSA Animal Wellbeing Report 2016.” Accessed January 21, 2017. https://www.pdsa.org.uk/media/2628/pdsa-paw-report-2016-view-online.pdf.

StreetVet. “Welcome to Streetvet.” https://www.streetvet.co.uk.

St Mungo’s. “Publications and research.” Accessed April 4, 2017. http://www.mungos.org/documents/5078/5078.pdf.

Opublikowane : 2023-06-13

BaileyC., HockenhullJ., & RooneyN. (2023). „Część mnie”. Znaczenie psów dla bezdomnych właścicieli i konsekwencje dla ich dobrostanu. Zoophilologica. Polish Journal of Animal Studies, 1-32. https://doi.org/10.31261/ZOOPHILOLOGICA.2023.S.05

Chelsie Bailey  cb14844@bristol.ac.uk
Bristol Veterinary School  Wielka Brytania

Chelsie Bailey jest studentką ostatniego roku weterynarii i posiada licencjat w zakresie Animal Behaviour & Welfare Science. Uczestniczyła w kilku projektach studenckich i z pasją zajmuje się problematyką One Health.

Jo Hockenhull 
Bristol Veterinary School  Wielka Brytania

Jo Hockenhull, doktor, licencjat w zakresie zoologii i magister applied animal behaviour & welfare, jest pracownikiem badawczym w Bristol Veterinary School, gdzie pracuje od czasu uzyskania stopnia doktora, badając dobrostan koni rekreacyjnych w Wielkiej Brytanii. Prowadziła również badania nad innymi gatunkami, między innymi nad zwierzętami gospodarskimi i końmi pracującymi, których celem było określenie, w jaki sposób relacje między człowiekiem a zwierzęciem wpływają na dobrostan zwierząt. Ponieważ zależy on w dużej mierze od decyzji podejmowanych przez opiekunów, większa część badań Jo opiera się na rozmowach z właścicielami/farmerami, weterynarzami, przedstawicielami przemysłu
i innymi interesariuszami o ich sposobach rozumienia, przekonaniach i wyborach dotyczących zwierząt pod ich opieką.

Nicola Rooney 
Bristol Veterinary School  Wielka Brytania

Nicola Rooney, Senior Lecturer in Wildlife and Conservation na University of Bristol, zajmuje się badaniami na zachowaniem i dobrostanem zwierząt towarzyszących i ich interakcją z ludźmi. Szczególnie interesuje się zachowaniami podczas zabawy oraz opracowywaniem sposobów pomiaru, ustalania priorytetów i poprawy dobrostanu gatunków towarzyszących. Duża część jej pracy koncentrowała się na psach domowych, co przyniosło jej międzynarodową reputację w dziedzinie sprawności i dobrostanu psów pracujących

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.

Właściciele praw autorskich do nadesłanych tekstów udzielają Czytelnikowi prawa do korzystania z dokumentów pdf zgodnie z postanowieniami licencji Creative Commons 4.0 International License: Attribution-Share-Alike (CC BY-SA 4.0). Użytkownik może kopiować i redystrybuować materiał w dowolnym medium lub formacie oraz remiksować, przekształcać i wykorzystywać materiał w dowolnym celu.

1. Licencja

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego zapewnia natychmiastowy otwarty dostęp do treści swoich czasopism na licencji Creative Commons BY-SA 4.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Autorzy publikujący w tym czasopiśmie zachowują wszelkie prawa autorskie i zgadzają się na warunki wyżej wymienionej licencji CC BY-SA 4.0.

2. Oświadczenie Autora

Autor deklaruje, że artykuł jest oryginalny, napisany przez niego (i współautorów), nie był wcześniej publikowany, nie zawiera stwierdzeń niezgodnych z prawem, nie narusza praw innych osób, jest przedmiotem praw autorskich, które przysługują wyłącznie autorowi i jest wolny od wszelkich praw osób trzecich, a także, że autor uzyskał wszelkie niezbędne pisemne zgody na cytowanie z innych źródeł.

Jeśli artykuł zawiera materiał ilustracyjny (rysunki, zdjęcia, wykresy, mapy itp.), Autor oświadcza, że wskazane dzieła są jego dziełami autorskimi, nie naruszają niczyich praw (w tym osobistych, m.in. prawa do dysponowania wizerunkiem) i posiada do nich pełnię praw majątkowych. Powyższe dzieła udostępnia jako część artykułu na licencji „Creative Commons Uznanie autorstwa-Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe”.

UWAGA! Bez określenia sytuacji prawnej materiału ilustracyjnego oraz załączenia stosownych zgód właścicieli majątkowych praw autorskich publikacja nie zostanie przyjęta do opracowania redakcyjnego. Autor/autorka oświadcza równocześnie, że bierze na siebie wszelką odpowiedzialność w przypadku podania nieprawidłowych danych (także w zakresie pokrycia kosztów poniesionych przez Wydawnictwo UŚ oraz roszczeń finansowych stron trzecich).

3. Prawa użytkownika

Zgodnie z licencją CC BY-SA 4.0 użytkownicy mogą udostępniać (kopiować, rozpowszechniać i przekazywać) oraz adaptować (remiksować, przekształcać i tworzyć na podstawie materiału) artykuł w dowolnym celu, pod warunkiem, że oznaczą go w sposób określony przez autora lub licencjodawcę.

4. Współautorstwo

Jeśli artykuł został przygotowany wspólnie z innymi autorami, osoba zgłaszająca niniejszy formularz zapewnia, że została upoważniona przez wszystkich współautorów do podpisania niniejszej umowy w ich imieniu i zobowiązuje się poinformować swoich współautorów o warunkach tej umowy.

Oświadczam, że w przypadku nieuzgodnionego z redakcją i/lub wydawcą czasopisma wycofania przeze mnie tekstu z procesu wydawniczego lub skierowania go równolegle do innego wydawcy zgadzam się pokryć wszelkie koszty poniesione przez Uniwersytet Śląski w związku z procedowaniem mojego zgłoszenia (w tym m.in. koszty recenzji wydawniczych).