Wyniki wyszukiwania

Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Dziedziczenie po obywatelu Wenezueli zamieszkałym w Polsce — opinia prawna sporządzona przez biegłych ad hoc z zakresu prawa obcego

Roland Krause , Marcin Margoński

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2014 | Abstrakt | s. 87-104

Tekst zawiera pełną wersję opinii sporządzonej przez autorów jako biegłych sądowych z zakresu prawa obcego w polskiej sprawie spadkowej dotyczącej obywatela Wenezueli zamieszkałego w Polsce. Opinia obejmuje głównie wenezuelskie prawo prywatne międzynarodowe, z uwzględnieniem odesłania (renvoi) wynikającego z miejsca zamieszkania spadkodawcy w Polsce. Ponadto omówiono dopuszczalność umów o dziedziczenie w prawie wenezuelskim i hiszpańskim. Wstęp przedstawia niektóre aspekty metodologiczne sporządzania takich opinii prawnych, ponieważ są one bardzo rzadkie w praktyce sądowej w Polsce. Publikacja ma na celu pomóc polskim naukowcom zajmującym się prawem prywatnym międzynarodowym (PPM) w pełnieniu funkcji biegłych z zakresu prawa obcego, dostarczając przykładu, jak taka opinia może zostać napisana.

2014-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Application of the Succession Regulation by German courts — Selected Issues

Christian Kohler

Język: EN | Data publikacji: 29-06-2020 | Abstrakt | s. 27-43

The article discusses the impact of the EU Succession Regulation on the German system of private international law. The change came with some important differences introduced in the text of the Regulation as in comparison to previous German solutions (especially the use of the habitual residence as the main connecting factor instead of nationality), and, as a result of the number of decisions of the CJEU on the Regulation (in particular the Kubicka case).
The paper presents the most important, up-to-date German case-law relating to the EU Succession Regulation. It starts with the general remarks in that regard and continues to discuss judgments covering issues of jurisdiction, applicable law, and the European Certificate of Succession. Three conclusions are drawn therefrom. First, the cases show a general willingness of the courts to cope with the fundamental changes introduced by the Regulation. In particular, the concept of “habitual residence” is applied on the basis of an autonomous interpretation by reference to the case-law of the CJEU on Regulation Brussels IIa. Second, a number of decisions make apparent that the courts are sometimes slow to accept the consequences which flow from the changes brought about by the Regulation, and which oblige to re-consider the German practice in matters of international successions. That applies in particular to the issuing of the European Certificate of Succession. Third, German courts are generally ready to initiate cooperation with the CJEU by formulating preliminary questions (three questions posed by the end of 2019).

2020-06-29



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

O prawie właściwym dla licencji praw autorskich

Rafał Sikorski

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2009 | Abstrakt | s. 117-133

Artykuł analizuje problematykę prawa właściwego dla umów licencyjnych dotyczących praw autorskich w świetle polskiego prawa prywatnego międzynarodowego z 1965 r. (p.p.m.), Konwencji rzymskiej z 1980 r. i Rozporządzenia Rzym I z 2008 r. Autor wskazuje na ewolucję podejścia do tej kwestii, od sztywnych reguł p.p.m. do bardziej elastycznych rozwiązań konwencji rzymskiej i rozporządzenia Rzym I, opartych na koncepcji świadczenia charakterystycznego. Porusza również zagadnienie przepisów wymuszających swe zastosowanie w polskim prawie autorskim. Celem jest ocena adekwatności nowych regulacji do złożoności współczesnych umów licencyjnych, w tym umów zawieranych z końcowymi użytkownikami oraz z organizacjami zbiorowego zarządu.

2009-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Współmacierzyństwo, rodzicielstwo neutralne płciowo i wielorodzicielstwo, czyli o nowych wyzwaniach dla polskiego prawa kolizyjnego w sferze filiacji

Paulina Twardoch , Agata Kozioł

Język: PL | Data publikacji: 28-09-2023 | Abstrakt | s. 5-37

W artykule przedstawiono nowe postaci rodzicielstwa, przyjęte w obcych systemach prawnych, nie tylko z perspektywy regulacji merytorycznych, lecz również w odniesieniu do perspektywy kolizyjnoprawnej. W początkowych uwagach Autorki wyjaśniły, z jakich przyczyn prawidłowa jest kwalifikacja nowych rozwiązań prawnych do zakresu norm kolizyjnych o pochodzeniu dziecka, a nie o adopcji. W kolejnej części artykułu przedstawiono różne rozwiązania prawne dotyczące filiacji przewidziane w obcych systemach prawnych, a następnie poddano je analizie kolizyjnoprawnej. Autorki wyjaśniły, które z norm kolizyjnych (zarówno wśród polskich norm ustawowych, jak i norm pochodzących z dwustronnych umów międzynarodowych) powinny być stosowane w celu ustalenia prawa właściwego dla każdej z omawianych regulacji oraz określiły, jaki jest zakres właściwego prawa. Poddane analizie obce instytucje to: współmacierzyństwo (zarówno powstające ex lege, jak i wskutek uznania przez współmatkę), rodzicielstwo powstające na podstawie konstrukcji prawnych neutralnych płciowo oraz wielorodzicielstwo (wynikające z umowy albo z orzeczenia sądowego). Wreszcie, Autorki poddały ocenie zakres ingerencji polskiej klauzuli porządku publicznego przeciwko skutkom stosowania obcego prawa regulującego postaci rodzicielstwa nieznane polskiemu systemowi prawnemu. Artykuł zamykają uwagi końcowe

2023-09-28



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Uwagi do projektu rozporządzenia Rady w sprawie małżeńskich ustrojów majątkowych (2011/0059) (CNS) z dnia 20 grudnia 2012 roku (uwagi dotyczą przepisów o prawie właściwym)

Maksymilian Pazdan , Maria- Anna Zachariasiewicz , Agata Kozioł , Witold Kurowski , Paulina Twardoch , Jacek Zrałek

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2013 | Abstrakt | s. 141-164

W artykule przedstawiono opinię Katedry Prawa Cywilnego i Prawa Prywatnego Międzynarodowego Uniwersytetu Śląskiego dotyczącą projektu rozporządzenia Rady w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego oraz uznawania i wykonywania orzeczeń w sprawach małżeńskich ustrojów majątkowych (z dnia 20 grudnia 2012 r.). Tekst koncentruje się na zagadnieniach kolizyjnych. Najważniejsze zmiany zaproponowano w art. 19, 20, 20b, 22. Najtrudniejszą do rozwiązania kwestią jest kwestia skutków małżeńskiego ustroju majątkowego wobec osób trzecich. Problem ten nie może zostać rozwiązany bez wprowadzenia europejskiego wspólnego rejestru małżeńskich ustrojów majątkowych. Krytycznie oceniono również propozycję wymogów formalnych małżeńskiej umowy majątkowej. Forma umowy powinna zostać uregulowana odrębnie w rozporządzeniu, bez odwoływania się do krajowych porządków prawnych. Powinna ona również zapewnić obiektywną informację o dacie zawarcia umowy (np. urzędowe poświadczenie daty).

