Ludzie od wieków spierają się o wizję tworzenia i rozpadu porządku społecznego. Z jednej strony mamy politykę opartą na miłości i braterstwie (Pierre Teilhard de Chardin). Z drugiej strony mamy koncepcję porządku społecznego jako wyniku konfliktu społecznego. Mamy więc paradygmatyczne podejście do konfliktu od Ibn Chalduna Ludwika Gumplowicza do Karola Marksa i bardziej współczesne: dialektyczne podejście do pojęcia konfliktu społecznego Ralfa Dahrendorfa i stabilny model konfliktu Lewisa A. Cosera. Współczesny renesans zainteresowania konfliktem społecznym wynika z pogłębiania się różnorodności kulturowej świata, co niesie ze sobą perspektywę konfliktu etnicznego, symbolicznego lub realnego.

Artykuł jest refleksją wynikającą z obserwacji zmian wpływających na funkcjonowanie demokracji europejskich od drugiej połowy XX wieku. Kwestia formowania się regionalnych partii politycznych jest analizowana z punktu widzenia socjologii i antropologii polityki, a nie tylko z uwzględnieniem uwarunkowań normatywnych. Trudno jest rozstrzygnąć, który ze sposobów wprowadzania i przyjmowania regulacji dotyczących regionalnej reprezentacji politycznej jest lepszy i pozwala na realizację potrzeb społecznych. Autor skupia się na takich zagadnieniach, jak poczucie terytorialnej reprezentacji politycznej, dynamika tożsamości regionalnych w powiązaniu z zakresem roszczeń politycznych, problem polityki regionalnej, formy reprezentacji politycznej, wreszcie relacje między regionem a państwem w kontekście roli odgrywanej przez Unię Europejską w tym zakresie. Autor konkluduje, że w Europie Środkowo-Wschodniej proces ten przebiega inaczej niż w Europie Zachodniej.

Celem artykułu jest przedstawienie genezy, trwania i obecnego stanu konfliktu etnicznego na Śląsku. Zastosowano koncepcję teoretyczną L. Cosera. Autor najpierw zarysowuje historyczne początki konfliktu etnicznego na Śląsku. Na podstawie badań historycznych wskazuje różnice między ludnością napływową a rodzimą, które wywołały konflikt w okresie międzywojennym. Okres realnego socjalizmu z jednej strony spowodował masowe migracje, z drugiej zaś działania władz złagodziły sam konflikt. W ciągu ostatnich dwudziestu lat województwo śląskie nie było już celem masowej imigracji, więc populacja się stabilizuje. Własne badania autora wskazują na dyfuzję śląskich wartości i kulturowe ujednolicenie ludności. Można zatem wnioskować, że konflikt został zakończony.

Tematem artykułu są konflikty etniczne występujące pomiędzy polską większością a niemiecką mniejszością wokół Góry Św. Anny. Góra Św. Anny to wieś w pobliżu Opola, historycznej stolicy Górnego Śląska. Do analizy przypadku autor wykorzystuje teorię konfliktu Lewisa A. Cosera oraz pole konfliktu etnicznego Clausa Offego. Bierze pod uwagę wpływ władz lokalnych i państwa patronackiego na sytuację. Badane są nie tylko relacje mieszkańców, ale także napięcia podczas przybyszów, którzy biorą udział w różnych uroczystościach na tym terenie (np. święta religijne, patriotyczne, etniczne). Wyróżniono instytucje regulujące wrogość między grupami etnicznymi. Piotr Wróblewski opisuje rodzaje konfliktów, które powstają wokół Góry Św. Anny, uważanej za symbol Górnego Śląska.

Niniejszy artykuł przedstawia nowe spojrzenie na specyficzny lokalny konflikt, który rzekomo istnieje wśród mieszkańców Górnego Śląska i Zagłębia Dąbrowskiego. Metropolia Śląska to związek miast historycznie i kulturowo powiązanych zarówno z Górnym Śląskiem, jak i Zagłębiem Dąbrowskim. Funkcjonalna współpraca miast sięga końca XIX wieku, jednak związek miast powstał w 2007 roku, a nazwa (Metropolia Śląska) została wprowadzona w 2010 roku. Wraz z nową nazwą związku miast ruszyła kampania promocyjna. Stworzenie nowej wizji miast i nowej tożsamości nie powiedzie się bez akceptacji ze strony lokalnej społeczności. Ponieważ animozje negatywnie wpływają na relacje społeczne między ludźmi z sąsiednich regionów, jest to ważny obszar badań. Mieszkańcy Górnego Śląska i Zagłębia Dąbrowskiego wydają się być stronniczy i stronniczy w opisywaniu swojej ojczyzny (gloryfikacja) i sąsiedniego regionu (hańba), a kluczowe jest podkreślenie, że proces ten zachodzi po obu stronach. Badania socjologiczne przedstawione w artykule zostały przeprowadzone w 2011 roku w czternastu miastach Metropolii Silesia z udziałem młodych respondentów (19-31 lat). Głównym celem eksploracji była analiza opinii publicznej na temat Metropolii Silesia: nazwy stowarzyszenia, marketingu miasto-związek oraz wrogich relacji przeciwnych regionów, a zwłaszcza tego, czy wrogość ta nadal żyje wśród młodej populacji. Badania pokazują, że wrogość ta jest niczym więcej, jak tylko ciekawym stereotypem, wciąż kulturowo obowiązującym, jednak niemającym istotnego wpływu na relacje społeczne.

