CALL FOR PAPERS

Z Teorii i Praktyki Dydaktycznej Języka Polskiego nr 30
Wyzwania XXI wieku w edukacji humanistycznej 

W książce Pandemia! Covid-19 trzęsie światem Slavoj Žižek zastanawia się, jak to możliwe, że katastrofa zastała nas nieprzygotowanych, mimo że ostrzegali przed nią zarówno naukowcy, epidemiolodzy, jak i światowe organizacje zajmujące się zdrowiem. Autor ma rację, mówiąc, że we współczesnym świecie coraz częściej dyskutuje się o katastrofach, kataklizmach, klęskach, zagrożeniach i epidemiach. Tematy te nabierają w kontekście gwałtownych zmian klimatycznych szczególnego znaczenia. Jednak mimo coraz głośniejszego alarmowania stopień naszego (nie)przygotowania nie ulega zmianie. Warto zatem zastanowić się, jak do funkcjonowania w czasach kryzysowych przygotowują szkoła i edukacja humanistyczna.

Ryszard Koziołek w książce Wiele tytułów pisze, że nauki humanistyczne to „specjalna odmiana kształcenia obywatelskiego”, rodzaj „kulturowego zestawu ratunkowego”. Dobrze wykorzystany, może wykształcić „sygnalistów”, ludzi zdolnych do nazwania tego, co nadchodzi. Z kolei Günther Anders, niemiecki filozof żydowskiego pochodzenia, autor licznych prac na temat konsekwencji użycia bomy atomowej, pisał o „zawodowych siewcach paniki”, których zdanie polega na podnoszeniu alarmu. Jeśli więc edukacja ma jakiś czujnik katastrofy, to jesteśmy nim my – humaniści. Dzięki kulturze możemy ćwiczyć siebie i innych w humanistycznych prognozach dotyczących przyszłości, w myśleniu o planach zaradczych czy o nagłej ewakuacji.

W jubileuszowym 30. numerze ZTiPDJP chcielibyśmy podjąć refleksję nad edukacją humanistyczną rozpatrywaną w kontekście wyzwań cywilizacyjnych XXI wieku. Proponujemy ogląd tematów najbardziej aktualnych, ważnych dla szeroko rozumianej humanistyki, podejmowanych w perspektywie tego, co dzieje się tu i teraz – z jednoczesną refleksją nad tym, czego i w jaki sposób uczyć. Naszym zdaniem  edukacja w zakresie języka ojczystego powinna być poświęcona, bardziej niż ma to miejsce obecnie, opisowi i analizie oraz interpretacji realnego życia, rozwiązywaniu współczesnych problemów w kontekście lektur czytanych w szkole. Centralnym zadaniem procesu uczenia się powinno być wykształcenie umiejętności interpretacji oraz oceny świata, w jakim przyszło żyć współczesnym pokoleniom. Umiejętności te muszą być wsparte edukacją językową wiodącą ku sprawnej komunikacji, nastawionej na porozumienie i dialog. Aby zrealizować postawione cele, trzeba zastanowić się nad wyzwaniami społecznymi i edukacyjnymi oraz postawić następujące pytania: jak w obliczu wszechobecnych kryzysów zorganizować edukację języka ojczystego? Czy edukacja szkolna powinna być uzupełniona o refleksję wpisującą się w humanistykę postkryzysową? Jakie lektury mogą stworzyć pole do analizy kryzysów, konfliktów i napięć? Z których tekstów kultury utrwalonych w tradycji szkolnej należy korzystać, a które i z jakiego powodu należałoby już odrzucić? Na jakie pytania i wyzwania współczesności odnajdujemy odpowiedź w dziedzictwie kulturowym? Jak żyć, jak porozumiewać się w czasach, w których upadły już dawne narracje? I jakie znaleźć dla nich przełożenie w procesie nauczania i uczenia się?

*

Zapraszamy nauczycieli, badaczy oraz dydaktyków języka i literatury do przemyślenia wskazanych zagadnień i do nadsyłania propozycji artykułów do 15 stycznia 2021 roku. Z wdzięcznością przyjmiemy Państwa akces do numeru. Na tematy robocze czekamy do 20 października 2020 roku (ewa.jakola@gmail.com). Dokładny opis przygotowania tekstu do druku i wzory przypisów znajdują się na stronie czasopisma: https://www.ztipdjp.us.edu.pl/.

Teksty (o objętości nieprzekraczającej 40 tys. znaków ze spacjami) wraz z notkami biograficznymi (zawierającymi identyfikator ORCID) i streszczeniami oraz 4-5 słowami kluczowymi prosimy wysyłać przez formularz zgłoszeniowy https://www.ztipdjp.us.edu.pl/?page_id=162.

Zgłoszone artykuły zostaną ocenione przez redakcję oraz skonsultowane z zespołem przygotowującym numer. O ostatecznym dopuszczeniu do druku decydować będzie ocena dwóch niezależnych recenzentów (double blind peer review).

 

Redaktorka numeru                                                               Redaktorka naczelna ZTiPDJP
Prof. Ewa Jaskółowa                                                               dr Magdalena Ochwat

 

Strony czasopisma:
https://www.journals.us.edu.pl/index.php/TPDJP
https://www.ztipdjp.us.edu.pl/