2013-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Prawo właściwe dla odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny w świetle przepisów rozporządzenia Rzym II

Łukasz Żarnowiec

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2009 | Abstrakt | s. 87-113

Artykuł analizuje prawo właściwe dla odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny w świetle przepisów Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 864/2007 (Rzym II). Omówiono proces przyjęcia rozporządzenia i jego zakres przedmiotowy, ze szczególnym uwzględnieniem art. 5 dotyczącego odpowiedzialności za produkt. Autorzy analizują relację przepisów rozporządzenia z innymi aktami prawnymi, takimi jak Konwencja haska z 1973 r. oraz dyrektywy UE dotyczące odpowiedzialności za produkty wadliwe. Przedstawiono złożoną normę kolizyjną opartą na kaskadzie łączników, kryteria ustalania prawa właściwego, pojęcie "produktu" i "wprowadzenia do obrotu", a także kwestie wyboru prawa przez strony (art. 14) oraz zastosowania przepisów wymuszających swe zastosowanie (art. 16) i klauzuli porządku publicznego (art. 26). Celem artykułu jest ocena przyjętych rozwiązań i ich wpływu na ustalanie prawa właściwego w transgranicznych sprawach dotyczących odpowiedzialności za produkt niebezpieczny.

2009-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Stosowanie deliktowych łączników lokalnych do zdarzeń mających miejsce na pokładzie statku morskiego lub powietrznego w unijnym prawie prywatnym międzynarodowym

Łukasz Dyrda

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2019 | Abstrakt | s. 109-139

The article is aimed at determining the relevance of the flag state (regarding vessels) and the country of registration (regarding aircrafts) principles for the purpose of the application of territorial connecting factors (the place of the event giving rise to damage (place of acting) and the place where the damage occurred (place of damage)) employed by article 7(2) of the Regulation No 1215/2012 (Brussels I bis Regulation) providing a special jurisdiction rule in matters relating to tort, delict or quasi-delict and by article 4(1) of the Regulation No 864/2007 (Rome II Regulation) specifying the law applicable to a non-contractual obligation arising out of a tort or delict. The flag state and the country of registration principles could be taken into account when circumstances constituting the event giving rise to damage or the damage itself are situated on board of a vessel navigating in or an aircraft flying through the areas outside the sovereignty of any state (in particular the High Seas). The reference to the flag state or the country of registration instead of the sovereignty in order to identify the member state whose courts have jurisdiction pursuant to article 7(2) of the Brussels I bis Regulation or the state
whose law is applicable according to article 4(1) of the Rome II Regulation may also be possible in cases when the determination of the place where the event giving rise to damage occurred or where the damage occurred is difficult or even when the competent jurisdiction and the applicable law identified based on the sovereignty over the area where the vessel navigated or the aircraft flew at the moment when the event giving rise to damage occurred or damage occurred does not materialise the closest connection principle.

2019-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Prawo właściwe dla przelewu wierzytelności. Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 2003 r. (III CK 80/02)

Witold Kurowski

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2007 | Abstrakt | s. 145-152

Artykuł analizuje wyrok Sądu Najwyższego z 19 grudnia 2003 r. dotyczący prawa właściwego dla przelewu wierzytelności. W polskim prawie brak jest przepisów kolizyjnych odnoszących się wprost do przelewu wierzytelności. Sąd Najwyższy w omawianym wyroku uznał, że art. 25 § 1 ustawy Prawo prywatne międzynarodowe nie uprawnia do wyboru prawa dla przelewu wierzytelności. Zdaniem Sądu Najwyższego, przelew wierzytelności podlega prawu właściwemu dla tej wierzytelności. Stanowisko to jest zgodne z dominującym poglądem w doktrynie i orzecznictwie. Autor artykułu omawia również regulacje zawarte w konwencji rzymskiej, w której interpretacja przepisów dotyczących przelewu wierzytelności budzi kontrowersje.

2007-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Prawo właściwe dla umowy ubezpieczenia następstw nieszczęśliwych wypadków Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 3 lutego 2006 r., II PK 152/05

Marcin Kropka

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2007 | Abstrakt | s. 189-203

Artykuł analizuje wyrok Sądu Najwyższego z 3 lutego 2006 r. (II PK 152/05) dotyczący prawa właściwego dla umowy ubezpieczenia następstw nieszczęśliwych wypadków zawartej na rachunek osoby trzeciej. Autor krytycznie ocenia stanowisko SN, wskazując na pominięcie przepisów prawa niemieckiego, będącego prawem właściwym dla umowy. Artykuł porusza również problematykę kolizyjnoprawnej kwalifikacji roszczenia ubezpieczonego wobec ubezpieczającego o przekazanie przedmiotu świadczenia zakładu ubezpieczeń. Autor proponuje rozwiązanie, w którym prawo właściwe dla tego roszczenia byłoby zależne od istnienia "stosunku wewnętrznego" pomiędzy ubezpieczającym a ubezpieczonym.

2007-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Transgraniczne przeniesienie siedziby statutowej polskiej spółki handlowej za granicę

Maciej Mataczyński

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2013 | Abstrakt | s. 19-60

Działalność transgraniczna spółki, której siedziba statutowa znajduje się w Polsce, musi być rozpatrywana zarówno w kontekście polskich przepisów prawa prywatnego międzynarodowego, jak i swobód prawa UE, w szczególności swobody przedsiębiorczości. Artykuł dotyczy w szczególności jednego z rodzajów takiej działalności — transgranicznego przeniesienia siedziby statutowej, które należy zakwalifikować jako transgraniczne przekształcenie spółki. W wyroku VALE (C‑378/10) Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdził, że transgraniczne przekształcenia spółek należą co do zasady do tych rodzajów działalności gospodarczej, w odniesieniu do których państwa członkowskie są zobowiązane do przestrzegania swobody przedsiębiorczości. W ustawie z 2011 r. prawo prywatne międzynarodowe polski ustawodawca wdrożył przepisy dotyczące transgranicznego przeniesienia siedziby (statutowej) osoby prawnej. Niemniej jednak dostosowanie tych przepisów do spółek kapitałowych utworzonych na podstawie prawa polskiego wydaje się niemożliwe. Kodeks spółek handlowych nie zawiera przepisów dotyczących przekształceń transgranicznych, choć zawiera kompleksowe regulacje dotyczące przekształceń „krajowych” polskich spółek osobowych i kapitałowych oraz transgranicznego łączenia się spółek w ramach UE (EOG). Dopuszczalność transgranicznego przekształcenia spółki mającej siedzibę statutową w Polsce w spółkę podlegającą prawu innego państwa UE (EOG) jest wątpliwa, gdyż zgodnie z art. 270 pkt 2 i art. 459 pkt 2 Kodeksu spółek handlowych uchwała o przeniesieniu siedziby spółki za granicę stanowi podstawę rozwiązania spółki. Taką regulację należy ocenić jako ograniczenie swobody przedsiębiorczości. Jednakże test proporcjonalności zastosowany do tego ograniczenia (konieczności rozwiązania spółki) prowadzi do wniosku, że jest ono uzasadnione i de lege lata na gruncie prawa polskiego transgraniczne przeniesienie siedziby statutowej polskiej spółki, nawet w ramach UE (EOG), jest niedopuszczalne.

