Słuchanie stanowi podstawową kompetencję komunikacyjną i relacyjną, w edukacji polonistycznej poświęca mu się jednak niewiele uwagi. W podstawie programowej kształcenia językowego kładzie się nacisk przede wszystkim na logocentryczną i piśmienną perspektywę, marginalizuje zaś oralność oraz kategorię audialności. Celem artykułu jest podkreślenie znaczenia kultury słyszenia w edukacji polonistycznej oraz wskazanie, w jaki sposób uwzględnienie audialności i oralności może poszerzyć tradycyjnie piśmienny model kształcenia. Analizie poddano trzy wymiary słuchania: dźwięko­sferę jako przestrzeń komunikacji kulturowej, muzyczność tekstu oraz afektywny wymiar słuchania, ze szczególnym uwzględnieniem ich potencjału w rozwijaniu kompetencji komunikacyjnych i edukacji medialnej.

Artykuł przedstawia możliwe konsekwencje dydaktyczne relacji między autorem a czytelnikiem tekstu w obliczu wyzwań i możliwości stwarzanych przez sztuczną inteligencję. Punktem wyjścia tekstu są doświadczenia, wnioski i refleksje z przeprowadzonych z użyciem AI lekcji języka polskiego w liceum ogólnokształcącym. Podczas lekcji zbadano, jak to, co piszemy, i to, jak to rozumiemy, zmienia się, gdy człowiek tworzy tekst z wykorzystaniem narzędzi sztucznej inteligencji. Na zajęciach przywołano utwory Stanisława Lema, autora, który opisał zarówno powstanie maszyny tworzącej teksty literackie, jak i ludzkie reakcje na nigdy nienapisane dzieła literackie. Doświadczenia z lekcji odniesiono do sformułowanego w ramach reformy edukacyjnej Profilu absolwenta i absolwentki. Droga do zmian w edukacji. Etap II: Szkoły ponadpodstawowe. W omawianym kontekście zdolność uczniów do refleksji nad procesem tworzenia tekstu i jego odbioru staje się kluczowa dla kształtowania kompetencji niezbędnych w przyszłym społeczeństwie.