Wprowadzenie nowej formy ochrony przyrody w Polsce, jaką jest Europejska Sieć Ekologiczna „Natura 2000”, stało się przyczyną konfliktów społecznych o podłożu środowiskowym. Spory te zazwyczaj obejmują kilka różnych grup społecznych, a ich zasięg i natężenie różnią się w zależności od miejsca. Łączny zasięg obszarów „Natura 2000” na Śląsku obejmuje około 12% powierzchni regionu. Wdrożenie sieci „Natura 2000” na Śląsku, mimo podejmowanych działań informacyjnych na temat jej zasad i funkcjonowania, spotkało się w większości przypadków z negatywnym nastawieniem samorządów i społeczności lokalnych. Celem niniejszego artykułu jest wskazanie stosunkowo nowego obszaru badań społecznych w Polsce, jakim są relacje mieszkańców obszarów chronionych z ich środowiskiem przyrodniczym. Tego typu badania, prowadzone jedynie przez nieliczne ośrodki badawcze w Polsce, dostarczają bardzo interesującego materiału badawczego, wykraczającego daleko poza standardowe wyniki uzyskiwane w ramach badań świadomości ekologicznej.

Tematem rozważań w tym artykule są napięcia społeczne związane z restrukturyzacją dawnych obszarów przemysłowych Europy. Analizy przedstawione w tym artykule wynikają z wyników badań przeprowadzonych w trakcie trzyletniego (2008-2011) projektu badawczego SPHERE (Przestrzeń, miejsce i historyczne i współczesne artykulacje tożsamości regionalnych, narodowych i europejskich poprzez pracę i społeczność na obszarach gospodarczych przechodzących restrukturyzację i regenerację). Zgodnie z przyjętą perspektywą teoretyczną (Bourdieu, Williams) w narracjach biograficznych byłych mieszkańców osiedli robotniczych w Dolinie Dearne w Anglii, Norymberdze w Niemczech, Zonguldak w Turcji i Alcoy w Hiszpanii oraz Every i Corbeil‑Essonnes we Francji, a wreszcie w Będzinie i Rudzie Śląskiej w Polsce poszukiwaliśmy resztkowych, dominujących i wyłaniających się (Williams) konstruktów poznawczych, konfliktu i napięcia społecznego. Artykuł składa się z kilku części: najpierw próbujemy zlokalizować regiony objęte badaniem na tle szerszych zmian gospodarczych, następnie przechodzimy do narracji biograficznych opisujących mieszkańców obszaru (jako artykulacji typów konfliktów, ich przyczyn i konsekwencji). Część trzecia zawiera podsumowanie i wnioski.

Ze względu na rosnące zapotrzebowanie na energię elektryczną i prognozy oparte na teorii Hubberta, powszechnie znanej jako teoria szczytu wydobycia ropy naftowej, kraje rozwinięte stoją przed dylematem inwestycyjnym. Dynamika eksploatacji i wyczerpywania się ropy naftowej i innych paliw kopalnych doprowadziła do sytuacji, w której ludzie świadomie inwestują w energię odnawialną. Ta „politycznie poprawna” kwestia jest tematem budzącym zainteresowanie opinii publicznej i istotnym dla przyszłości ludzkości i naszej planety. Jednak na poziomie lokalnym planowane inwestycje, takie jak budowa farmy wiatrowej, powodują lokalne konflikty, które są wyzwaniem dla inwestorów i władz lokalnych. Pierwsza część artykułu przedstawia kontrowersje dotyczące pozyskiwania energii w perspektywie społecznej. UE nadal inwestuje w energię wiatrową. Zakres tych inwestycji w Wielkiej Brytanii jest ogromny, a brytyjskie publikacje poświęcone konfliktom towarzyszącym lokalnym inwestycjom w energetykę wiatrową są analizowane. Część empiryczna artykułu dotyczy analiz konfliktów dotyczących lokalizacji dwóch farm wiatrowych w Wielkopolsce w Polsce, argumentów użytych w nich oraz procedur postępowania, w tym referendów lokalnych.

Artykuł przedstawia przyczyny tzw. rewolucji kaktusowej/jaśminowej lub, innymi słowy, arabskiej wiosny, która doprowadziła do zmian w każdym kraju Maghrebu: Tunezji, Algierii i Maroku. Uważa się, że zjawisko to ma swoje źródło w Internecie, poprzez pokolenie cyfrowe i blogosfery, zwłaszcza Facebooka i Twittera, platformę żądań społecznych i zmian w polityce krajowej. Młodzi ludzie poprzez blogi, Twittera i Facebooka wypracowali swoją sferę wolności i sprzeciwu w sieci. Tunezja, choć mała, dała ilościowy sygnał do dążenia do zmian w wielu krajach, nie tylko w Maghrebie.

The sociopathological phenomena in the Romany community are often defined as a part of the traditional Roma culture. There are, however, more patterns of behaviour characteristic of the culture of poverty and socially excluded places (perhaps contaminated by various traditions of the Roma). Our contribution does not give clear answers to these questions because we think that at the moment it is already very difficult to distinguish elements of traditional Romany culture from elements that are part of the culture of poverty. Our contribution is rather a consideration of the topic.