2013-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Utracony zysk w myśl przepisów Konwencji Narodów Zjednoczonych o umowach międzynarodowej sprzedaży towarów (CISG)

Maciej Kochanowski

Język: PL | Data publikacji: 19-06-2021 | Abstrakt | s. 75-108

The contribution focuses on the lost profits according to the CISG Convention (United Nations Convention on Contracts for the International Sale of Goods). The notion of lost profits and its extent according to Art. 74 CISG are presented. Moreover, aspects of calculation of lost profits, as well as limitations of the compensation for the lost profits are discussed. The author compares the notion of lost profits under CISG with the notion of lost profits under Polish private law. The author expresses his standpoint according to which the notion of lost profits under Polish law and under the CISG is quite similar, but by no means identical. The extent of the lost profits in two cases is different, as well as manners of its calculation. Therefore, caution is needed to avoid homeward trend and invoking Polish scholarship and jurisprudence as a guideline for solving the issues connected with interpretation of lost profits according to the CISG should be avoided.

2021-06-19



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Prawo właściwe dla przeniesienia akcji w obrocie zorganizowanym

Daniel Stolecki

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2014 | Abstrakt | s. 49-70

Artykuł omawia zagadnienia kolizyjnoprawne w transgranicznym przenoszeniu (obrocie) akcji w zorganizowanym systemie obrotu. W odniesieniu do prywatnego obrotu papierami wartościowymi, przepisy prawa opierają się zasadniczo na zasadzie lex cartae sitae (prawa miejsca położenia dokumentu papieru wartościowego). Natomiast w obrocie zorganizowanym transakcja przeniesienia papierów wartościowych wiąże się z dokonaniem serii zapisów na rachunkach papierów wartościowych – w ramach systemu rozliczeń i rozrachunku papierów wartościowych oraz systemu ewidencji, gdzie informacje o własności są przechowywane elektronicznie w formie zapisu księgowego (system pośredniego posiadania). Rozwiązania przyjęte w tym zakresie w polskim Prawie prywatnym międzynarodowym wydają się niewystarczające. Celem niniejszego artykułu jest omówienie nowego podejścia do problemu transgranicznego przenoszenia akcji, opartego przede wszystkim na rozwiązaniach Konwencji Haskiej o prawie właściwym dla niektórych praw dotyczących papierów wartościowych posiadanych za pośrednictwem pośrednika (tzw. Haska Konwencja o papierach wartościowych). Konwencja ta jest w dużej mierze odpowiedzią na obserwowane w ostatnich czasach w większości krajów przechodzenie od systemu czysto bezpośredniego posiadania do mieszanego systemu bezpośredniego i pośredniego posiadania papierów wartościowych. Reformy te, choć w dużej mierze korzystne, stworzyły alarmujący poziom niepewności co do kwestii „które prawo jest właściwe” w transgranicznych transakcjach dotyczących papierów wartościowych. Rozwój globalnie uzgodnionej metody określania reżimu prawnego rządzącego takimi transakcjami pozostawał w tyle za praktyką rynkową, pozostawiając rynki finansowe ze znacznym ryzykiem prawnym.

2014-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Incoterms 2020 — sukces czy zagrożenie dewaluacji?

Zuzanna Daszkiewicz

Język: PL | Data publikacji: 09-11-2023 | Abstrakt | s. 39-73

Proces ujednolicania prawa stanowi jedno z większych wyzwań międzynarodowego prawa prywatnego. Sam proces ma długą historię, która jednak nie zaowocowała konkretnymi wnioskami na temat skutecznych mechanizmów przeprowadzania procesu unifikacji. Publikacja Incoterms 2020 dała asumpt do rozważań nad przyczynami sukcesu niektórych inicjatyw unifikacji prawa prywatnego międzynarodowego i niepowodzenia innych. Istnieje szereg instrumentów prawnych służących ujednolicaniu prawa. W artykule skupiono się przede wszystkim na aktach podobnych do Incoterms, które nie pochodzą od władzy ustawodawczej. Wśród nich można wymienić standardowe klauzule umowne i zbiory zasad, a także konwencje. Artykuł omawia różne projekty i próbuje odpowiedzieć na pytanie, jakie cechy powinien mieć taki instrument, aby stał się powszechny. Analiza prowadzona jest z uwzględnieniem norm prawa kolizyjnego i materialnego oraz ich relacji do Incoterms 2020. Wreszcie, artykuł porusza również praktykę orzeczniczą związaną z Incoterms i ich znaczenie dla międzynarodowego postępowania cywilnego czy prawa podatkowego.

2023-11-09



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

O potrzebie wskazania w nowej ustawie o prawie prywatnym międzynarodowym podstawy stosowania przepisów wymuszających swoje zastosowanie

Maria‑Anna Zachariasiewicz

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2010 | Abstrakt | s. 9-43

Autor stoi na stanowisku, że ogólny przepis, który stanowiłby podstawę stosowania lub uwzględniania bezwzględnie obowiązujących przepisów porządku prawnego siedziby sądu (forum) lub państwa trzeciego, powinien zostać włączony do nowej ustawy – Prawo prywatne międzynarodowe. Wniosek ten poprzedza historyczna i komparatystyczna analiza koncepcji przepisów bezwzględnie obowiązujących. Autor przedstawia różnice między art. 7 Konwencji Rzymskiej a art. 9 Rozporządzenia Rzym I i zajmuje stanowisko, że pierwszy z nich jest preferowany. Dzieje się tak w szczególności ze względu na możliwość uwzględnienia bezwzględnie obowiązujących przepisów państwa trzeciego. W związku z tym za jedną z zalet projektu nowego prawa prywatnego międzynarodowego należy uznać to, że art. 9 projektu, który dotyczy przepisów bezwzględnie obowiązujących, wzorowany jest raczej na art. 7 Konwencji, a nie na art. 9 Rozporządzenia Rzym I. Autor przedstawia również propozycję, jak należy interpretować takie terminy, jak „państwo, w którym mają być wykonane zobowiązania wynikające z umowy” oraz „bezprawność wykonania umowy”, przewidziane w art. 9 ust. 3 Rozporządzenia, aby osiągnąć efekt, w którym wspomniany przepis mógłby być rozumiany w sposób jak najbardziej zbliżony do art. 7 ust. 1 Konwencji.

2010-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku w prawie prywatnym międzynarodowym Glosa do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 2005 r. (IV CK 20/05)

Jadwiga Pazdan

Język: PL | Data publikacji: 29-06-2008 | Abstrakt | s. 159-163

Artykuł analizuje problematykę oświadczeń o przyjęciu lub odrzuceniu spadku w prawie prywatnym międzynarodowym, na tle postanowienia Sądu Najwyższego z 15 lipca 2005 r. Omawia kwestie takie jak statut spadkowy, zdolność do czynności prawnych, forma oświadczenia oraz wpływ błędu na jego ważność. Glosa krytycznie odnosi się do rozstrzygnięcia SN, szczególnie w kontekście pominięcia kwestii wymagań formalnych oświadczenia złożonego za granicą oraz braku rozważenia zastosowania zasady najściślejszego związku (le principe de proximité).

2008-06-29



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Księga VII rumuńskiego kodeksu cywilnego Przepisy prawa prywatnego międzynarodowego

Paulina Twardoch , Alexander Stan‑Otasevici

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2013 | Abstrakt | s. 165-198

Artykuł omawia Księgę VII rumuńskiego kodeksu cywilnego, skupiając się na przepisach prawa prywatnego międzynarodowego. Analizuje ogólne zasady, takie jak kwalifikacja, odesłanie, i jednolitość prawa, oraz szczegółowo przedstawia kolizje praw w różnych dziedzinach: osoby (fizyczne i prawne), rodzina (małżeństwo, pochodzenie, przysposobienie, władza rodzicielska, obowiązek alimentacyjny), dobra (materialne, niematerialne, środki transportu, papiery wartościowe, hipoteki), dziedziczenie, czynności prawne, zobowiązania (umowne i pozaumowne), weksle, czeki i trusty.

2013-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Próba ujednolicenia prawa prywatnego międzynarodowego w państwach Wspólnoty Niepodległych Państw na mocy porozumienia kijowskiego z 1992 roku, konwencji mińskiej z 1993 roku oraz konwencji kiszyniowskiej z 2002 roku

Mariia Zeniv

Język: PL | Data publikacji: 29-06-2017 | Abstrakt | s. 115-137

Artykuł poświęcony jest analizie głównych umów międzynarodowych regulujących stosunki cywilne i handlowe na terytoriach państw należących do Wspólnoty Niepodległych Państw (WNP). Przedstawia ich porównanie. Zaprezentowano przegląd postanowień odnoszących się do prawa kolizyjnego. Artykuł porównuje również podobieństwa i różnice między tymi międzynarodowymi instrumentami prawnymi. Odniesiono się do postanowień dotyczących jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania zagranicznych orzeczeń, a także współpracy między państwami WNP w zakresie udzielania pomocy prawnej w sprawach cywilnych, rodzinnych i karnych. W konkluzjach autor podkreśla, że przyjęcie Konwencji mińskiej z 1993 r. o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych, rodzinnych i karnych jest postrzegane jako rezultat procesu dezintegracji po rozpadzie Związku Radzieckiego. Fakt, że tylko kilka państw WNP przystąpiło do Protokołu z 1997 r. do Konwencji mińskiej lub do Konwencji kiszyniowskiej z 2002 r., ilustruje niechęć niektórych państw do ścisłej współpracy w ramach WNP. W tym kontekście Ukraina dąży do zbliżenia swojego ustawodawstwa krajowego do prawa Unii Europejskiej.

2017-06-29



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Nowa ustawa o prawie prywatnym międzynarodowym a małżeństwa i związki osób tej samej płci

Maria -Anna Zachariasiewicz

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2012 | Abstrakt | s. 71-113

Autor opisuje burzliwe losy nowelizacji ustawy p.p.m. z 2011 r. (Dz. U. z 15.04.2011 r. Nr 80, poz. 432) przedstawionej zarówno w Sejmie, jak i Senacie, dotyczącej małżeństw osób tej samej płci i par pozostających w konkubinacie. Zgodnie z nowelizacją, osoby obawiające się, że norma kolizyjna zawarta w art. 48 tej ustawy („Możliwość zawarcia związku małżeńskiego ustala się wobec każdej ze stron według prawa jej obywatelstwa z dnia zawarcia związku małżeńskiego”) będzie prowadzić do konieczności uznawania zagranicznych związków homoseksualnych, optowały za wprowadzeniem prawnej definicji małżeństwa rozumianego jako związek mężczyzny i kobiety, a także za dodaniem szczególnej klauzuli ordre public zakazującej stosowania jakichkolwiek zagranicznych norm prawa dotyczących związków homoseksualnych. W istocie celem tej propozycji jest stworzenie luki prawnej w przepisach kolizyjnych, a także luk w przepisach obowiązujących systemów prawa, z oczekiwaniem, że można zignorować zagraniczne małżeństwa homoseksualne i zarejestrowane związki partnerskie. Autorka krytykuje poprawkę, pokazuje irracjonalność idei celowego tworzenia luk prawnych. Wyjaśnia również, dlaczego ustawa kolizyjna nie powinna wprowadzać definicji merytorycznych niektórych pojęć prawnych. Ponadto sprzeciwia się idei „uznawania” lub „nieuznawania” zagranicznych małżeństw lub zarejestrowanych związków partnerskich na poziomie kolizyjnym, co jest sprzeczne z ugruntowanym podejściem do ustalania prawa właściwego dla konkretnych sytuacji społecznych i relacji. Pokazując podstawy idei ordre public, podkreśla niedopuszczalność tworzenia ścisłych zakazów stosowania konkretnych przepisów prawa obcego, które nie uwzględniają ich treści i konsekwencji ich zastosowania w konkretnym przypadku.

2012-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Michał Wojewoda, Zakres prawa właściwego dla zobowiązań umownych, Warszawa, Wolters Kluwer, 2007, 475 s.

Maksymilian Pazdan

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2009 | Abstrakt | s. 189-192

Artykuł jest recenzją monografii Michała Wojewody pt. „Zakres prawa właściwego dla zobowiązań umownych”, poświęconej Konwencji rzymskiej z 1980 r. o prawie właściwym dla zobowiązań umownych. Recenzja pozytywnie ocenia pracę jako pierwsze pogłębione studium konwencji w polskim piśmiennictwie, podkreślając precyzję wywodu i umiejętność autora w stawianiu czoła trudnym problemom prawa kolizyjnego, takim jak kwalifikacja, obejście prawa czy przepisy wymuszające swe zastosowanie. Recenzent wskazuje także na aspekty dyskusyjne, w tym rozumienie zakresu zastosowania konwencji, pojęcia konsumenta oraz nadmiernie rygorystyczne podejście do rozszczepienia statutu kontraktowego (dépeçage), argumentując za szerszym dopuszczeniem częściowego kolizyjnoprawnego wyboru prawa na gruncie autonomii woli stron. Mimo tych uwag polemicznych, praca Michała Wojewody uznana jest za wybitne osiągnięcie twórcze.

2009-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Uwagi o uregulowaniach rozporządzenia Rzym II… i ich stosowaniu na tle doświadczeń polskiej judykatury

Jadwiga Pazdan , Maria-Anna Zachariasiewicz , Maksymilian Pazdan , Marek Świerczyński , Maciej Zachariasiewicz , Witold Kurowski , Krzysztof Pacuła

Język: PL | Data publikacji: 29-06-2015 | Abstrakt | s. 67-93

Rozporządzenie (WE) nr 864/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lipca 2007 r. dotyczące prawa właściwego dla zobowiązań pozaumownych (Rozporządzenie 1 Rzym II) określa normy kolizyjne mające zastosowanie do zobowiązań pozaumownych w sprawach cywilnych i handlowych. Obowiązuje ono od 11 stycznia 2009 roku. Artykuł 30 Rozporządzenia przewiduje sporządzenie sprawozdania oceniającego jego stosowanie. Komisja Europejska zwróciła się już do polskiego Ministerstwa Sprawiedliwości o informacje zwrotne za pośrednictwem Kwestionariusza wydanego w 2012 roku (zob. M. Pazdan, M. Jagielska, W. Kurowski, M. Świerczyński, M.‑A. Zachariasiewicz, M. Zachariasiewicz, Ł. Żarnowiec: Materiały: Odpowiedź na Kwestionariusz Komisji skierowany do Państw Członkowskich dotyczący stosowania Rozporządzenia 864/2007 w sprawie prawa właściwego. „Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego” 2013, t. 12, s. 165—197). Na tamtym etapie – nie było jeszcze możliwe przedstawienie pełnego obrazu podejścia naszych sądów do Rozporządzenia, jako że w Polsce brakowało obszernego orzecznictwa. W nowym Kwestionariuszu z czerwca 2015 roku Dyrekcja A Komisji: Wymiar Sprawiedliwości w Sprawach Cywilnych zwróciła się do polskiego Ministerstwa Sprawiedliwości o nowe informacje i spostrzeżenia dotyczące stosowania Rozporządzenia Rzym II w Polsce, które zostały zebrane w międzyczasie. Podobnie jak pierwotna odpowiedź na Kwestionariusz Komisji, niniejsze uzupełnienie zostało przygotowane wspólnie przez grupę autorów pod kierownictwem profesora Maksymiliana Pazdana. Uzupełnienie to stanowiło podstawę odpowiedzi udzielonej Komisji przez polską Komisję Kodyfikacyjną Prawa Cywilnego w imieniu polskiego rządu. Od czasu przygotowania pierwotnej odpowiedzi upłynął czas i zdobyto doświadczenie. W związku z tym pojawiło się szereg kwestii dotyczących stosowania Rozporządzenia. Nowa opinia przedstawia Komisji dodatkowe informacje na temat polskiego orzecznictwa. Autorzy są zdania, że powodem, dla którego Rozporządzenie zostało w końcu zauważone przez polskie sądy, może być odesłanie do tego aktu zawarte w art. 33 polskiej ustawy Prawo prywatne międzynarodowe. Analiza orzecznictwa przedstawiona w niniejszym uzupełnieniu wskazuje, że polskie sądy napotykają wiele trudności przy stosowaniu Rozporządzenia Rzym II. Dotyczą one między innymi zakresu zastosowania samego Rozporządzenia, jak również jego poszczególnych przepisów, rozgraniczenia między Rozporządzeniem a Konwencją Haską z 1971 r. [dotyczącą prawa właściwego dla wypadków drogowych], interpretacji kryterium „oczywiście ściślejszego związku” oraz kryterium „ścisłego związku czynu niedozwolonego z wcześniejszą umową”, ustalenia miejsca powstania szkody oraz dopuszczalności stosowania art. 16 i 17 Rozporządzenia Rzym II. Niestety zdarzają się przypadki, gdy Rozporządzenie było ignorowane przez polskie sądy. Autorzy uzupełnienia proponują szereg możliwych zmian w Rozporządzeniu, w tym zmiany norm kolizyjnych dotyczących wypadków drogowych, ochrony prywatności i innych dóbr osobistych, własności intelektualnej, nieuczciwej konkurencji oraz ochrony praw osób trzecich.

2015-06-29



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

The Capacity and the Quality of Heir. Possible Interaction with Preliminary Questions

Stefania Bariatti

Język: EN | Data publikacji: 29-06-2020 | Abstrakt | s. 57-70

The article contains an overview of the rules relating to the scope of application of the EU private international law regulations. It addresses the treatment of the relevant preliminary questions, with special reference to the Succession Regulation. The issues are discussed in three steps. The first is connected with the way of interpreting the notions and concepts, such as marriage, adoption, legal capacity etc., where such matters as personal status, legal capacity or family relationship may come to the foreground as a preliminary question. The second is dealing with the law applicable to the preliminary question. The author compares pros and cons of the “independent reference” (lex fori) and the “dependent reference” (lex causae) solutions, considering the latter as less effective, producing more negative consequences. The third step embraces questions relating to the jurisdiction with respect to preliminary question.

2020-06-29



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Foreword

Maciej Szpunar

Język: EN | Data publikacji: 29-06-2020 | Abstrakt | s. 7-8

The current volume of “Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego” — the leading Polish periodical in the field of private international law — is primarily devoted to the Regulation No 650/2012 of 4 July 2012 on jurisdiction, applicable law, recognition and enforcement of decisions and acceptance and enforcement of authentic instruments in matters of succession and on the creation of a European Certificate of Succession (“the Succession Regulation”).

2020-06-29



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Forma rozrządzeń na wypadek śmierci po wejściu w życie Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 650/2012 z dnia 4 lipca 2012 roku

Katarzyna Anna Dadańska , Krzysztof Kubasik

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2014 | Abstrakt | s. 9-29

Artykuł poświęcony jest ważności formalnej rozrządzeń testamentowych w świetle Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 650/2012 z dnia 4 lipca 2012 r. w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń, przyjmowania i wykonywania dokumentów urzędowych dotyczących dziedziczenia oraz w sprawie ustanowienia europejskiego poświadczenia spadkowego. Ponadto uwzględniono obowiązujące krajowe zasady prawa prywatnego międzynarodowego, a także umowy międzynarodowe obowiązujące w Polsce. Podjęto również próbę scharakteryzowania relacji między tymi aktami prawnymi w odniesieniu do transgranicznych spraw spadkowych oraz decyzji, który z aktów prawnych powinien mieć zastosowanie, w zależności od rodzaju rozrządzenia na wypadek śmierci.

2014-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

The Regulation on Matrimonial Property and Its Operation in Succession Cases — Its Interaction with the Succession Regulation and Its Impact on Non-participating Member States

Andrea Bonomi

Język: EN | Data publikacji: 29-06-2020 | Abstrakt | s. 71-89

The Regulations on Matrimonial Property (No 2016/1103) and on the Property Consequences of Registered Partnerships (No 2016/1104) are new important pieces in the “puzzle” of European private international law. This article particularly focuses on the relationship between the Matrimonial Property Regulations and the Succession Regulation, two instruments which will often be applied in parallel because of the close connection between the two areas they govern. The author examines in particular the scope of those instruments as well as their interaction with respect to jurisdiction and applicable law. At the same time, an attempt is also made to assess the position of Poland and of those other Member States that are bound by the Succession Regulation, but not by the Matrimonial Property Regulation.

2020-06-29



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Zaświadczenie o stanie cywilnym a małżeństwa i związki partnerskie osób tej samej płci

Ewa Kamarad

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2015 | Abstrakt | s. 69-79

Artykuł opisuje nowy rodzaj zaświadczenia – zaświadczenie o stanie cywilnym – które zostało wprowadzone przez nową polską ustawę Prawo o aktach stanu cywilnego z dnia 28 listopada 2014 r. Głównym celem zaświadczenia o stanie cywilnym jest stanowienie dowodu stanu cywilnego jako całości. Z tego względu może być ono wykorzystywane przez osobę zamierzającą zawrzeć małżeństwo do poświadczenia, że jest stanu wolnego. W przeciwieństwie do zaświadczenia o zdolności prawnej do zawarcia małżeństwa, zaświadczenie o stanie cywilnym nie zawiera danych osoby, z którą małżeństwo ma zostać zawarte. Z tego powodu może ono być przydatne dla osób, które chcą zawrzeć za granicą małżeństwo jednopłciowe lub zarejestrowany związek partnerski tej samej płci, a które nie mogą uzyskać w tym celu zaświadczenia o zdolności prawnej do zawarcia małżeństwa. Artykuł wskazuje również, że w wielu przypadkach dowód zdolności do zawarcia małżeństwa według prawa polskiego nie będzie wymagany, ponieważ to nie prawo polskie będzie miało zastosowanie do oceny zdolności do zawarcia małżeństwa jednopłciowego lub zarejestrowanego związku partnerskiego tej samej płci. Artykuł zawiera także wyniki badań porównawczych dotyczących norm kolizyjnych odnoszących się do małżeństw jednopłciowych i zarejestrowanych związków partnerskich, a także przedstawia pewne rozwiązania na gruncie polskiego Prawa prywatnego międzynarodowego w zakresie ustalania prawa właściwego dla małżeństw jednopłciowych i zarejestrowanych związków partnerskich.

2015-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Wspomnienie o Tomaszu Pajorze (1948—2012)

Maksymilian Pazdan , Wojciech Popiołek

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2012 | Abstrakt | s. 13-17

Artykuł przedstawia sylwetkę i dorobek naukowy prof. Tomasza Pajora (1948-2012), wybitnego cywilisty, specjalisty prawa prywatnego międzynarodowego, europejskiego i konsumenckiego. Przez całą karierę był związany z Uniwersytetem Łódzkim, gdzie pełnił m.in. funkcję kierownika Katedry Prawa Cywilnego. Jego prace, w tym rozprawa habilitacyjna o odpowiedzialności deliktowej , miały kluczowe znaczenie dla polskiej doktryny. Był członkiem prestiżowych międzynarodowych stowarzyszeń prawniczych i cenionym wykładowcą.

2012-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Aline Kühne, Die Anerkennung ausländischer Gesellschaften im französischen und deutschen Rechtskreis: Die historische Entwicklung der Sitztheorie und ihr gegenwärtiger Stand, Berlin, Duncker & Humblot GmbH, 2014, ss. 507, ISBN 978‑3‑428‑14352‑8, ISSN 0937

Wojciech Klyta , Paulina Twardoch

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2015 | Abstrakt | s. 161-169

Recenzja omawia monografię Aline Kühne poświęconą uznawaniu zagranicznych spółek w prawie francuskim i niemieckim. Praca analizuje historyczny rozwój i obecny stan teorii siedziby, porównując ją z teorią inkorporacji. Książka przedstawia ewolucję regulacji we Francji, Belgii i Niemczech, w tym jej konfrontację ze swobodą przedsiębiorczości w UE. Recenzenci podkreślają historyczne ujęcie tematu i szerokie wykorzystanie źródeł.
The review discusses Aline Kühne's monograph on the recognition of foreign companies in French and German law. The work analyzes the historical development and current state of the seat theory, comparing it with the incorporation theory. The book presents the evolution of regulations in France, Belgium, and Germany, including its confrontation with the EU freedom of establishment. Reviewers highlight the historical approach and extensive use of sources.

2015-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Niektóre konsekwencje zmiany statutu w międzynarodowym prawie spółek (przymusowe przeniesienie siedziby spółki)

Wojciech Klyta

Język: PL | Data publikacji: 29-06-2015 | Abstrakt | s. 31-43

Celem niniejszego artykułu jest zgłębienie zagadnień wynikających z tak zwanego „przymusowego przeniesienia siedziby statutowej spółki”. Orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2015 r. (I CSK 452/14) odnosi się do współczesnego statusu prawnego polskiej spółki zarejestrowanej przed II wojną światową we Lwowie, lecz wciąż pozostawia wiele pytań bez odpowiedzi. Autor poszukuje rozwiązania problemu skutków sukcesji państw po założeniu spółki, wykorzystując różne instrumenty prawa prywatnego międzynarodowego. Spostrzeżenia oparte na orzecznictwie sądów amerykańskich, niemieckich i francuskich podkreślają prawo do przeniesienia spółki, której siedziba statutowa po sukcesji znalazła się na terytorium państwa-sukcesora, do państwa, którego prawo uprzednio regulowało utworzenie tej spółki.

2015-06-29



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Właściwość sądu w zakresie roszczeń z tytułu odpowiedzialności cywilnej za wypadki komunikacyjne. Glosa do wyroku Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 13 grudnia 2007 r. (C — 463/06), FBTO Schadeversekeringen N.V./Jack Odenbreit

Mariusz Fras

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2009 | Abstrakt | s. 159-173

Artykuł stanowi glosę do wyroku Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 13 grudnia 2007 r. (C - 463/06) w sprawie FBTO Schadeversekeringen N.V./Jack Odenbreit, dotyczącego właściwości sądu w zakresie roszczeń z tytułu odpowiedzialności cywilnej za wypadki komunikacyjne. Komentowany wyrok potwierdza, że ofiara wypadku drogowego może wytoczyć powództwo bezpośrednio przeciwko ubezpieczycielowi osoby odpowiedzialnej przed sądem państwa swojego miejsca zamieszkania, pod warunkiem, że ubezpieczyciel ma siedzibę w państwie członkowskim UE i takie powództwo jest dopuszczalne w świetle prawa krajowego. Autor analizuje tę kwestię w kontekście prawa wspólnotowego, w szczególności Rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 i Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 864/2007 (Rzym II), a także w odniesieniu do Konwencji haskiej o prawie właściwym dla wypadków drogowych z 1971 r. Omówiono również instytucję actio directa w polskim systemie prawnym i jej naturę prawną. Podkreślono cel wspólnotowych regulacji, jakim jest wzmocnienie ochrony poszkodowanych.

2009-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Droit international privé — projet de la loi élaboré en 2009. Prawo prywatne międzynarodowe — projekt ustawy z 2009 roku

Paulina Twardoch

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2010 | s. 161-186

2010-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Wspólnotowe instrumenty prawa cywilnego — wykonanie programu haskiego

Maciej Lewandowski

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2010 | Abstrakt | s. 51-60

Artykuł stanowi krytyczną ocenę realizacji Programu Haskiego (2005–2010) w dziedzinie prawa cywilnego. Chociaż przyjęto niemal wszystkie instrumenty przewidziane w Programie (czemu towarzyszyło wzmocnienie struktur operacyjnych, takich jak Europejska Sieć Sądowa czy narzędzia e-sprawiedliwości), niedociągnięcia stały się bardziej widoczne. Niespójność instrumentów jest jednym z nich. W artykule szczegółowo opisano rosnące znaczenie wymiaru zewnętrznego polityki WSiSW (Wolność, Bezpieczeństwo i Sprawiedliwość).

2010-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Kolizyjnoprawna regulacja rejestrowanych związków partnerskich we Francji i Belgii

Paulina Twardoch

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2010 | Abstrakt | s. 109-117

Dziesięć lat po wprowadzeniu paktu solidarnej jedności (cywilnego paktu solidarności), 12 maja 2009 roku, francuski ustawodawca wprowadził nową normę prawa prywatnego międzynarodowego, która wskazuje prawo właściwe dla zawarcia, skutków i rozwiązania zarejestrowanego związku partnerskiego. Jednak to Belgia zdecydowała się na ten krok wcześniej, w 2004 roku. Zgodnie z odpowiednim belgijskim przepisem, „stosunek wspólnego życia” podlega prawu państwa, w którym związek został zarejestrowany po raz pierwszy. Rozwiązanie to było krytykowane przez niektórych przedstawicieli belgijskiej doktryny, ale ostatecznie zwyciężyło z koncepcją zbliżenia norm kolizyjnych dotyczących zarejestrowanych związków partnerskich do norm odnoszących się do małżeństwa, o ile jest to uzasadnione. We Francji również przyjęto lex loci registrationis (prawo miejsca rejestracji) jako prawo właściwe dla pozamałżeńskich zarejestrowanych związków. Pomimo trudności nieuchronnie generowanych przez to rozwiązanie dla praktyków, wprowadzenie nowej normy kolizyjnej zostało uznane za znaczące nie tylko we francuskiej literaturze, ale także na arenie międzynarodowej.

2010-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

“Member States” and “Third States” in the Succession Regulation

Jürgen Basedow

Język: EN | Data publikacji: 29-06-2020 | Abstrakt | s. 15-25

The author advocates a flexible approach with respect to the interpretation of the term “Member State” as employed in the Succession Regulation, allowing the differentiation between “participating” and “non-participating” States. It does not mean that the term “Member State” should always be interpreted in a wide sense including the three non-participating States: Denmark, the Republic of Ireland, and the United Kingdom. Whether a wide or a narrow interpretation is appropriate depends on the context and the purpose of the single provision. Most provisions contained in the chapter on jurisdiction refer to participating Member States only. But some articles such as the Article 13 of the Regulation, provide a counter-example. A uniform interpretation of the concept of Member State in all provisions of the Succession Regulation seems far too sweeping. It reminds of Begriffsjurisprudenz and does not take account of the purpose of the single provisions. In particular, it disregards the need for the cross-border protection of individual rights in a Union with open frontiers.

2020-06-29



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Następstwo prawne dóbr cyfrowych post mortem

Marcin Wrazidło

Język: PL | Data publikacji: 24-06-2023 | Abstrakt | s. 123-149

Artykuł naukowy koncentruje się na odpowiedzi na pytanie, czy następcy prawni pierwotnego użytkownika dóbr cyfrowych mogą wejść po jego śmierci w stosunek prawny łączący go z dostawcami tych dóbr. W pierwszej kolejności należało podjąć próbę zdefiniowania pojęcia dóbr cyfrowych i dokonać ich odpowiedniej kwalifikacji prawnej, a także zastanowić się nad materialną oraz niematerialną wartością tych dóbr. Niezbędne było także wskazanie obecnie najpowszechniej stosowanych sposobów radzenia sobie z losem dóbr cyfrowych, które pozostawił w przestrzeni wirtualnej po swojej śmierci ich pierwotny użytkownik, a także poczynienie rozważań z zakresu jurysdykcji i prawa prywatnego międzynarodowego w aspekcie statutu umownego i prawa spadkowego. Ponadto w opracowaniu zostały wzięte pod uwagę, podnoszone w piśmiennictwie, kwestie dotyczące prywatności post mortem, ochrony danych osobowych i zapewnienia stosownej ochrony pozostawionym dobrom cyfrowym na gruncie prawa własności intelektualnej, które stanowią swego rodzaju przeszkody w dopuszczeniu do prostego następstwa prawnego dóbr cyfrowych post mortem. Jako podsumowanie pochylono się również nad obowiązującymi aktualnie w wybranych państwach na świecie rozwiązaniami prawnymi, które stały się następnie podbudową pod sformułowanie postulatów de lege ferenda.

2023-06-24



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Wyznaczenie statutu zabezpieczenia społecznego a związanie sądu zaświadczeniem A1

Arkadiusz Gawron

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2025 | Abstrakt | s. 45-66

Artykuł stanowi polemikę ze spotykanymi w doktrynie i orzecznictwie poglądami o bezwzględnym związaniu przez sąd zaświadczeniem A1, potwierdzającym ustawodawstwo, któremu dany pracownik podlega w zakresie zabezpieczenia społecznego – w przypadku, gdy dowiedzione zostanie, że zaświadczenie to uzyskano w drodze oszustwa. Teza o braku takiego związania wyprowadzona została na bazie istniejącego w porządku unijnym zakazu nadużywania praw i czerpania korzyści z oszustwa oraz obowiązkach sądu orzekającego w sprawie w zakresie ustalania i stosowania prawa właściwego z urzędu, przy wykorzystaniu metod: dogmatycznych, analizy krytycznej. W artykule proponuje się, za stanowiskiem przedstawionym przez Rzecznika Generalnego TSUE Henrika Saugmandsgaard Øe, przyjęcie założenia, że sąd nie jest związany wynikiem procedury dialogu i koncyliacji, zmierzającej do usunięcia z obrotu wadliwego zaświadczenia A1.

2025-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Rezolucja w sprawie podniesienia rangi prawa prywatnego międzynarodowego w programach studiów na wydziałach prawa oraz aplikacji prawniczych

Redakcja PPPM

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2013 | s. 207-208

2013-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Metoda analizy funkcjonalnej — równoprawna metoda kolizyjna?

Joanna Boroń , Mateusz Dąbroś , Zuzanna Dziadek

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2014 | Abstrakt | s. 71-86

Artykuł przedstawia główne założenia metody analizy funkcjonalnej, która jest popularną metodą kolizyjną w Stanach Zjednoczonych Ameryki. W tym kraju metoda analizy funkcjonalnej jest uważana za równorzędną metodę rozstrzygania kolizji praw. Analiza funkcjonalna to metoda, która odnosi się do konkretnego, często nietypowego, stanu faktycznego. Sądy muszą porównywać różne cele (założenia polityki prawa), które leżą u podstaw konkurujących przepisów prawa, i podjąć decyzję, które z tych celów zasługują na ochronę. Zadaniem sądów jest znalezienie lepszego rozwiązania – „lepszej reguły” („the better rule”). Autorzy przedstawiają historię poglądów i opinii, które stanowią podstawę metody analizy funkcjonalnej, w tym prace Brainerda Curriego i L. I. de Wintera. Następnie pokazano kilka przypadków zastosowania metody analizy funkcjonalnej przez sądy Stanów Zjednoczonych Ameryki. W dalszej kolejności autorzy prezentują krytykę metody analizy funkcjonalnej. Według autorów, koncepcja metody analizy funkcjonalnej może być, do pewnego stopnia, wykorzystywana przy stosowaniu przepisów wymuszających swoje zastosowanie (overriding mandatory provisions). Jednakże kontynentalna doktryna prawa prywatnego międzynarodowego nie uznaje metody analizy funkcjonalnej za równorzędną metodę kolizyjną.

2014-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Sprawozdanie z Konferencji Naukowej nt. Współczesne wyzwania prawa prywatnego międzynarodowego, zorganizowanej przez Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego w dniach 19—20 kwietnia 2012 r. w Warszawie

Nikodem Rycko (oprac.)

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2013 | s. 199-205

2013-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

W odpowiedzi na ankietę skierowaną do państw członkowskich Unii, dotyczącą stosowania Rozporządzenia nr 864/2007 o prawie właściwym dla zobowiązań pozaumownych (Rzym II)

Maksymilian Pazdan , Monika Jagielska , Witold Kurowski , Marek Świerczyński , Maria-Anna Zachariasiewicz , Maciej Zachariasiewicz , Łukasz Żarnowiec

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2013 | Abstrakt | s. 165-197

Rozporządzenie Rzym II z dnia 11 lipca 2007 r. zawiera przepisy kolizyjne dotyczące zobowiązań pozaumownych, takich jak czyny niedozwolone, bezpodstawne wzbogacenie, prowadzenie cudzych spraw bez zlecenia, culpa in contrahendo i odpowiedzialność za produkt. Niedawno Komisja rozpoczęła konsultacje dotyczące praktycznego stosowania tych przepisów w związku z obowiązkiem przedłożenia sprawozdania zgodnie z artykułem 30 rozporządzenia. Komisja zwraca się do Państw Członkowskich o opinię w celu rozważenia modyfikacji i sugestii na przyszłość. Niniejsza praca stanowi odpowiedź na Kwestionariusz Komisji przygotowany wspólnie przez grupę autorów pod przewodnictwem profesora Maksymiliana Pazdana. Odpowiedź ta stanowiła podstawę odpowiedzi udzielonej przez Polski Komitet Kodyfikacyjny w imieniu polskiego rządu. W Kwestionariuszu Komisja zadała kilka ogólnych i kilka szczegółowych pytań. Zostały one omówione w odpowiedzi. Poniżej podsumowano niektóre z najważniejszych sugestii. Polska doktryna generalnie aprobuje Rozporządzenie i zawarte w nim przepisy. Niemniej jednak istnieją pewne rozwiązania, które można by ulepszyć, i luki, które można by wypełnić. W odpowiedzi przedstawiono następujące zalecenia: Po pierwsze, nadszedł czas, aby stworzyć nie tylko szczegółowe (jak to było dotychczas), ale także ogólne jednolite zasady prawa prywatnego międzynarodowego na poziomie europejskim. Po drugie, zasady zawarte w rozporządzeniu Rzym II powinny mieć zastosowanie do spraw objętych Konwencją haską z 1971 r. o wypadkach drogowych. Po trzecie, normy kolizyjne dotyczące naruszenia prywatności i praw związanych z osobowością powinny zostać dodane do rozporządzenia Rzym II, ponieważ stanowi to znaczną lukę w systemie europejskim.

2013-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Węgierska droga ku instytucjonalizacji związków partnerskich

Paulina Twardoch

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2009 | Abstrakt | s. 147-155

Artykuł analizuje proces instytucjonalizacji związków partnerskich na Węgrzech, osadzając go w szerszym kontekście tendencji legislacyjnych w Europie od końca XX wieku. Przedstawia ewolucję węgierskich przepisów dotyczących wspólnot pozamałżeńskich, począwszy od pierwszej regulacji w 1977 r., przez rozszerzenie jej na pary jednopłciowe w 1996 r., aż do uchwalenia ustawy o rejestrowanych związkach partnerskich w 2008/2009 r. Szczegółowo omawia przepisy dotyczące powstania, skutków prawnych (majątkowych, dziedziczenia, alimentacyjnych) oraz ustania rejestrowanego partnerstwa, ze szczególnym uwzględnieniem rozwiązań wzorowanych na regulacjach dotyczących małżeństwa. Porusza także kwestie proceduralne, wymogi formalne, przeszkody prawne oraz uregulowania w zakresie międzynarodowego prawa prywatnego. Artykuł wskazuje, że węgierski model partnerstwa zbliżony jest do koncepcji "partnerstwa-instytucji", w dużej mierze zrównującej partnerów z małżonkami, choć istnieją wyjątki (np. brak wspólnej adopcji). Podkreśla rolę orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego w kształtowaniu ostatecznego brzmienia ustawy, które zawęziło możliwość zawierania rejestrowanych związków partnerskich wyłącznie do par tej samej płci, w celu zapewnienia szczególnej ochrony instytucji małżeństwa.

2009-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Znaczenie orzeczenia sądu zagranicznego w postępowaniu rozpoznawczym przed polskim sądem. Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 2005 r. (V CK 783/04)

Katarzyna Sznajder

Język: PL | Data publikacji: 30-06-2009 | Abstrakt | s. 175-182

Artykuł analizuje glosę do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 2005 r. (V CK 783/04) dotyczącą znaczenia orzeczeń sądów zagranicznych w polskim postępowaniu rozpoznawczym. Kluczową kwestią jest sposób uwzględniania w Polsce orzeczeń sądów państw obcych oraz przesłanki ich skuteczności w polskim porządku prawnym. Sąd Najwyższy w omawianym orzeczeniu skupił się na zastosowaniu przepisów Konwencji z Lugano z dnia 16 września 1988 r., wskazując, że orzeczenia wydane w państwach konwencyjnych podlegają uznaniu w pozostałych państwach bez potrzeby przeprowadzania szczególnego postępowania. Podkreślono, że uznanie orzeczenia zagranicznego prowadzi do rozciągnięcia jego skutków na terytorium państwa uznającego. Analiza objęła również rozróżnienie między skutecznością, prawomocnością i wykonalnością orzeczenia. Artykuł wskazuje, że dla określenia rodzaju i zakresu skutków orzeczenia zagranicznego konieczne jest odniesienie się do przepisów państwa pochodzenia.

2009-06-30



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Jubileusz 50-lecia pracy naukowej Profesora dr. hab. Andrzeja Mączyńskiego. Sprawozdanie z konferencji naukowej nt. Prawo prywatne międzynarodowe wobec wyzwań XXI wieku, Kraków, 14 maja 2018 roku

Sybilla Stanisławska-Kloc

Język: PL | Data publikacji: 31-12-2018 | s. 143-148

2018-12-31



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Konwencja z dnia 19 listopada 1934 r. o dziedziczeniu, testamencie oraz zarządzaniu spadkiem [Konventionen mellan Sverige, Finland, Danmark, Island och Norge undertecknad i Köpenhamn den 19 november 1934, om arv, testamente och bout redning]

Jagoda Klimala

Język: PL | Data publikacji: 29-12-2021 | Abstrakt | s. 191-203

Tłumaczenie na podstawie szwedzkojęzycznej wersji porozumienia zmieniającego konwencję Överenskommelse med Danmark, Finland, Island och Norge om ändring av konventionen med Finland, Danmark, Island och Norge undertecknad i Köpenhamn den 19 november 1934, SÖ 1935:17, om arv, testamente och boutredning Köpenhamn den 1 juni 2012 (SÖ 2015:1) oraz norweskojęzycznej wersji tekstu jednolitego konwencji Konvensjon mellem Norge, Danmark, Finnland, Island og Sverige om arv og dødsboskifte (LOV-1934-11-19).

2021-12-29



Czasopismo: Problemy Prawa Prywatnego Międzynarodowego

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 maja 2014 roku, I CSK 330/13

Redakcja PPPM

Język: PL | Data publikacji: 29-06-2015 | Abstrakt | s. 95-100

This gloss concerns a Supreme Court ruling on establishing separate marital property for spouses living in Poland and France. The SC considered Polish courts' jurisdiction based on the Polish-French agreement. The husband's cassation appeal, seeking an earlier separation date based on a French court's interim order, was dismissed. The SC found the French order wasn't equivalent to Polish legal separation and didn't automatically trigger property division.

2015-06-29